Dergiler / Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi / 2020 / Cilt: 20 - Sayı: 2

BUHÂRÎ’NİN HADİS USÛLÜ KONULARINA DAİR GÖRÜŞLERİ: EL-CÂMİ‘U’S-SAHÎH’İN “İLİM” BÖLÜMÜ ÇERÇEVESİNDE BİR DEĞERLENDİRME

THE IDEAS OF AL-BUK̲HĀRĪ RELATED TO HADITH METHODOLOGY: AN EVALUATION OF HIS METHODOLOGY IN THE MANNER OF CHAPTER OF “KITĀB AL-‘ILIM” OF AL-JĀMIʿ AL-ṢAḤĪḤ

Sayfa
1247–1281
Yayın Tarihi
2022-10-11
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu makale, hadis usûlü konularını “ilim” bölümü özelinde derinlemesine inceleyip yorumlayarak, Buhârî’nin hadis usûlü ilmine katkılarını ortaya koymayı amaçlamaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Peygamber’e nispet edilen haberlerin sahîhini zayıfından ayırmayı gaye edinen, bunun için ihtiyaç duyulan kurallar ve ıstılahlardan bahseden ilimdir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Söz konusu usûl ihtiyaca göre oluşmaya başlamış, uygulanmış ve tedricî olarak geliştirilmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Bu makale, hadis usûlü konularını “ilim” bölümü özelinde derinlemesine inceleyip yorumlayarak, Buhârî’nin hadis usûlü ilmine katkılarını ortaya koymayı amaçlamaktadır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Hadis · Buhârî · el-Câmiü's-sahîh

Özet

Hadis usûlü, Hz. Peygamber’e nispet edilen haberlerin sahîhini zayıfından ayırmayı gaye edinen, bunun için ihtiyaç duyulan kurallar ve ıstılahlardan bahseden ilimdir. Söz konusu usûl ihtiyaca göre oluşmaya başlamış, uygulanmış ve tedricî olarak geliştirilmiştir. Ancak usûle ilişkin kaide ve ıstılahların yazıya geçirilmesi yaklaşık olarak hicrî ikinci asrın sonlarından itibaren mümkün olmuştur. Üçüncü asırdaki müstakil hadis usûlü hüviyetini taşımayan eserlerde yer alan hadis usûl, kaide ve ıstılahları daha sonra telif edilen müstakil hadis usûlü eserlerine de kaynaklık etmiştir. Hicrî üçüncü asırda hadis usûlünün temel konularına temas eden eserlerden birisi de Buhâri’nin el-Câmi‘u’s-sahîh’idir. Buhârî, eserinin “kitâbü’l-ilm” bölümünde ağırlıklı olarak hadis usûlünün temel konularından olan hadis öğrenim ve öğretim (tahammül ve edâ) metotları üzerinde durmuş, bunun dışında hadis öğrencesinin ve hadis hocasının uyması gereken prensiplere (âdâbü’l-muhaddis ve âdâbü tâlibi’l-hadîs), hadis öğrenmek için çıkılan yolculuklara (er-rihle fî talebi’l-hadîs), Hz. Peygamber adına yalan söylemeye (kizbü’r-râvi) ve hadislerin korunması ve yazılmasına (hıfz ve kitâbet) dair konulara değinmiştir. Bu konuları, özgün bir yaklaşımla incelemiş, hadis rivayetleriyle oluşturduğu kurguyla delillendirmiş, hadis ilmindeki şöhretli âlimlerin görüşleriyle de delillerini güçlendirmiştir. Bu makale, hadis usûlü konularını “ilim” bölümü özelinde derinlemesine inceleyip yorumlayarak, Buhârî’nin hadis usûlü ilmine katkılarını ortaya koymayı amaçlamaktadır.

Abstract

Hadith methodology is the science that aims to distinguish the weak and sahih i.e genuine reports that are thought to have been narrated by the Prophet Muhammad and it describes the necessary technical terms and rules. Hadith methodology started to be formed according to the need; it was practiced and developed gradually and accumulatively. However, it has been possible to write down the hadith study methods and reforms since the end of the second century. Even the hadith methods, pedestals, and technical terms in the works in the third century that did not have suitable hadith methods, it is visible that these methods also were the source of the detached hadith method works which were later written. One of the works that covered on the main subjects of the hadith methodology in the third century is the Bukhari’s Al-Jāmiʿ al-Ṣaḥīḥ. Bukhârî focused on hadith education and teaching methods known as taḥammul and edā that are explained in detail in the "Kitāb al-‘ilm" chapter of his work, and he mentioned about the principles of the hadith student and hadith teacher (ādāb al-muḥaddith and ādāb al-ṭālib al-hadith). Moreover, he also emphasized to the journeys, that are done to learn hadiths and called as (al-riḥla fī al-hadîth), lying on behalf of the Prophet (kiz̲b al-rāwī) and the preservation and writing of hadiths (ḥifẓ and kitābāh). He examined these issues with an unique approach. He not only tried to prove them with the fiction that he created with hadith narrations, but also strengthened his methods with the views of famous scholars in the hadith science. This article aims to reveal the contributions of Buk̲h̲ārī to the hadith methodology by underliying special the references related to hadith contents, taken from the “Kitāb al-‘ilm” chapter of his work.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ASAR, M. A. (2022). BUHÂRÎ’NİN HADİS USÛLÜ KONULARINA DAİR GÖRÜŞLERİ: EL-CÂMİ‘U’S-SAHÎH’İN “İLİM” BÖLÜMÜ ÇERÇEVESİNDE BİR DEĞERLENDİRME. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Cilt: 20 - Sayı: 2, 1247–1281. https://ajindex.com/articles/489031

