Dergiler / Folklor/Edebiyat / 2013 / Cilt: 19 - Sayı: 76

Tarihî gerçeklerin âşık edebiyatına yansıması bağlamında türk mukavemet teşkilâtı ve kıbrıs mücahitleri

Turkısh resıstance organızatıon (tmt) and turkısh freedom fıghters ın cyprus whıch the context ın reflectıon of bardıc (aşık) lıterature

Sayfa
173–193
Yayın Tarihi
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu amaçla; “Kıbrıs’ta Türk Mukavemet Teşkilâtı’nın Kurulmasına Sebep Olan Bir Terör Örgütü: EOKA”, “Türk Mukavemet Teşkilâtı ve Kıbrıs Mücahitleri” ve “Kıb- rıs Mücahitlerinin Direnişi, Barış Harekâtı ve Elde Edilen Kazanımlar” gibi başlıklar altında tarihî olaylar verilecek, bu olaylardan bahseden âşık edebiyatı şiirlerinden örnekler sunula- caktır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Yazılı tarihe aktarılmış tarihî olayların sözlü aktarımlarda da farklı yönleriyle ya- şamaya devam ettiği bilinmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Sözlü tarih ile yazılı tarih bilgilerinin benzeyen ve ayrılan yönleri bulunmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu amaçla; “Kıbrıs’ta Türk Mukavemet Teşkilâtı’nın Kurulmasına Sebep Olan Bir Terör Örgütü: EOKA”, “Türk Mukavemet Teşkilâtı ve Kıbrıs Mücahitleri” ve “Kıb- rıs Mücahitlerinin Direnişi, Barış Harekâtı ve Elde Edilen Kazanımlar” gibi başlıklar altında tarihî olaylar verilecek, bu olaylardan bahseden âşık edebiyatı şiirlerinden örnekler sunula- caktır.
🔬Tür:Deneysel Tarla Denemesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Yazılı tarihe aktarılmış tarihî olayların sözlü aktarımlarda da farklı yönleriyle ya- şamaya devam ettiği bilinmektedir. Sözlü tarih ile yazılı tarih bilgilerinin benzeyen ve ayrılan yönleri bulunmaktadır. Resmî tarihlerde genel olarak yer verilen veya hiç yer veril- meyen kimi bilgilerin sözlü tarihlerde ayrıntılarıyla aktarılabileceği de görülmektedir. Bu sebeple son yıllarda tarihî olayları ayrıntılarıyla okuma ve yorumlama çalışmalarında “halk hafızası”na başvurma yöntemi öne çıkmaktadır. Çünkü uzak ve yakın geçmişin olaylarını çeşitli yönleriyle aydınlığa kavuşturmada, tarihî olayların sosyal yönlerinin de araştırılıp in- celenmesi gerekmektedir. Tarihî olayların halk tarafından nasıl yorumlandığını “sözlü tarih” kaynaklarından öğrenmenin yollarından biri de âşıkların şiirlerine başvurmaktır. Savaşlarda kahramanlık gösterenler, şehitlik ve gazilik mertebelerine yükselenler âşık tarzı destanlarda önemli bir yer tutarlar. Makalede, yazılı tarih kaynaklarına aktarılmış tarihî olayların “sözlü tarih” veya “sosyal tarih” adı verilen bilgi kaynaklarından âşık edebiyatına nasıl yansıdığının ortaya çıkarılması amaçlanmaktadır. Bu amaçla; “Kıbrıs’ta Türk Mukavemet Teşkilâtı’nın Kurulmasına Sebep Olan Bir Terör Örgütü: EOKA”, “Türk Mukavemet Teşkilâtı ve Kıbrıs Mücahitleri” ve “Kıb- rıs Mücahitlerinin Direnişi, Barış Harekâtı ve Elde Edilen Kazanımlar” gibi başlıklar altında tarihî olaylar verilecek, bu olaylardan bahseden âşık edebiyatı şiirlerinden örnekler sunula- caktır.

Abstract

It is known that past events in written history also reaches up-to date by means of oral literature with different aspects. Written history and oral history contain both differing and resembling elements. It is a fact that some of the information mentioned little or not in formal history, may sometimes be quoted orally in details. Thus, referring to “public memory” in the study of perusing and interpreting historical events have become widespread recently. It’s essential to study past events socially so as to shed clear light on past and recent history in various ways. One of the methods for discovering public interpretation of events in oral his- tory, is to refer to bardic poetry. Martyrdom, war heros and veterans are significant subjects of epic poems. The article, written history resources transferred to the historical events “oral history” or “social history” name is intended to reveal the sources of information, affect how you fell in bardic (asik) literature. For this purpose, “A Terrorist Organization EOKA which Led to the Establishment of the Cyprus Turkish Resistance Organization”, “Turkish Resistance Organi- zation and the Cyprus Mujahideen” and “of the Fight Cyprus Mujahideen and Peace Opera- tion and Cash Benefits” will be given under headings such as historical events, examples of these events will be talking about bardic poems in literature.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

