KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Divan Edebiyatı Araştırmaları Dergisi / 2020 / Cilt: 1 - Sayı: 24

Klasik Türk Şiirinde Osmanlı Eğlence Hayatının Bir Yansıması: Mehtabiyeler

A Reflection Of Ottoman Nightlife In Classical Turkish Poetry: Mehtabiye

Hayriye DURKAYA
Sayfa
173–194
Yayın Tarihi
2022-10-12
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Mehtapeğlenceleriyle ilgili tespit edilebilen kavramlar ise ilgili metinlerüzerinden incelenmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Mehtap sefaları, kayıklarla Boğaziçi’nde düzenlenen bir ayışığı eğlencesidir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Mehtap âlemleri, klasik Türk edebiyatışairlerinin de dikkatini çekmiş olacak ki özellikle 18. yüzyılşairleri olmak üzere bazı şairler, şiirlerinde mehtapeğlencelerinden söz etmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Mehtapeğlenceleriyle ilgili tespit edilebilen kavramlar ise ilgili metinlerüzerinden incelenmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Mehtap sefaları, kayıklarla Boğaziçi’nde düzenlenen bir ayışığı eğlencesidir. Osmanlı gündelik hayatında kendine yeredinen mehtap âlemleri, uzun yıllar İstanbul halkı tarafındanilgi görmüştür. Ay ışığı altında kayıklarla Boğaziçi’nin çeşitlisemtlerine giden mehtapçılar, başka bir ifadeyle mehtapâlemlerine katılanlar, musiki eşliğinde gönüllerince vakitgeçirmişlerdir. Mehtap âlemleri, klasik Türk edebiyatışairlerinin de dikkatini çekmiş olacak ki özellikle 18. yüzyılşairleri olmak üzere bazı şairler, şiirlerinde mehtapeğlencelerinden söz etmiştir. Bu çalışmada mehtap sefalarınıişleyen divan şairlerinin kim olduğu belirlenmeye çalışılmış vebu sefaların işlendiği manzumelerin türünün “mehtabiye”olarak adlandırılabileceği kanaatine varılmıştır. Mehtapeğlenceleriyle ilgili tespit edilebilen kavramlar ise ilgili metinlerüzerinden incelenmiştir.

Abstract

Mehtab enjoyment is a moonlight entertainment organized in the Bosphorus with boats. The moonlight entertainment, which has taken their place in the Ottoman daily life, has attracted the attention of the people of Istanbul for many years. The moonlighters who went to the various districts of the Bosphorus with boats under the moonlight, in other words, those who participated in the moonlight entertainment, spent time as they wish accompanied by Ottoman music. The moonlight entertainment, which seems also caught the attention of classical Turkish literature poets, especially the 18thcentury poets, and others as they mentioned the moonlight entertainment in their poems. In this study, the divan poets who used moonlight entertainments in their poems is tried to be revealed and it was concluded that the poems that are about the moonlight entertainments can be called as “mehtabiye”. Concepts that can be determined about moonlight entertainment are examined through related texts.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

DURKAYA, H. (2022). Klasik Türk Şiirinde Osmanlı Eğlence Hayatının Bir Yansıması: Mehtabiyeler. Divan Edebiyatı Araştırmaları Dergisi, Cilt: 1 - Sayı: 24, 173–194. https://ajindex.com/articles/489666

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (35)