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (12)

  1. Ahmed Naim. “Mukaddime”. Ṣaḥîḥ-i Buḫârî muḫtaṣarı tecrîd-i ṣarîḥ tercemesi ve şerhi. Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 1984.
  2. Akyüz, Ali. “İmam Buhârî’nin Yabancı Tesirlere Karşı Tavrı ve Bunun Eserlerine Yansıması”. Din Eğitimi Araştırmaları Dergisi 11 (2003): 163-174.
  3. Aşık, Nevzat. Sahâbe ve Hadis Rivayeti. İzmir: Akyol Neşriyat, 1981.
  4. Aşıkkutlu, Emin. “Kizb”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 26: 126-128. Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 2002.
  5. Aydınlı, Abdullah. Hadis Istılahları Sözlüğü. 9. Bs. İstanbul: Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Yayınları, 2016. Aynî, Bedrüddîn. ‘Umdetü’l-ḳārî şerḥu ṣaḥîḥi’l-Buḫârî. Beyrut: Dâru ihyâi’t-türâsi’l-Arabî, ts. Buhârî, Muhammed b. İsmail. el-Câmi‘u’ṣ-ṣaḥîḥ. B.y: Dâru tavkı’n-necât, 1422/2001.
  6. Çakan, İsmail Lütfi. Hadis Usûlü. 7. Bs. İstanbul: Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Yayınları, 1998.
  7. Çakın, Kamil. “Buhârî’nin Otoritesini Kazanma Süreci”. İslâmî Araştırmalar Dergisi 10/1-2-3 (1997): 100-109.
  8. Çelik, Abdullah. “Hicrî III. Asırda Hadis Usûlüne Kaynaklık Eden Eserler ve Özellikleri”. AİBÜ İlahiyat Fakültesi Dergisi 6/11 (2018): 119-138. Ebû Dâvûd, Süleyman. Sünen. M. Muhyiddin Abdülhamîd. Beyrut: Mektebetü’l-asriyye, ts. Engin, Sezai. “Erken Dönemde Hadis İlmi ve Usûlü: Süfyan es-Sevri’nin Görüşleri Özelinde Bir İnceleme”. Necmettin Erbakan Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi. 38 (2014): 81-100.
  9. Erul, Bünyamin. Hadis Tetkikleri Eleştirel Bir Yaklaşım. 1. Bs. Ankara: Otto Yayınları, 2016.
  10. Görmez, Mehmet. Hadis İlminin Temel Meseleleri. 3. Bs. Ankara: Otto Yayınları, 2017. Hâkim, Ebû Abdullah Muhammed en-Nîsâbûrî. Ma‘rifetü ‘ulûmi’l-ḥadîs̲. Beyrut: Dârü’l-kütübi’l-ilmiyye, 1977. Hatîb el-Bağdâdî, Ebû Bekr Ahmed b. Ali. el-Câmi‘ li aḫlâḳı’r-râvî ve âdâbi’s-sâmi‘. Thk. Mahmud Tahhan. 2 Cilt. Riyad: Mektebetü’l-meârif, ts. Hatîb el-Bağdâdî, Ebû Bekr Ahmed b. Ali. el-Kifâye fî ‘ılmi’r-rivâye. Thk. Ebû Abdullah es-Sürakî. Medine: Mektebetü’l-ilmiyye, ts. Hatîb el-Bağdâdî, Ebû Bekr Ahmed b. Ali. er-Rihle fî ṭalebi’l-ḥadîs̲. Thk. Nureddin Itr. Beyrut: Dârü’l-kütübi’l-ilmiyye, 1395/1975.
  11. Hatipoğlu, İbrahim. “Rihle”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 106-108. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 2008. Hattâbî, Ebû Süleyman Muhammed. Me‘âlimü’s-sünen. 4 Cilt. Haleb: Matbaatü’l-ilmiyye, 1351/1932.
  12. Işık, Kemal. Mu’tezile’nin Doğuşu ve Kelâmî Görüşleri. Ankara: Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Yayınları, 1967. İbn Battâl, Ebü’l-Hasan. Şerḥu ṣaḥîḥi’l-Buḫârî. Riyad