Dergiler / Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi / 2021 / Cilt: 21 - Sayı: 1

TOPLUMSAL KALKINMA AMAÇLI YÜKSEK DİN ÖĞRETİMİ: İSMAİL HAKKI BALTACIOĞLU’NUN YAZILARINDAN HAREKETLE TÜRK DÜŞÜNCESİ DERGİSİNDE TOPLUM, DİN VE DİL İLİŞKİSİ

Pursuing the Aim of Community Development at Higher Religious Education: Links Between Society, Religion and Language in Türk Düşüncesi [Turkish Thought] Journal With Particular Reference to Ismail Hakki Baltacioglu’s Writings

Sayfa
9–41
Yayın Tarihi
2022-10-11
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Yapılan tematik analiz doğrultusunda dergide yüksek din öğretiminin amaçlarına yönelik; doğru dinî bilginin üretilmesi, toplumun aydınlatılması ve Kur’an’ın Türkçeye çevirisi şeklinde üç temel temanın ön plana çıktığı tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Cumhuriyet tarihi boyunca, özellikle de erken çok partili dönemde, yaşanan siyasi ve entelektüel dönüşümler, yüksek din öğretiminin amaçlarının da önemli ölçüde değişmesine neden olmuştur.
📊
Temel Bulgular & Veri:Söz konusu değişimin önemli bir kesitini yansıtmayı amaçlayan bu makalede Peyami Safa’nın önderliğinde 1953-1960 yılları arasında süren, yayın hayatı boyunca dönemin tartışmalarını canlı bir şekilde yansıtan Türk Düşüncesi dergisi incelenmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Yapılan tematik analiz doğrultusunda dergide yüksek din öğretiminin amaçlarına yönelik; doğru dinî bilginin üretilmesi, toplumun aydınlatılması ve Kur’an’ın Türkçeye çevirisi şeklinde üç temel temanın ön plana çıktığı tespit edilmiştir.
🔬Tür:Laboratuvar & Saha Deneyi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Din Eğitimi · Toplumsal Kalkınma · Türk Düşüncesi Dergisi

Özet

Cumhuriyet tarihi boyunca, özellikle de erken çok partili dönemde, yaşanan siyasi ve entelektüel dönüşümler, yüksek din öğretiminin amaçlarının da önemli ölçüde değişmesine neden olmuştur. Söz konusu değişimin önemli bir kesitini yansıtmayı amaçlayan bu makalede Peyami Safa’nın önderliğinde 1953-1960 yılları arasında süren, yayın hayatı boyunca dönemin tartışmalarını canlı bir şekilde yansıtan Türk Düşüncesi dergisi incelenmiştir. Dergi, din eğitiminin yeniden canlanışına sahne olan bu dönemde yüksek din öğretiminin amaçlarına toplumsal kalkınma odaklı bir bakış açısı sunan ilgi çekici bir kaynaktır. Yapılan tematik analiz doğrultusunda dergide yüksek din öğretiminin amaçlarına yönelik; doğru dinî bilginin üretilmesi, toplumun aydınlatılması ve Kur’an’ın Türkçeye çevirisi şeklinde üç temel temanın ön plana çıktığı tespit edilmiştir. Dergi yazarları arasında özellikle Baltacıoğlu tarafından öne çıkarılan bu temalar; yüksek din öğretiminin amaçlarının toplumsal kalkınma ekseninde yeniden tanımlandığını göstermektedir. İlahiyat fakültesi, kutsal metnin Türkçeye çevrilmesini sağlayarak toplumu oluşturan temel kurumlar arasında bulunan dinî kalkınmanın ve toplumsal kalkınmanın gerçekleştirilmesinde başat rol üstlenmektedir.

Abstract

Aims of the Turkish higher religious education have been profoundly changed by the dynamics of political and intellectual transformations during the Republican period, particularly in the early multi-party period. This paper aims to present a cross-section of this change by analyzing Türk Düşüncesi [Turkish Thought] Journal, which meticulously addressed the ongoing discussion topics during its publication period between 1953 and 1960 under the editorship of Peyami Safa. The Journal provides the researchers with a stimulating resource that offers a different viewpoint focused on community development in a period that witnessed the revival of religious education. The thematic analysis conducted in the Journal discloses that the three following interrelated themes were given particular importance by the authors in order to define the aims of the higher religious education: production of sound religious knowledge, enlightenment of the community, and translation of the Quran. These themes, which were particularly suggested by one of the Journal’s authors, Baltacioglu, prove that the aims of higher religious education institutions were re-defined in order to achieve the Turkish community development. In this regard, the faculty of theology undertakes a principal role in the realization of religious advancement, consequently the community development by assuring the sound translation of the sacred text.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

