Dergiler / Afyon Kocatepe Üniversitesi Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi / 2020 / Cilt: 20 - Sayı: 3

Ömer-Gecek (Afyonkarahisar) Jeotermal Sahası Rezervuar Kayaçlarının Mineropetrografik ve Jeokimyasal Özellikleri

The Mineropetrographic and Geochemical Properties of Reservoir Rocks (Ömer-Gecek/ Afyonkarahisar Geothermal Field)

Sayfa
506–517
Yayın Tarihi
2022-10-12
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Jeokimyasal sonuçlara göre, mostra örneklerinde CaO kimyasal bileşimindeki en önemli bileşen olarak göze çarpmakta iken kırıntı örneklerde CaO önemli derecede azalmakta ve MgO, Al2O3 ve SiO2 miktarlarında artış gözlenmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Jeotermal sistemin en önemli elemanlarını akışkan, rezervuar kayaç, örtü-ısıtıcı kayaç ve fay hatları oluşturmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu kapsamda hem mostra yüzeylerinden, hem de bölgede yapılmış olan jeotermal sondajlardan alınan kırıntı numuneler üzerinde incelemeler yapılarak, su-kayaç etkileşiminin muhtemel etkileri belirlenmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Jeokimyasal sonuçlara göre, mostra örneklerinde CaO kimyasal bileşimindeki en önemli bileşen olarak göze çarpmakta iken kırıntı örneklerde CaO önemli derecede azalmakta ve MgO, Al2O3 ve SiO2 miktarlarında artış gözlenmektedir.
🔬Tür:Deneysel Tarla Denemesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Jeotermal sistemin en önemli elemanlarını akışkan, rezervuar kayaç, örtü-ısıtıcı kayaç ve fay hatları oluşturmaktadır. Jeotermal havzalarda her şeyden önce yüksek porozite ve permeabiliteye sahip olan yeterli kalınlıkta rezervuar kayacın bulunması zorunludur. Bu çalışmanın amacı Ömer-Gecek jeotermal bölgesinin rezervuar kayacı olan mermerlerin mineralojik-petrografik ve jeokimyasal özelliklerinin belirlenmesidir. Bu kapsamda hem mostra yüzeylerinden, hem de bölgede yapılmış olan jeotermal sondajlardan alınan kırıntı numuneler üzerinde incelemeler yapılarak, su-kayaç etkileşiminin muhtemel etkileri belirlenmiştir. Afyonkarahisar ilindeki en önemli jeotermal saha olan Ömer-Gecek bölgesinden düşük ve orta sıcaklıkta (45-128ºC) akışkan üretilmektedir. Bayramgazi şistleri ve Oyuklu Tepe mermerlerinden oluşan Afyon metamorfikleri inceleme alanının temel kayaçları olmakla birlikte, bu istif içerisinde yer alan mermer mercek ve bantları akışkanların ana rezervuarını oluşturmaktadır. Yaptırılan analizler sonucunda örneklerin başlıca kalsit ve dolomit minerallerinden oluştuğu, bu minerallere tali oranda kuvars ve mika mineralleri ile alterasyon minerali olarak kaolinit mineralinin eşlik ettiği görülmektedir. Makroskobik olarak şekerimsi doku gösteren mermerler alterasyonun etkisiyle breşik yapı kazanmış ve sekonder mangan ve demir bakımından zengin eriyikler kayaç içindeki boşluk ve mikro çatlaklara yerleşmiştir. Jeokimyasal sonuçlara göre, mostra örneklerinde CaO kimyasal bileşimindeki en önemli bileşen olarak göze çarpmakta iken kırıntı örneklerde CaO önemli derecede azalmakta ve MgO, Al2O3 ve SiO2 miktarlarında artış gözlenmektedir.

