Dergiler / Ankara Üniversitesi SBF Dergisi / 2020 / Cilt: 75 - Sayı: 3

SİYASET BİLİMİ PERSPEKTİFİNDEN YARGI BAĞIMSIZLIĞI: BİR KURAMSAL MODEL ÖNERİSİ

Judicial Independence from Political Science Perspective: A Theoretical Model Proposal

Sayfa
973–995
Yayın Tarihi
2022-10-11
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Budoğrultuda, gelişmiş demokrasiler ve otoriter rejimlerde yargı bağımsızlığını anayasal güvence altına almanınuygulamadaki yargı bağımsızlığını anlamlı bir şekilde etkilemediği savunulurken, hibrit (melez, karma)rejimlerde halkın yargıya duyduğu güven, sahip olduğu demokratik değerler ve siyasal farkındalık arttıkçaanayasal güvencelerin uygulamadaki yargı bağımsızlığını anlamlı bir şekilde etkilediği savunulmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Yargı bağımsızlığı üzerine yapılan bilimsel çalışmalarda iki farklı yargı bağımsızlığı kavramı ön planaçıkmaktadır. “De jure yargı bağımsızlığı” yargıçların görev ve yetkilerinin anayasal güvence altına alınmasınıifade ederken, uygulamadaki yargı bağımsızlığı da “de facto yargı bağımsızlığı” olarak ele alınmaktadır.Literatürde yargı bağımsızlığının anayasal güvence altına alınmasının uygulamadaki yargı bağımsızlığınıetkileyip etkilemediğini sorgulamak önemli bir araştırma sorusu olarak karşımıza çıkmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu çalışmanınamacı da anayasada öngörülen yargı bağımsızlığının uygulamadaki yargı bağımsızlığını hangi şartlar altındaetkileyebileceğine dair kuramsal bir model sunmaktır.
💡
Sonuç & Katkı:Budoğrultuda, gelişmiş demokrasiler ve otoriter rejimlerde yargı bağımsızlığını anayasal güvence altına almanınuygulamadaki yargı bağımsızlığını anlamlı bir şekilde etkilemediği savunulurken, hibrit (melez, karma)rejimlerde halkın yargıya duyduğu güven, sahip olduğu demokratik değerler ve siyasal farkındalık arttıkçaanayasal güvencelerin uygulamadaki yargı bağımsızlığını anlamlı bir şekilde etkilediği savunulmaktadır.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Yargı bağımsızlığı üzerine yapılan bilimsel çalışmalarda iki farklı yargı bağımsızlığı kavramı ön planaçıkmaktadır. “De jure yargı bağımsızlığı” yargıçların görev ve yetkilerinin anayasal güvence altına alınmasınıifade ederken, uygulamadaki yargı bağımsızlığı da “de facto yargı bağımsızlığı” olarak ele alınmaktadır.Literatürde yargı bağımsızlığının anayasal güvence altına alınmasının uygulamadaki yargı bağımsızlığınıetkileyip etkilemediğini sorgulamak önemli bir araştırma sorusu olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışmanınamacı da anayasada öngörülen yargı bağımsızlığının uygulamadaki yargı bağımsızlığını hangi şartlar altındaetkileyebileceğine dair kuramsal bir model sunmaktır. Halkın yargıya duyduğu güven, sahip olduğu siyasalfarkındalık ve demokratik değerler doğrultusunda de jure yargı bağımsızlığının de facto yargı bağımsızlığıüzerindeki etkisinin siyasal rejimler arasında farklılık göstermesi beklendiği bu çalışmanın temel savıdır. Budoğrultuda, gelişmiş demokrasiler ve otoriter rejimlerde yargı bağımsızlığını anayasal güvence altına almanınuygulamadaki yargı bağımsızlığını anlamlı bir şekilde etkilemediği savunulurken, hibrit (melez, karma)rejimlerde halkın yargıya duyduğu güven, sahip olduğu demokratik değerler ve siyasal farkındalık arttıkçaanayasal güvencelerin uygulamadaki yargı bağımsızlığını anlamlı bir şekilde etkilediği savunulmaktadır.

