Dergiler / Gazi Türkiyat / 2010 / Cilt: 0 - Sayı: 7

Türk tarihinde milli hakimiyet fikrinin ortaya çıkışı ve tarihi gelişimi

Coming out and historical improvement the idea of soveregnity in Turkish history

Sayfa
301–326
Yayın Tarihi
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Atatürk’ün tesis ettiği cumhuriyet rejimi sayesinde yönetimde milli hâkimiyet esasına geçmek mümkün olabilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Türk Tarihinde Milli Hâkimiyet fikrinin ortaya çıkışı ve gelişimi çeşitli aşamalardan geçmiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Osmanlı Devleti’nin son yıllarında Türk aydınının zihninde yer almaya başlayan “hâkimiyet-i milliye” fikri, Osmanlı Devleti’nin yıkılıp yerine milli bir devlet olarak kurulan Türkiye Cumhuriyeti’nin temel ilkelerinden biri olarak kabul görmüş ve olgunlaşmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Atatürk’ün tesis ettiği cumhuriyet rejimi sayesinde yönetimde milli hâkimiyet esasına geçmek mümkün olabilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Türk Tarihinde Milli Hâkimiyet fikrinin ortaya çıkışı ve gelişimi çeşitli aşamalardan geçmiştir. Osmanlı Devleti’nin son yıllarında Türk aydınının zihninde yer almaya başlayan “hâkimiyet-i milliye” fikri, Osmanlı Devleti’nin yıkılıp yerine milli bir devlet olarak kurulan Türkiye Cumhuriyeti’nin temel ilkelerinden biri olarak kabul görmüş ve olgunlaşmıştır. Milli Hâkimiyet fikrinin gelişmesinde II. Meşrutiyet dönemi önemli bir kilometre taşıdır. Ancak bu fikir uygulama alanında yer almak için Atatürk faktörüne ihtiyaç duymuştur. Zira Türk siyasi hayatında milli hâkimiyet ilkesini cesaretle ele alan ve savunan Atatürk olmuştur. Atatürk’ün tesis ettiği cumhuriyet rejimi sayesinde yönetimde milli hâkimiyet esasına geçmek mümkün olabilmiştir.

Abstract

Coming out the idea of national sovereignity and its improvement have had variety of stages in Turkish history at the last years of Ottoman Empire. Beginning to make on impression on the mind of Turkish İntellectual, the idea of “Sovereignity of National” had recovered and been admited as one of the main Fundamentals of Turkish Republic that been established as a new government instead of demoslished Ottoman Empire. The Second Constitutional Monarchy is an important factor on the improvement of the idea of national sovereignity. However, the idea had needed Atatürk to take a place in the implementation area. He was Atatürk dealing with a courage way and defensing the fundamental of national sovereignity in Turkish political life. It could bu possible to pass the princible of national sovereignity in the administration thanks to the regime of republic that Atatürk founded.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

MADEN, F. (2022). Türk tarihinde milli hakimiyet fikrinin ortaya çıkışı ve tarihi gelişimi. Gazi Türkiyat, Cilt: 0 - Sayı: 7, 301–326. https://ajindex.com/articles/521192

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (26)

  1. Ali Suavi (1989), "Demokrasi: Hükûmet-i Halk, Müsavat", Türkiye Günlüğü, (haz. M. Türköne), Sayı 1, Ankara, 12-14.
  2. AFETİNAN, Ayşe (1999), M. Kemal Atatürk'ün Karlsbad Hatıraları, İstanbul.
  3. AKÇAKAYALIOĞLU, Cihat (1985), "Atatürk, Milli Egemenlik ve Türk Çocuğu", Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, Cilt I, Sayı 2, Ankara, 577-585.
  4. ALKAN, Mehmet Ö. (2004), "İmparatorluktan Cumhuriyete Modernleşme ve Ulusçuluk Sürecinde Eğitim", Osmanlı Geçmişi ve Bugünün Türkiye'si, (Derleyen: Kemal H. Karpat, Çeviren: Sönmez Taner), İstanbul, 73-242.
  5. ATATÜRK, Kemal (1951-1952), Nutuk (1919-1920),
  6. C. I-II, İstanbul. Atatürkçülük, (1983),
  7. I. Kitap, Ankara. Atatürk'ün Okuduğu Kitaplar, (2001),
  8. Cilt XXIV, Ankara. Atatürk'ün Söylev ve Demeçleri, (1954),
  9. Cilt III, Ankara.
  10. ATEŞ, Toktamış (1992), Biz Devrimi Çok Seviyoruz Atatürkçülük ve Sosyal Demokrasi Üzerine Düşünceler, İstanbul.
  11. BAY AR, Celal (1965-1966),
  12. Bende Yazdım Milli Mücadeleye Gidiş, C. I-II, İstanbul.
  13. DAL, Kemal (1985), "Milli Egemenlik ve Temsili", Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, Cilt II, Sayı 4, Ankara, 97-109.
  14. DEMİR, Fevzi (2002), "İkinci Meşrutiyet Dönemi'nde Hâkimiyet-i Milliye Kavramının Kullanılışı", Yeni Türkiye (Türkoloji ve Türk Tarihi Araştırmaları Özel Sayısı-IV Düşünce/Bilim/Sanat), Sayı 46, Ankara, 245-251.
  15. EKİNCİKLİ, Mustafa (2003), "Milli Hâkimiyet Sürecinde Milli İradenin Ortaya Çıkışı", Erzurum ve Sivas Kongreleri Sempozyumu (27-29 Mayıs 2002 Ankara), Ankara, 87-197.
  16. EROGLU, Hamza (1984), "Milli Egemenlik İlkesi ve Anayasalarımız", Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, Cilt I, Sayı 1, Ankara, 137-163.
  17. EROĞLU, Hamza (1990), Türk İnkılâp Tarihi, Ankara.
  18. FEYZİOĞLU, Turhan (1985), "Türk Milli Mücadelesinin ve Atatürkçülüğün Temel İlkelerinden Biri Olarak Millet Egemenliği", Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, Cilt I, Sayı 3, Ankara, 741-791.
  19. GEORGEON, François (1986), Türk Milliyetçiliğinin Kökenleri Yusuf Akçura (1876-1935), (çev. Alev Er), Ankara.
  20. Gerekçeli, Notlu ve Alfabetik Endeksli Türkiye Cumhuriyeti Anayasası, (1968),
  21. Ankara.
  22. GÖÇGÜN, Önder (1987), Nâmık Kemâl, Ankara.
  23. GÖKALP, Ziya (1977), Malta Konferansları, (haz. M. Fahrettin Kırzıoğlu), Ankara. İnönü'nün Söylev ve Demeçleri TBM Meclisinde ve CHP Kurultaylarında (1919-1946), (1946),
  24. Cilt I, İstanbul.
  25. KANSU, Mazhar Müfit (1988), Erzurum'dan Ölümüne Kadar Atatürk'le Beraber, Cilt I, Ankara.
  26. KARAKAŞ, Selim (1998), Türk İdare Tarihinde Hâkimiyet Anlayışı (Türkçe Kaynaklara Göre Başlangıcından XI. Yüzyılın Sonuna Kadar), Gazi Üniversitesi Yayınlanmamış