Abstract

The most important elements of the geothermal system are fluid, reservoir-cover rock, heat source,and fault lines. In geothermal basins, it is necessary to have a reservoir rock of sufficient thickness withhigh porosity and permeability. This study aims to determine the mineralogic-petrographic andgeochemical features of the marbles, which are the reservoir rocks of Omer-Gecek geothermal region.In this scope, the samples taken from both the outcrops and the geothermal drillings made in the regionwere investigated and the possible effects of water-rock interaction were determined. There are lowand medium temperature (45-128ºC) fluids produced from Omer-Gecek region, the most importantgeothermal field in Afyonkarahisar (Western Turkey). Afyon metamorphics, which are composed ofBayramgazi schists and Oyuklu Tepe marbles, are the basement rocks of the study area and the marblelenses/bands form the reservoir rock. As a result of the analyses, it has been determined that thesamples are mainly composed of calcite and dolomite minerals, and these minerals are accompaniedby quartz and mica minerals with secondary minerals and kaolinite minerals as alteration minerals. Thegranoblastic textured outcrop marble samples gained breccia texture due to alteration and secondarymanganese and iron-rich solutions were deposited into the pores and micro-cracks. According to thegeochemical analysis results, while the CaO is the most important component in outcrop samples, it issignificantly depleted in drilling samples, while MgO, Al2O3, and SiO2 levels are enriched.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

BAŞARAN, C., BAĞCI, M., YILMAZ, A. (2022). Ömer-Gecek (Afyonkarahisar) Jeotermal Sahası Rezervuar Kayaçlarının Mineropetrografik ve Jeokimyasal Özellikleri. Afyon Kocatepe Üniversitesi Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi, Cilt: 20 - Sayı: 3, 506–517. https://ajindex.com/articles/429766

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (4)

  1. Ercan, T., Dinçel, A., Metin, S., Türkecan, A. and Günay, E., 1978. Uşak yöresindeki neojen havzaların jeolojisi. Türkiye Jeoloji Bülteni, 21, 97-106, (in Turkish). Kibici, Y., Yıldız, A., and Bağcı, M., 2001. Afyon kuzeyinin jeolojisi, ve mermer potansiyelinin araştırılması. Türkiye III. Mermer Sempozyumu, 73-84, Afyonkarahisar (in Turkish). Koçyiğit, A., 1984. Güneybatı Türkiye ve yakın dolayında levha içi yeni tektonik gelişim, Türkiye Jeoloji Bülteni. 27, 1-16, Ankara (in Turkish). Koçyiğit A., Ünay, E., and Saraç, G., 2000. Episodic graben formation and extensional neotectonic regime in west Central Anatolia and the Isparta Angle: a key study in the Akşehir ─ Afyon graben, Turkey. Geological Society, London, Spe. Pub., 173, 405 ─ 421. Kuşcu, M., Yıldız, A., and Bağcı, M., 1999. Köprülü (Afyon) trakiandezitinin yapıtaşı olarak kullanılabilirliğinin araştırılması. 11. Müh. Haftası Yerbilimleri Semp., 193-203, Isparta (in Turkish). Metin, S., Genç, S., ve Bulut, V., 1987. Afyon ve yakın dolayının jeolojisi. M.T.A. Rapor No: 2113, Ankara (in Turkish). Öktü, G.,Kara, İ., Önder, İ., 1997. Afyon ilinde yer alan Ömer-Gecek-Uyuz-Hamamı, Alaplı-Kızık Hamamı ve Gazlıgöl jeotermal alanlarının detaylı etüdü. MTA derleme No: 10097, 41s. Ankara (in Turkish). Temel A. Gündoğdu M.N. and Gourgaud A., 1998. Petrological and geochemical characteristics of Cenozoic high-K calc-alkaline volcanism in Konya, Central Anatolia, Turkey, Journal of Volcanology and Geothermal Research, 85, 327-354.
  2. Tolluoğlu, Ü. Erkan, Y., Sümer, E. Ö., Boyacı, N. and Yavaş, F., 1997. Afyon metasedimanter grubunun Mesozoyik öncesi metamorfik evrimi. Türkiye Jeoloji Bülteni 40, 1-17,
  3. Ankara.
  4. Ulutürk, Y, 2009. Ömer-Gecek (Afyonkarahisar) Dolayının Jeolojisi ve Suların Kökensel Yorumu. Doktora Tezi, Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Isparta, 180.