Dergiler / Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi / 2011 / Cilt: 11 - Sayı: 2

Emiretü’l-Mü’minîn: Zübeyde binti Câfer

Amîra al-mü’minîn: Zubeyde Bint Ja'far

Sayfa
167–198
Yayın Tarihi
2022-10-11
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Kudretli vezir ailesi Bermekîlerin azlinde önemli rol oynayan Zübeyde, Emîn-Me’mûn arasında cereyan eden iç savaştaki konumu ve Me’mûn döneminde halifeyle ilişkileri bakımından Abbâsî siyasî hayatında önemli bir yere sahiptir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu makalede Hârûn Reşid’in eşi ve Abbâsîler devrinin en etkili kadınlarından biri olan Zübeyde binti Câfer’in, ilk dönem Abbâsî siyasî hayatındaki yeri ele alınacaktır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Hâşimoğullarının Abbâsî koluna mensup olup, halife doğuran tek kadın olan Zübeyde, diğer halife eşlerinden farklı olarak, emîretü’l-Mü’minîn şeklinde anılmış, eşi Hârûn Reşîd ve Abbâsî devlet idaresi üzerinde büyük bir etkiye sahip olmuştur.
💡
Sonuç & Katkı:Kudretli vezir ailesi Bermekîlerin azlinde önemli rol oynayan Zübeyde, Emîn-Me’mûn arasında cereyan eden iç savaştaki konumu ve Me’mûn döneminde halifeyle ilişkileri bakımından Abbâsî siyasî hayatında önemli bir yere sahiptir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Zübeyde · Hârûn Reşîd · Abbâsîler

Özet

Bu makalede Hârûn Reşid’in eşi ve Abbâsîler devrinin en etkili kadınlarından biri olan Zübeyde binti Câfer’in, ilk dönem Abbâsî siyasî hayatındaki yeri ele alınacaktır. Hâşimoğullarının Abbâsî koluna mensup olup, halife doğuran tek kadın olan Zübeyde, diğer halife eşlerinden farklı olarak, emîretü’l-Mü’minîn şeklinde anılmış, eşi Hârûn Reşîd ve Abbâsî devlet idaresi üzerinde büyük bir etkiye sahip olmuştur. Küçük yaştaki oğlu Muhammed el-Emîn’in veliaht tayin edilmesini sağlamış ve Hârûn Reşîd’e rağmen veliaht değişikliğine izin vermemiştir. Kudretli vezir ailesi Bermekîlerin azlinde önemli rol oynayan Zübeyde, Emîn-Me’mûn arasında cereyan eden iç savaştaki konumu ve Me’mûn döneminde halifeyle ilişkileri bakımından Abbâsî siyasî hayatında önemli bir yere sahiptir.

Abstract

This article deals with Zubeyde bint Ja'far who was Harun al-Rashid’s wife and one of the most influential women of Abbasid era, Zubeyde bint Ja'far, and her place in the early Abbasid political life. Zubeyde was the only women who gave birth to a caliph from the Abbasid-Hashemite lineage. Unlike the wives of the other caliphs, she was called “amîra al-mü’minîn” and had an important effect on her husband, Harun al-Rashid and the Abbasid state administration. She had a significant place in the political life of the Abbasid with her insistence on her son Muhammad al-Amin's to be crown prince, her disapproval for the change of crown prince despite of Harun al-Rashid, her intervention in the internal war that took place between Amin and Me'mun, and her relation to the caliph Me'mun. Also Zubeyde has a significant role in the dismissing of noble family of Barmakids.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KAN, K. (2022). Emiretü’l-Mü’minîn: Zübeyde binti Câfer. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Cilt: 11 - Sayı: 2, 167–198. https://ajindex.com/articles/489311

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (5)