  1. AKKAYA, Hüseyin (1994), Nevres-i Kadîm ve Türkçe Divanı, Doktora Tezi, İstanbul:
  2. Marmara Üniversitesi.
  3. AKKUŞ, Metin (2006), Klasik Türk Şiirinin Anlam Dünyası Edebi Türler ve Tarzlar, Erzurum: Fenomen Yayınları.
  4. AKSOYAK, İ. Hakkı ve Mehmet Arslan (2018), Haşmet Dîvânı, http://ekitap.ktb.gov.tr/, (Erişim Tarihi: 06. 01. 2019).
  5. AKÜN, Ömer Faruk (1992), “Boğaziçi Mehtapları”, DİA, XI, 262-265.
  6. ALICI, Lütfi (1998), Dîvân-ı Nâşid, İnceleme-Tenkitli Metin, Doktora Tezi, Malatya: İnönü Üniversitesi. ALİ NAZÎM ve FAİK REŞAD (2009),
  7. Mükemmel Osmanlı Lügati, İstanbul:
  8. Türk Dil Kurumu Yayınları.
  9. ALPAYDIN, Bilal (2007), Refî’-i Kâlâyî Dîvânı (İnceleme-Metin), Yüksek Lisans Tezi, İstanbul:
  10. İstanbul Üniversitesi.
  11. ALTINAY, Ahmet Refik (2010), Lâle Devri (1718-1730), İstanbul:
  12. Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
  13. ALTUNEL, Melek (1995),
  14. Neyyir Abdüllahim Dede Hayatı, Edebî Kişiliği ve Dîvânı’nın Tenkidli Metni, Yüksek Lisans Tezi, Konya: Selçuk Üniversitesi.
  15. ARISAN, Kâzım ve Duygu Arısan Günay (2000),
  16. Abdülaziz Bey, Osmanlı det Merasim ve Tabirleri, İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yayınları. ARİF HİKMET (1335), Divan-ı Arif Hikmet, İstanbul:
  17. Matbaa-i mire. ARSLAN, Mehmet (2003), Leylâ Hanım Divanı, İstanbul:
  18. Kitabevi Yayınları.
  19. ARSLAN, Mehmet (2004), Antepli Aynî Divanı, İstanbul:
  20. Kitabevi Yayınları.
  21. ARSLAN, Mehmet (2018), Şeref Hanım Divanı, http://ekitap.ktb.gov.tr/ (Erişim Tarihi: 06. 01. 2019)
  22. AYDEMİR, İbrahim Ahmet (1989), Refî’ Âmidî Dîvânı (Edisyon-Kritik), Yüksek Lisans Tezi, Bursa: Uludağ Üniversitesi.
  23. AYPAY, İrfan (1998), Lale Devri Şairi İzzet Ali Paşa-Hayatı, Eserleri, Edebî Kişiliği, Divan (Tenkitli Metin), Nigâr-nâme (Tenkitli Metin), İstanbul.
  24. AYVAZOĞLU, Beşir (2013),
  25. Geceleyin Dersaadet, İstanbul:
  26. Kapı Yayınları.
  27. AYVAZOĞLU, Beşir (2013),
  28. Kuğunun Son Şarkısı, İstanbul:
  29. Kapı Yayınları.
  30. BAŞTUĞ, İbrahim (2002), Son Asır Türk Şairleri (Kemâlü’ş-Şuarâ), İbnü’l-Emin Mahmut Kemal İnal, IV, Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı Yayınları.
  31. BATİSLAM, Hanife Dilek (2016), Divan Edebiyatı Bahçesinden [Örneklerle Türler], İstanbul:
  32. Doğu Kütüphanesi. BEKTAŞ, Ekrem (2017), Muvakkit-zâde Muhammed Pertev Dîvânı, http://ekitap.ktb.gov.tr/ (Erişim Tarihi: 06. 01. 2019).
  33. DEVELLİOĞLU, Ferit (2013), Osmanlıca-Türkçe Ansiklopedik Lûgat, Ankara:
  34. Aydın Kitabevi.
  35. ELMAS, Sevgi (1997), Rahmî (Kırımlı Mustafa) Hayatı, Edebî Şahsiyeti, Eserleri ve Dîvânının Tenkidli Metni, Yüksek Lisans Tezi, Edirne: Trakya Üniversitesi. ENDERUNLU FÂZIL (1258), Divan-ı Fâzıl Bey Enderunî, Kahire. ERDOĞAN, Mehtap (