Dergiler / Dil Araştırmaları / 2021 / Cilt: 0 - Sayı: 28

Türk Dil Yapısında Cinsiyet

Gender in the Turkish language system

Sayfa
199–215
Yayın Tarihi
2022-10-12
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Makale ayrıca, açık bir şekilde cinsiyet ifade etmeyen terimlerin, doğal cinsiyet eğilimlerini ve insanlığı (adam veya genç kelimelerinin kullanımında olduğu gibi) erkek cinsiyeti ile eşitleme meyline dikkat çekmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu makale cinsiyet ayrımlarının dil bilgisel olarak cinsiyetsiz bir dil olan Türkçede nasıl kodlandığını incelemektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu makalede, bu tür cinsiyet ifadelerinin ortaya çıkışını belirleyen faktörler tartışılmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Makale ayrıca, açık bir şekilde cinsiyet ifade etmeyen terimlerin, doğal cinsiyet eğilimlerini ve insanlığı (adam veya genç kelimelerinin kullanımında olduğu gibi) erkek cinsiyeti ile eşitleme meyline dikkat çekmektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Dil Bilgisel Cinsiyet · Türk Dilinde Cinsiyet · Doğal Cinsiyet Eğilimleri

Özet

Bu makale cinsiyet ayrımlarının dil bilgisel olarak cinsiyetsiz bir dil olan Türkçede nasıl kodlandığını incelemektedir. Cinsiyet ifade eden dilsel araçlar üç düzeyde tanımlanmıştır: (a) sözlüksel (kadın, erkek vb.), (b) morfolojik (örneğin -e eki gibi; memur-e), (c) söz dizimsel (bir cinsiyet ifadesinin (cinsiyet ifade eden bir kelimenin) başka sembolik biçimler ile kombinasyonları, örneğin kadın polis). Bu makalede, bu tür cinsiyet ifadelerinin ortaya çıkışını belirleyen faktörler tartışılmaktadır. Makale ayrıca, açık bir şekilde cinsiyet ifade etmeyen terimlerin, doğal cinsiyet eğilimlerini ve insanlığı (adam veya genç kelimelerinin kullanımında olduğu gibi) erkek cinsiyeti ile eşitleme meyline dikkat çekmektedir.

Abstract

This article examines how gender distinctions are coded in Turkish, a grammatically genderless language. Linguistic means of expressing gender are described on three leves: (a) lexical (lexemes such as kadın, erkek), (b) morphological (suffiexs such as –e in memur-e), (c) syntatic (combinations of a gender lexeme with another nominal form, e.g. kadın polis). Factors determining the occurence of such gender expressions are discussed. The article also deals with inherent gender biases of terms without overt gender markers and the tendency to equate humaness with maleness (as in adam or bir genç).

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

YÜCE, B. (2022). Türk Dil Yapısında Cinsiyet. Dil Araştırmaları, Cilt: 0 - Sayı: 28, 199–215. https://ajindex.com/articles/488192

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (9)

  1. BANGUOĞLU, T. (1986). Türkçenin grameri. Ankara:
  2. Türk Dil Kurumu. BHAT, D.N.S. (1994). The adjectival category.Criteria for differentiation and identification. Amsterdam, Philadelphia: Benjamins. BRAUN, F. (1997). Covert gender in Turkish. (Der). İmer, K. ve Uzun, N.E. VIII. Uluslararası Türk Dilbilimi Konferansı Bildirileri 7-9 Ağustos, 1996. Ankara: Ankara Üniversitesi. 267-274.
  3. BRAUN, F. (1998a). Prototype theory and covert gender in Turkish. (Edit.). Koenig, Pierre J. Discourse and cognition.Bridging the gap. Stanford, California: Center fort he Study of Language and Information, 113-122.
  4. BRAUN, F. (1998b). Geschlecht im Türkischen? Untersuchungen zum sprachlichen Umgang mit einer sozialen Kategorie [Habilitasyon tezi, Kiev Üniversitesi]. BRAUN, F. (1999). Gender in a genderless language: The case of Turkish. (Edit.). Suleiman,Y. Language and society in the Middle East and North Africa. Richmond:Curzon. BRAUN, F. (2000). Geschlecht im Türkischen? (Turcologia 42). Wiesbaden: Harrassowitz. BRAUN, F. and HAİG, G. (2000). The noun/ adjective distinction in Turkish: An empirical approach. To appear in Göksel,Aslı & Kerslake, Celia (Edit.). Studies on Turkish and Turkic Languages. Proceedings of the Ninth İnternational Conference on Turkish Linguistics. Lincoln College, Oxford, August 12-14, 1998. (Turcologia 46). Wiesbaden: Harrassowitz. BRENDEMOEN, B. (1990). The Turkish language reform and language policy in Turkey. (Edit.). Hazai, G. Handbuch der türkischen Sprachwissenschaft 1. Budapest: Akademiai, 454-493.
  5. BRENDEMOEN, B. and HOVHAUGEN, E. (1992). Tyrkisk grammatikk. Oslo: Universitetsforlaget. CLAUSON, G. (1972). An etimological dictionary of pre-thirteeth- century Turkic. Oxford: Clarendon. CROFT, W. (1991). Syntactic categories and grammatical relations. The cognitive organization of information. Chicago, London: University of Chicago Press.
  6. DEDE, M. (1982). A semantic analysis of Turkish nominal compounds. Journal of Human Sciences (ODTÜ) 1 (1), 87-102.
  7. ENGELBERG, M. (1993). Maskuliini, feminiini, virkamies? [Masculine, feminine, civil servant ?] Naistutkimus-Kvinnoforskning 4, 39-50.
  8. ENGELBERG, M. (1998). Sukupuolistuneet ammattinimikkeet [Gendered occupational terms]. Virittiaja 1, 74-92.
  9. ENGELBERG, M. (1999). Androcentricity in Finnish: Empirical findings. [Unpublished manuscript (Yayımlanmamış el yazması)]. ERGİN, M. (1958). [1993]. Türk dil bilgisi. İstanbul: Bayram, 20.Bsk. GRÖNBECK, K. (1936). Der türkische Sprachbau. Kopenhagen: Levin & Munk