Dergiler / Divan Edebiyatı Araştırmaları Dergisi / 2020 / Cilt: 2 - Sayı: 25

Unknown Uses of "Mul" in Classical Turkish Poetry

Sayfa
331–353
Yayın Tarihi
2022-10-12
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışmada öncelikle çeşitli sözlükler incelenerek “mül” kelimesinin hangi anlam(lar)da yer aldığı tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Klasik Türk şiirinde kullanılan kelime ve kavramların çoğu, geniş anlam katmanlarına ve zengin çağrışımlara sahiptir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu durum; şiire anlam derinliği ve zenginlik, şaire ise farklılık kazandırması açısından gelenek içerisinde kaçınılmaz olmuştur.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışmada öncelikle çeşitli sözlükler incelenerek “mül” kelimesinin hangi anlam(lar)da yer aldığı tespit edilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Klasik Türk şiirinde kullanılan kelime ve kavramların çoğu, geniş anlam katmanlarına ve zengin çağrışımlara sahiptir. Klasik şairler, şiirlerinde kullandıkları kelimelere, şiirde yer verdikleri diğer kelimeler arasındaki insicamı da göz önünde tutarak yeni anlamlar yüklemişlerdir. Bu durum; şiire anlam derinliği ve zenginlik, şaire ise farklılık kazandırması açısından gelenek içerisinde kaçınılmaz olmuştur. Bu makalede, günümüzde yalnızca “şarap” anlamıyla bilinen “mül”ün, “çiçek” ve “ilaç” anlamlarıyla da kullanılması ele alınmıştır. Çalışmada öncelikle çeşitli sözlükler incelenerek “mül” kelimesinin hangi anlam(lar)da yer aldığı tespit edilmiştir. Daha sonra “mül” için verilen “şarap” anlamına değinilmiş, sonrasında ise “-Burhân-ı Katı, Mo’în ve Steingass-” gibi sözlüklerde “şarap” dışında verilen anlam detaylarından hareketle “mül”ün sözü edilen diğer kullanımlarının yer aldığı örnekler incelenmiştir. Böylece “mül”ün klasik şiir metinlerinde tespit edilebilen bütün anlam katmanları sırasıyla ele alınıp örnek beyitler üzerinden değerlendirilmeye çalışılmıştır.

Abstract

Most ofthe words and concepts used in classical Turkishpoetryhavewidemeaninglayersandrich connotations. Classical poets attributed new meanings to the words they used in their poems, taking into account the coherence among the other words they used in thepoem. This situation has become indispensable in the tradition in terms of bringing depth and richness of meaning to poetry and making a difference to poetry. In this article, the use of the word “mul”, known only as “wine” today is discussed with the meanings of “flower” and “medicine”. In the study, firstly, dictionaries were examined and the meaning (s) of the word “mul” was determined. Later in the article, the examples of the word “mul” given the meaning of “wine” in the poems are discussed; afterwards, examples of the other mentioned uses of the word “mul” were examined, based on the details of meaning given other than “wine” in dictionaries such as “-Burhân-ı Katı, Mo’în and Steingass-”. Thus, all the layers of meaning that can be detected in the classical poetry texts of “mul” are dealt with in order and explained through sample couplets.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ERASLAN, S. (2022). Unknown Uses of "Mul" in Classical Turkish Poetry. Divan Edebiyatı Araştırmaları Dergisi, Cilt: 2 - Sayı: 25, 331–353. https://ajindex.com/articles/489700

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (18)

  1. AKSOYAK, İsmail Hakkı (2018) (Haz.), Gelibolulu Mustafa Âlî Dîvânı, Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı e-kitap: https://ekitap.ktb.gov.tr/Eklenti/58695,gelibolulu-mustafa-ali-divanipdf.pdf?0(Erişim Tarihi: 31.10.2020). Ali Nazîmâ ve Faik Reşad (2018), Mükemmel Osmanlı Lügati, (Haz.: Necat Birinci, Kâzım Yetiş vd.), Ankara:
  2. Türk Dil Kurumu Yayınları.
  3. ALTUN, Kudret (2002) (Haz.), Tuhfe-i Kusûrî Tazmin-i Şâhidî (İnceleme Metin Sözlük), Kayseri: Laçin Yayınları.
  4. ATICI, Muammer (2009), Mehmed Hâlis Efendi Divanı,Yüksek Lisans Tezi, Ankara: Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. AVŞAR, Ziya (2017) (Haz.), Revânî Dîvânı, Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı e-kitap: https://ekitap.ktb.gov.tr/Eklenti/56143,revani-divanipdf.pdf?0(Erişim Tarihi: 31.10.2020).
  5. BAŞPINAR, Fatih (2010) (Haz.), Beyânî Dîvân (İnceleme-Metin),Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı e-kitap: https://ekitap.ktb.gov.tr/Eklenti/10598,beyani-apdf.pdf?0(Erişim Tarihi: 31.10.2020).
  6. CANPOLAT, Mustafa (1982) (Haz.), Ömer Bin MezidMecmû’atü’n-nezair Metin-Dizin-Tıpkıbasım, Ankara:
  7. Türk Dil Kurumu Yayınları.
  8. ÇAĞBAYIR, Yaşar (2017),
  9. Ötüken Türkçe Sözlük, İstanbul: Ötüken Neşriyat, (c.3). ÇIPAN, Mustafa (1991), Fasîh Ahmed Dede Hayatı, Edebî Kişiliği, Eserleri ve Divanı’nın Tenkidli Metni, Doktora Tezi, Konya: Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. ELVEREN, Abdurrahim (2001), 15.Yüzyıl Şairlerinden Ârif ve Hamsesi, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul: İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.ERCAN, Özlem (2008) (Haz.), Peşteli Hisâlî Dîvânı, Bursa: Gaye Kitabevi.
  10. ERSOY, Ersen (2013) (Haz.), Azizî Divanı, İstanbul:
  11. Akademi Titiz Yayınları.
  12. ERÜNSAL, İsmail E.(2018) (Haz.), Tâcî-Zâde Ca‘fer Çelebi Dîvânı, Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı e-kitap: https://ekitap.ktb.gov.tr/Eklenti/59332,taci-zade-cafer-celebi-divanipdf.pdf?0(Erişim Tarihi: 31.10.2020).
  13. EŞREF, A. Bahtiyar ve Celal Soydan (2012),
  14. Urdu-Türkçe Türkçe-Urdu Sözlük, İstanbul:
  15. Türk Dil Kurumu Yayınları.
  16. GIYNAŞ, Kamil Ali (2017) (Haz.), Pervâne Bey Mecmuası, Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı e-kitap: https://ekitap.ktb.gov.tr/Eklenti/55832,pervane-bey-mecmuasi-pdf.pdf?0(Erişim Tarihi: 31.10.2020).
  17. GÜMÜŞATAM, Gürkan (2010), “Eski Anadolu Türkçesinde Eczacılık Terimleri ve Bu Terimlerin Tıp, Botanik, Zooloji, Madencilik, Kimya Terimleriyle İlişkileri”, Turkish Studies, Volume 5/2 Spring. Hüseyin Remzî (1305), Lugat-i Remzî, (c.II), İstanbul.
  18. İÇLİ, Ahmet (2014) (Haz.), Fasîh-i Mevlevî Gül ü Mül (İnceleme-Metin-Dizin-Tıpkıbasım), Ankara: Karad