DURBİLMEZ, B. (2022). Tarihî gerçeklerin âşık edebiyatına yansıması bağlamında türk mukavemet teşkilâtı ve kıbrıs mücahitleri. Folklor/Edebiyat, Cilt: 19 - Sayı: 76, 173–193. https://ajindex.com/articles/514418

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (12)

  1. Abrahams, Roger D., 1981, “Story and History: A Folklorist’s View”, Oral History Review, 9 (1981), USA., pp.1-11.
  2. Akgün, Sibel, 2009, “Kıbrıs Türk Toplumun Bağımsızlık Sürecinde Türk Mukavemet Teşkilatının Yeri ve Önemi”, Kıbrıs Türk Milli Mücadelesi ve Bu Mücadelede TMT’nin Yeri, (Hzl. İsmail Bozkurt, Ali Nesim), c. I, Lefkoşa- KKTC. Akkurt, Aydın, 1999, Türk Mukavemet Teşkilatı 1957-1958
  3. Mücadelesi, Seçil Ofset: İstanbul.
  4. Alasya, H. Fikret, 1992,
  5. Kıbrıs ve Rum- Yunan Emelleri, KKTC Eğitim ve Kültür yay.: Lefkoşa- KKTC. Alptekin, Ali Berat, 1993, Âşık Hacı Karakılçık / Hayatı, Sanatı ve Şiirlerinden Örnekler, Kültür Ofset Basımevi: Antakya. Artun, Erman, 1996, “Adanalı Âşıkların Şiirlerinde Kıbrıs Barış Harekâtı”, Journal For Cypriot Studi- es / Kıbrıs Araştırmaları Dergisi, S.2, Lefkoşa. Artun, Erman, 2006,
  6. Adana Halk Kültürü, Ulusoy Matbaacılık Ltd. Şti.: Adana. Atılgan, Halil, 1998, Âşık Dertli Kâzım / Hayatı- Şiirleri, Ankara.
  7. Baum, Willa K., 1987, Oral History for the Local Historical Society, Third Edition,
  8. Revised. Bayülken, Haluk, 1983, Cyprus Question And The United Nations, 2. Baskı, Foreign Policy: Ankara.
  9. Bozkurt, İsmail, 1998, “Kıbrıs Türklerinde İngiliz Sömürge Yönetimi’ne Destanlarla Direnme”, Jour- nal For Cypriot Studies / Kıbrıs Araştırmaları Dergisi, c. 4, S.1, Lefkoşa. Bozkurt, İsmail, 2008, “Ellinci Yılında TMT”, Vatan Gazetesi / http: / www.kibrispostasi.com-1 Ağus- tos 2008
  10. Cuma. Caunce, Stephen, 2001, Sözlü Tarih ve Yerel Tarihçi, ( Çev. B. Bülent Can- Alper Yalçınkaya), Tarih Vakfı Yurt yayınları: İstanbul.
  11. Çay, Abdulhaluk Mehmet, 1989, Kıbrıs’ta Kanlı Noel- 1963, Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü yayınları: Ankara.
  12. Duman, Selçuk, 2009, “1 Ağustos 1972 Tarihli Albümde TMT” Kıbrıs Türk Milli Mücadelesi ve Bu Mücadelede TMT’nin Yeri, (Hzl. İsmail Bozkurt, Ali Nesim), c. I, Lefkoşa- KKTC. Durbilmez, Bayram, 1993, Karslı Âşık Murat Çobanoğlu / Hayatı, Sanatı ve Eserleri, Erciyes Üniver- sitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans tezi: Kayseri. Durbilmez, Bayram, 1999a, “Kayserili Saz Şairlerinin Şiirlerinde Kıbrıs”, İkinci Uluslararası Kıbrıs Araştırmaları Kongresi (24- 27 Kasım 1998), c. III: Türkçe Bildiriler / Edebiyat- Sanat, (Hzl. İs- mail Bozkurt, Hüseyin Ateşin, M. Kansu), DAÜ KAM yayınları: Gazimağusa- KKTC. Durbilmez, Bayram, 1999b, Kayserili Halk Şairlerinin Şiirlerinde Kıbrıs, Geçit yayınları: Kayseri. Durbilmez, Bayram, 2000, “Tarihî Olay- Edebî Metin İlişkileri Bağlamında Kıbrıs Konulu Âşık Tarzı Şiirler Üzerine Bir