Dergiler / Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi / 2017 / Cilt: 17 - Sayı: 3

MU’TEZİLÎ BAKIŞ AÇISIYLA ALLAH’IN İNKÂR EDECEĞİNİ BİLDİĞİ KİMSEYE TEKLİFTE BULUNMASI

Sayfa
193–236
Yayın Tarihi
2022-10-11
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Teklifte aslî hedef olan mükâfata ulaşamama hali ise cezanın hak edilmesidir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Allah, akıllı varlıkları teklifte bulunmak için yaratmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Allah’ın mükellef bir varlık yaratmadaki amacı, yüce fayda ve değerlere ulaşma imkânını (temkîn) bütününe tanımaktır.
💡
Sonuç & Katkı:Teklifte aslî hedef olan mükâfata ulaşamama hali ise cezanın hak edilmesidir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Teklif · Mümin · Kâfir

Özet

Allah, akıllı varlıkları teklifte bulunmak için yaratmıştır. Allah’ın mükellef bir varlık yaratmadaki amacı, yüce fayda ve değerlere ulaşma imkânını (temkîn) bütününe tanımaktır. Kâfir veya mümin mükelleflerin tamamı, varoluşsal olarak eşit şekilde yaratılmıştır. Akıl, kudret, istitâa ve ihtiyar sahibi her bir birey, iman ve inkâr edebilme yetisine sahiptir. Bu sayede insan, sorumlu olabilmekte ve yaratıcısına mazeret üretmeden hesap verebilmektedir. Allah’ın iradesi, insanın itaat ederek mükâfata ulaşması yönündedir. Bunun için Allah, mükelleflerin hak ederek mükâfata ulaşmalarını istemektedir. Teklif, mahza hikmet ve hasen olan bu iradenin fayda merkezli tezahürüdür. Teklifte aslî hedef olan mükâfata ulaşamama hali ise cezanın hak edilmesidir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

MARAZ, H. (2022). MU’TEZİLÎ BAKIŞ AÇISIYLA ALLAH’IN İNKÂR EDECEĞİNİ BİLDİĞİ KİMSEYE TEKLİFTE BULUNMASI. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Cilt: 17 - Sayı: 3, 193–236. https://ajindex.com/articles/489144

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (7)

  1. Abdulkerim Osman, Nazariyyetü’t-Teklif, nşr. Müessesetü’r-Risâle, Beyrut 1971.
  2. Ammara, Muhammed. el-Mu’tezile ve’l-Hurriyyetü’l-Müşkiletü’l-İnsaniyye (Mu’tezile ve İnsanın Özgürlüğü Sorunu) çev. Vahdettin, İnce, Ekin Yayınları, İstanbul 1998.
  3. Arslan, Hulusi, “Tanrı Hakkında Konuşmanın Kelâmî Bir Metodu Olarak el-İstidlal-bi’ş-Şahid-ale’l-Gaib (Kâdî Abdulcebbar Örneği)”, Tabularasa, yıl: 3, sayı: 9, 2003. Bahrânî, Meysem b. Meysem, Kavâidu’l-Kelâm fî-İlmi’l-Kelâm, thk. es-Seyyid Ahmed Hu-seynî, Kum h. 1397. Câhız, Ebu Osman Amr b. Bahr, Kitabu’l-Delâil ve’l-İ’tibâr-Ale’l-Halkı ve’t-Tedbîr, nşr. Mektebetu-Külliyyeti’l-Ezheriyye-Dâru’n-Nukûleti’l-İslâmiyye, Beyrut 1987-1988.
  4. Camilla Adang ve dğr., Ziyâdât-Şerhu’l-Usûl, nşr. Brill, Leiden/Hollanda 2010. Cârullah, Zühdî, el-Mutezile, Beyrut 1984. Cürcânî, Seyyid Şerif, Mucemu’t-Târifat, thk. Muhammed Sıddîk, el-Minşâvî, nşr. Dâru’l-Fâzîle, Kahire 2004.
  5. Duğaym, Semih, Felsefetü’l-Kader fî-Fikri’l-Mu’tezile, nşr. Dâru’l-Fikri’l-Lübnaniyyi, Beyrut 1996. Ebu’l-Bekâ el-Kefevî, Eyyüb b. Musa, el-Külliyyat, thk. Adnan Derviş-Muhammed el-Mısrî, Beyrut 1998. Ebû Reşîd Nisâbûrî, Saîd b. Muhammed, Mesâilu’l-Hilâf Beyne’l-Basrıyyîn ve’l-Bağdadiyyîn, thk. Maîn Ziyade-Rıdvan es-Seyyid, Beyrut 1979.
  6. Evkuran, Mehmet, Ahlak Hakikat ve Kimlik (İslam Kelamında Ahlak Problemi), Araştırma Yayınları, Ankara 2013. Hayyât, el-Mu’tezilî, Ebu’l Hasen Abdirrahman b. Muhammed b. Osman, Kitabu’l-İntisâr fi’r-Red Ale-İbni’r-Ravendi’l-Mulhid, thk. H. S. Nyberg, Beyrut 1993. İbn Manzûr Ebu’l-Fazl Cemaleddin Muhammed b. Mükerrem, Lisânu’l-Arab, nşr. Dâr-Sader, Beyrut (ts.). İbn Melâhimî, el-Havârizmî, Mahmud b. Muhammed, Tuhfetü’l-Mütekellimîn-fi’r-Reddi-Ale’l-Felâsife, thk. Hassan Ensarî-Wilferd Madelung, Tahran 2008. ………… Kitabu’l-Fâik fî-Usûli’d-Dîn, thk. Faysal Bedir Avn, Kahire 2010.
  7. İbn Metteveyh, Hasen b. Metteveyh en-Necrânî el-Mu’tezilî, Kitabu’l-Mecmû fi’l-Muhît bi’t-Teklîf, (II), cem. Ebu Muhammed el-Hasen b. Ahmed b. Metteveyh, thk. J.J. Houben-Daniel Gımaret, Beyrut 1981. ………… Kitabu’l-Mecmû-fi’l-Muhît-bi’t-Teklîf, (III), cem. Muhammed b. Hasan b. Ahmed b. Metteveyh, thk. Jan Peters, Kahire 1986. Kâdî Abdulcebbar, Ebu’l Hasen Ahmed b. Abdilcebbar el-Esedî Âbadî, el-Muğnî fî-Ebvabi’t-Tevhîd ve’l-Adl(Adl-İrade), thk. Muhammed Khodor Nabha, nşr. Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye (VI), Beyrut 2012. ………. el-Muğnî fî-Ebvabi’t-Tevhîd ve’l-Adl(el-Mahlûkât), thk. Muhammed Khodor Nabha, nşr. Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye (VIII), Beyrut 2012. ……….el-Muğnî