  1. Abdülazîz ed-Dûrî, el-Asru‟l-Abbâsîyyü‟l-evvel: Dirâse fî tarîhi‟s-siyasî ve‟l-idarî ve‟l-malî, Beyrut 1997. Abdülkerim Ali, “Zübeyde binti Câfer”, el-Mevsûatü‟l-Arabiyye, Dımeşk 2004. Ahmed Ferîd Rıfâî, Asru‟l-Me‟mûn, Kahire ts. Ahmed Halil Cum‟a, Nisa fî kusûri‟l-ümerâ, Dımeşk 2000. ….………., Nisa‟ mine‟t-tarih, Dımeşk 1997.
  2. Ahmed Süveyd, Nisâu şehire min tarîhinâ, Beyrut 1985.
  3. Ahsan, Muhammed Manazir, Social Life Under the Abbasids, London 1979. Amrî, Muhammed b. Abdullah, Sefînetü‟l-edeb ve‟t-tarîh, Dımeşk 2001.
  4. Athamına, Khalil, The Black Banners and the Socio-Political Significance of Flags and Slogans in Medieval Islam, Arabica, T. 36, Fasc. 3 (Nov., 1989), pp. 312. Aykon, Necati, Bermekîler ve Abbâsî Tarihindeki Yeri, (SÜSBE Yayımlanmamış Doktora Tezi), Konya 1999. Belâzürî, Fütûhu‟l-buldân, (Terc. Mustafa Fayda), İstanbul 1987. Cehşiyarî, Ebû Abdullah Muhammed b. Abdus b. Abdullah el-Kufi, el-Vüzerâ ve‟l-küttâb, Kahire 1980.
  5. Clot, Andre, Hârûn Reşîd ve Abbâsîler Dönemi, (Terc. Nedim Demirtaş), İstanbul 2007. Ebû Hanîfe ed-Dineverî, Ahbâru‟t-tıvâl(İslam Tarihi), (Terc. Nusrettin Bolelli-İbrahim Tüfekçi), İstanbul 2007. Ebû Hayyân Tevhidî, el-Besâir ve‟z-Zehâir, Beyrut 1988. Ebû Nuaym el-İsfehânî, Hilyetü‟l-evliyâ (Sahabeden Günümüze Allah Dostları), İstanbul 1995. Ebu‟l-Ferec el-Isfehânî, Ahbarü‟n- nisâ fi Kitâbi‟l-Eğanî, Beyrut 1988. ….………., Kitâbu‟l-Egânî, Beyrut 1958. ed-Dahîl, Süleyman, Kitâbu‟l-fevzi bi‟l-murâd fî tarîh-i Bagdâd, Kahire 2003. ed-Dûrî, Abdülaziz, el-Asru‟l-Abbâsiyyü‟l-evvel, Beyrut 1997. İbnü‟l-Esîr, el-Kâmil, VIII, 301-302. Bkz. el-Alûsî, Mesâcid-i Bağdâd, s. 117, 125-127; Le Strange, s. 161-165, 350-352. Ubâde, Abdülhamîd, el-Ikdü‟l-lâmi‟ bi-asâri Bağdâd ve‟l-mesâcid ve‟l-cevâmî‟, Bağdâd, s. 454-455. el-Alûsî, Ebü‟l-Meali Cemaleddin Mahmûd Şükri b. Abdullah, Tarîhu mesâcid-i Bağdâd ve asâruhâ, Bağdat 1927. el-Uyun ve‟l-hadaik fî ahbari‟l-hakaik, Müellifi Meçhul, (ed. M. J. de Goeje), Leiden 1871. Eric Schroeder, Hazreti Muhammed'in izinde: Kronolojik İslam Tarihi, yy, ts. Eyyûb, İbrahim, Tarîhu‟l-Abbâsî es-siyasî ve‟l-hadarî, Beyrut 1989. Ferîd, Ahmed Rıfâî, Asru‟l-Me‟mûn, I-III, Kahire ts. Fevvâz Zeyneb bint Ali el-Âmilî, ed-Dürrü‟l-mensûr fî tabakâti rabbâti‟l-hudûr, Beyrut 1999. Hâirî, Muhammed Hüseyin el-A‟lemi, Terâcimu a‟lâmi‟n-nisâ, Beyrut 1987, II, 117; Hasan, İbrahim Hasan, Siyasî-Dinî-Kültürel-Sosyal İslâm Tarihi, I-IV, (Terc. İsmail Yiğit- Sadreddin Gümüş), İstanbul 1985. Hatîb Bağdâdî, Ebû Bekr Ahmed b. Ali, Tâ