KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi / 2017 / Cilt: 17 - Sayı: 3

LÜTUF TEORİSİ ÇERÇEVESİNDE ALLAH-İNSAN İLİŞKİSİNİN MU’TEZİLÎ YORUMU

Mahsum AYTEPE
Sayfa
237–276
Yayın Tarihi
2022-10-11
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu çalışma, lütuf teorisi bağlamında Allah ile insan arasında gerçekleşen ilişkiye değinmekte, yardım ve özgürlük paradoksuna Mu’tezilenin nasıl bir açıklama getirdiğini ele almaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:İnsan, âlemlerin Rabbi olan Allah tarafından yaratılmış ve teklife muhatap tutulmuştur.
📊
Temel Bulgular & Veri:Burada temel problem, insanın özgürlüğünü tartışmasız kabul eden Mu’tezilenin bu yardımı nasıl izah edeceğidir.
💡
Sonuç & Katkı:Bu çalışma, lütuf teorisi bağlamında Allah ile insan arasında gerçekleşen ilişkiye değinmekte, yardım ve özgürlük paradoksuna Mu’tezilenin nasıl bir açıklama getirdiğini ele almaktadır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Mu’tezile · Kadı Abdülcebbar · Lütuf

Özet

İnsan, âlemlerin Rabbi olan Allah tarafından yaratılmış ve teklife muhatap tutulmuştur. Teklif, insan için sorumluluk olduğu kadar bir imkândır. Teklifi imkâna dönüştüren şey, Allah’ın yardım ve inayetine konu olmasıdır. Mu’tezile Allah’ın yardımını lütuf kavramı ile izah eder. Lütuf, insanın mükellef olduğu sürece, ilahi yardıma mazhar olduğunu ifade eder. İnsan bir taraftan lütuf olarak gerçekleşen bir yardımla teklife muhatap olmakta, diğer taraftan özgürlüğünü koruyabilmektedir. Burada temel problem, insanın özgürlüğünü tartışmasız kabul eden Mu’tezilenin bu yardımı nasıl izah edeceğidir. Zira Mu’tezile hiçbir surette insanın irade ve ihtiyarının zedelenmesini kabul etmez. Bu çalışma, lütuf teorisi bağlamında Allah ile insan arasında gerçekleşen ilişkiye değinmekte, yardım ve özgürlük paradoksuna Mu’tezilenin nasıl bir açıklama getirdiğini ele almaktadır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

AYTEPE, M. (2022). LÜTUF TEORİSİ ÇERÇEVESİNDE ALLAH-İNSAN İLİŞKİSİNİN MU’TEZİLÎ YORUMU. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Cilt: 17 - Sayı: 3, 237–276. https://ajindex.com/articles/489128

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (10)

  1. Abdülcebbar, Kadı, el-Muğnî fî ebvâbi’t-tevhîd ve’l-adl, tahk.: Hadr Muhammed Nebha, Dârü’l-Kütübü’l-İlmiye, Beyrut 2012. (14 cilt) _____,“el-Muhtasar fî usûli’dîn”, Resâil fi’t-tevhid ve’l-adl, tahk.: Muhammed Ammare, Dârü’ş-Şürûk, 2. baskı, Kahire 1988. _____, Müteşâbihü’l-Kur’ân, tahk.: M. Adnan Zerzûr, Dârü’t-Türâs, Kahire h.1185, C. 1-2. _____, Şerhu usûli’l-hamse, tahk.: Abdülkerim Osman, Mektebetu Vehbe, 3. baskı, Kahire 1996. _____, Tenzîhü’l-Kur’ân ‘ani’l-metâin, Dârü’n-Nahdatü’l-Hadîse, Beyrut ts. Abrahamov, Binyamin, Akılcılığın Temelleri”, Kelam Araştırmaları, Çev. Fethi Kerim Ka-zanç, 1: 2 (2003), s.137-154.
  2. Ahmed, Mahmud Kamil, Mefhûmü’l-Adl, Dârü’n-Nahdatü’l-Arabiyye, Beyrut 1983. Amıdî, Seyfüddîn, Ebkârü’l-efkâr fî usûli’d-dîn, tahk.: Ahmed Muhammed el-Mehdî, Darü’l-Kütüb ve’l-Vesâik, 2.baskı, Kahire 2004,
  3. II. Aslan, İbrahim, Kadı Abdülcebbar’a Göre Dinin Akli ve Ahlaki Savunusu, Otto Yayınları, Ankara 2014. Askerî, Ebu Hilâl, Arap Dili’nde ve Kur’ân’da Farklar Sözlüğü, Ter. Veysel Akdoğan, İşaret Yay., İstanbul 2009.
  4. Aydın, Mehmet S., Din Felsefesi, İİFV Yayınları. 7.baskı. Bağdadî, Abdulkahir, Usûli’d-dîn, tahk.: Ahmed Şemseddin, Darü’l-Kütübi’l-İlmiyye, Beyrut 2002. _____, el-Fark beyne’l-firâk, tahk.: Mahmud Muhyiddin Abdü’l-Hamîd, Mektebetü’d-Dârü’t-Türâs, Kahire ts. Bedevi, Abdurrahman Mezâhibü’l-İslâmiyyîn, Darü’l-İlmi li’l-Âlemiyyîn, Beyrut 1997. Belhî, Ebu’l-Kâsım Abdullah b. Ahmed b. Mahmûd, Bâbu zikri’l-Mu’tezile min makâlâti’l-İslâmiyyîn, (Fadlu’l-i’tizâl ve tabâkâtü’l-Mu’tezile içinde), neşr: Fuad Seyyid, Dârü’t-Tûnisiyye li’n-Neşr, Tunus ts., s. 61-119. Beydâvî, Kadî Nâsirüddîn, Tavâli’ül-envâr min metâli’il inzâr, tahk.: Abbas Süleyman, Mek-tebetü’l-Ezheriyye, Kahire 1991.
  5. Cahiz, Kitâbü’l-hayevan, tahk.: Abdüsselam Muhammed Harun, 2.baskı, Mektebetü’l-Cahız, 1965,
  6. I. Carullah, Zühdî, el-Mu’tezile, el-Ehliyetu li’n-Neşr ve’t-Tevzî’, Beyrut 1974, Cüveynî, İmamü’l-Haremeyn Rüknüddin Abdülmelik b. Abdillah, Kitâbu’l-irşâd, tahk.: Muhammed Yusuf, Abdulmun’îm Abdulhamîd, Mektebetü’l-Hancî, Mısır 1950.
  7. Çelebi, İlyas, İslâm İnanç Sisteminde Akılcılık ve Kadı Abdülcebbar, Rağbet Yay., İstanbul 2002. Cürcânî, Seyyid Şerif, Kitâbü’t-ta’rîfât, Mektebetü Lübnan, Beyrut 1985.
  8. Deniz, Gürbüz, “İlahî Mânâ ve İsimlerin Müslüman Ahlâkına Etkileri”, İslâm Ahlâk Esasları ve Felsefesi, Grafiker Yay., Ankara 2013, s. 75-100.
  9. Düzgün, Şaban Ali, Allah, Tabiat ve Tarih, Lotus Yay., 2.baskı, Ankara 2012.
  10. Duğaym, Semih, Felsefetü’l-kuder fî fikri’l-Mu’t