Abstract

In the literature we come across two different concepts of judicial independence. While “de jure judicial independence” refers to the constitutional guarantees for the judiciary and judges, “de facto judicial independence” refers to the judicial independence in practice. Understanding whether the constitutional guarantees of judicial independence affect the judicial independence in practice comes to the fore as an important research question. The aim of this study is to offer a theoretical model that explains the conditions under which de jure judicial independence affect de facto judicial independence. The main argument of the study proposes that based on the public’s confidence in the judiciary, political awareness and democratic values the impact of de jure judicial independence on de facto judicial independence changes across political regimes. In this regard it is argued that while in advanced democracies and authoritarian regimes taking judicial independence under constitutional guarantees would not significantly affect judicial independence in practice, in the context of hybrid regimes as the public’s confidence in the judiciary, its political awareness and democratic values increases the constitutional guarantees would significantly increase the judicial independence in practice.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÇAKIR, A. A. (2022). SİYASET BİLİMİ PERSPEKTİFİNDEN YARGI BAĞIMSIZLIĞI: BİR KURAMSAL MODEL ÖNERİSİ. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, Cilt: 75 - Sayı: 3, 973–995. https://ajindex.com/articles/442877

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (11)

  1. Abramowitz, Michael J. (2018) “Democracy in Crisis” Freedom in the World 2018, Freedom House https://freedomhouse.org/report/freedom-world/freedom-world-2018 (07.09.2018)
  2. Almond, Gabriel ve Sidney Verba (1963), The civic culture: Political attitudes and democracy in five nations. (Princeton, NJ: Princeton University Press). Aneez, Shih ve Sirilal, Ranga, (2013, Ocak 11). Sri Lankan parliament votes to impeach chief justice, Reuters, https://www.reuters.com/article/us-srilanka-impeachment/sri-lankan-parliamentvotes-to-impeach-chief-justice-idUSBRE90A0O120130111 (10.10.2018)
  3. Aydin, Aylin (2013), “Judicial Independence across Democratic Regimes: Understanding the Varying Impact of Political Competition” Law & Society Review, 47 (1): 105-134.
  4. BBC News (2004), Ecuador Dismisses Supreme Court, http://news.bbc.co.uk/2/hi/americas/ 4082521.stm (09.10.2018)
  5. Caldeira, Gregory A. (1986), “Neither the Purse Nor the Sword: Dynamics of Public Confidence in the Supreme Court,” American Political Science Review, 80(4):1209–26.
  6. Carruba, Clifford J., Matthew Gabel, Gretchen Helmke, Andrew D. Martin ve Jeffrey K. Staton (2015), “When Parchment Barriers Matter: De Jure Judicial Independence and the Concentration of Power” http://www.gretchenhelmke.com/uploads/7/0/3/2/70329843/parchment.pdf (12.08.2018) Centre for Policy Alternatives, (2013) “Survey on Democracy in Post-War Sri Lanka” http://cl.ly/0K3j0701422q (11.10.2018)
  7. Ecuador Review (2015), PanAmPost: HRW Blasts Ecuador’s Lack of Judicial Independence http://www.ecuadorreview.com/e-news-ecuador/international-press/panampost-hrwblasts-ecuadors-lack-of-judicial-independence/ (01.10.2018)
  8. Epstein, Lee ve Jack Knight (1998), The Choices Justices Make. (Washington, DC: Congressional Quarterly Press). Feld, Lars P. ve Stefan Voigt (2003), “Economic Growth and Judicial Independence: Cross Country Evidence Using a New Set of Indicators,” European Journal of Political Economy, 19(3): 497–527.
  9. Ferejohn, John A., ve Barry Weingast (1992), “A Positive Theory of Statutory Interpretation,” International Review of Law and Economics, 12(2): 263–279.
  10. Finkel, Jodi (2008), Judicial Reform as Political Insurance: Argentina, Peru, and Mexico in the 1990s. (Notre Dame, IN: University of Notre Dame Press). Gibson, James L. (1989) “Understandings of Justice: Institutional Legitimacy Procedural Justice, and Political Tolerance,” Law & Society Review, 23(3):469–96.
  11. Gibson, James L., Gregory A. Caldeira ve Vanessa A. Baird (1998), “On the Legitimac