FURAT, A. Z. (2022). TOPLUMSAL KALKINMA AMAÇLI YÜKSEK DİN ÖĞRETİMİ: İSMAİL HAKKI BALTACIOĞLU’NUN YAZILARINDAN HAREKETLE TÜRK DÜŞÜNCESİ DERGİSİNDE TOPLUM, DİN VE DİL İLİŞKİSİ. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, Cilt: 21 - Sayı: 1, 9–41. https://ajindex.com/articles/489002

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (23)

  1. Aksel, Malik. “Suretten Resme”. Türk Düşüncesi 5/28 (1956), 204-206.
  2. Akyürek, Süleyman (ed.). Bugünün İlahiyatı Nasıl Olmalıdır?: Sorunlar ve Çözümleri. İstanbul: Ensar Yayınları, 2015.
  3. Atalay, Besim. “Türk Dilini Bozuyorlar”. Türk Düşüncesi 7/37 (1957), 8-9.
  4. Aydın, Muhammed Şevki. Cumhuriyet Döneminde Din Eğitimi Öğretmeni Yetiştirme ve İstihdamı. İstanbul: Dem Yayınları, 2. Basım, 2005.
  5. Aydın, Muhammet Şevki. “İlahiyat Lisans Programlarının Amaç Sorunu”. Türkiye’de Yüksek Din Eğitiminin Sorunları, Yeniden Yapılanması ve Geleceği Sempozyumu Bildiriler - Müzakereler. 19-25. Isparta: S.D.Ü. İlahiyat Fakültesi Yayınları, 2004.
  6. Ayhan, Halis. Türkiye’de Din Eğitimi. İstanbul: DEM, 3. Basım, 2004.
  7. Baltacıoğlu, Ismayıl Hakkı. Hayatım. İstanbul: Dünya Yayınları, 1. Basım. Baltacıoğlu, İsmayıl Hakkı. “Aydınlar! Din Gerçeğini Ne Zaman Göreceksiniz?” Türk Düşüncesi 4/23 (1955), 257-261.
  8. Baltacıoğlu, İsmayıl Hakkı. “Bir Türk, İslam İlahiyat Fakültesi İstiyorum”. Türk Düşüncesi 3/18 (1955), 386-389.
  9. Baltacıoğlu, İsmayıl Hakkı. “Din Nasıl Bir Gerçektir?” Türk Düşüncesi 3/15 (1955), 162-166.
  10. Baltacıoğlu, İsmayıl Hakkı. “Din Softaları, Bilim Softaları”. Türk Düşüncesi 1/1 (1953), 17-18.
  11. Baltacıoğlu, İsmayıl Hakkı. “Din Yaşayışı Üzerine Düşünceler”. Türk Düşüncesi 1/5 (1954), 353-357.
  12. Baltacıoğlu, İsmayıl Hakkı. “İnsan Kişiliğini Yaratan Dil”. Türk Düşüncesi 2/8 (1954), 96-98.
  13. Baltacıoğlu, İsmayıl Hakkı. “Kur’an’ın Ana Dilimize Çevrilmesi”. Türk Düşüncesi 7/38 (1957), 2-9.
  14. Baltacıoğlu, İsmayıl Hakkı. “Milliyet Nedir, Ne Değildir?” Türk Düşüncesi 2/12 (1954), 401-404.
  15. Baltacıoğlu, İsmayıl Hakkı. “Softa ve Mürteci”. Türk Düşüncesi 10/56 (1959), 12-16.
  16. Baltacıoğlu, İsmayıl Hakkı. “Türk Sanat Yazıları”. Türk Düşüncesi 3/16 (1955), 243-245.
  17. Baltacıoğlu, İsmayıl Hakkı. “Türkiye Başka Türlü Kalkınamaz”. Türk Düşüncesi 4/19 (1955), 2-6.
  18. Baltacıoğlu, İsmayıl Hakkı. “Türkiye Dinle Kalkınacaktır”. Türk Düşüncesi 6/35 (1957), 1-8.
  19. Baltacıoğlu, İsmayıl Hakkı. “Türkiye Dinle Nasıl Kalkınacak?” Türk Düşüncesi 7/37 (1957), 1-7.
  20. Baltacıoğlu, İsmayıl Hakkı. “Üniversite Düğümü Artık Çözülmelidir”. Türk Düşüncesi 4/21 (1955), 131-137.
  21. Boyatzis, Richard E. Transforming Qualitative Information: Thematic Analysis and Code Development. Thousand Oaks, CA: Sage Publications, 1998.
  22. Braun, Virginia - Clarke, Victoria. “Using Thematic Analysis in Psychology”. Qualitative Research in Psychology 3/2 (2006), 77-101.
  23. Buluç, Bekir. “Eğitimin Amaç ve İşlevleri”. Eğitim Bilimine Giriş. ed. Emin Karip. 21-53