Dergiler / Mesned İlahiyat Araştırmaları Dergisi / 2021 / Cilt: 12 - Sayı: 1

İbn Ebu’l-Hadîd’e Göre Hz. Ali’nin Siyasî Kişiliği

Sayfa
163–190
Yayın Tarihi
2021-06-30
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Makalede genel anlamda deskriptif metoda bağlı ka-lınmış, bazen de şahısların görüşleri objektif bakış açısıyla yorumlanmaya çalışılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bağdat Mutezilesi’nin Hz.
📊
Temel Bulgular & Veri:Ali’yi (ö. 40/661) diğer sahabîlerden üstün gördüğü bilinmekte-dir.
💡
Sonuç & Katkı:Makalede genel anlamda deskriptif metoda bağlı ka-lınmış, bazen de şahısların görüşleri objektif bakış açısıyla yorumlanmaya çalışılmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:İslam Mezhepleri Tarihi · Mutezile · İmâmiyye

Özet

Bağdat Mutezilesi’nin Hz. Ali’yi (ö. 40/661) diğer sahabîlerden üstün gördüğü bilinmekte-dir. Özellikle ekolün önde gelen isimlerinden Ebû Cafer el-İskâfî (ö. 240/854) ve Ebü’l-Kâsım el-Kabî’nin (ö. 319/931) bu konuyu eserlerinde ilmî bir üslupla ele aldıkları ve uzun-ca tartıştıkları anlaşılmaktadır. Ekolün son temsilcilerinden olup “Mutezile’nin Allâmesi” unvanıyla tanınan İbn Ebü’l-Hadîd (ö. 656/1258) de onların izinden gitmiş, Hz. Ali’ye nis-pet edilen çeşitli hutbe, mektup ve veciz sözleri içeren Nehcu’l-belâga adlı antolojiye yazdığı şerhte Hz. Ali’nin üstünlüğünü savunmuştur. İbn Ebü’l-Hadîd, şerhinin bir bölümünde ko-nuyla ilişkili olarak Hz. Ali’nin siyasî kişiliği hakkındaki görüşlerini de serdetmiştir. Bu gö-rüşler Mutezile’nin son dönemindeki Hz. Ali tasavvurunu yansıtmakta, ayrıca İmâmiyye-Mutezile ilişkisinin 7./13. asırdaki vaziyetine ilişkin önemli ipuçları vermektedir. Bu maka-lede İbn Ebü’l-Hadîd’in söz konusu görüşleri aktarılmış, ayrıca konuya ilişkin diğer âlim-lerden yaptığı nakillere de yer verilmiştir. Böylelikle ehemmiyet arz eden bu görüşlere ve na-killere dikkat çekmek amaçlanmıştır. Makalede genel anlamda deskriptif metoda bağlı ka-lınmış, bazen de şahısların görüşleri objektif bakış açısıyla yorumlanmaya çalışılmıştır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

SONAY, A. (2021). İbn Ebu’l-Hadîd’e Göre Hz. Ali’nin Siyasî Kişiliği. Mesned İlahiyat Araştırmaları Dergisi, Cilt: 12 - Sayı: 1, 163–190. https://ajindex.com/articles/421579

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (8)

  1. Abduh, Muhammed. Şerhu Nehci’l-Belâga. 4 Cilt. Beyrut: Müessesetü’l-A̒lamî, 2003. el-Âmilî, Muhsin Emîn. Harbü’l-Cemel ve Harbü Sıffîn. Beyrut: Dârü’l-Fikir, 1969.
  2. Aydınlı, Osman. Mutezile’de İmamet ve Siyaset. Ankara: Ankara Okulu Yayınları, 2017. el-Câhız, Amr b. Bahr. el-Osmâniyye. thk. Abdusselâm Harun. Beyrut: Dârü’l-Cîl, 1991.
  3. Dayf, Şevkî. Târîhu’l-edebi’l-̒Arabî. 9 Cilt. Kahire: Dârü’l-Ma̒ârif, ts. ed-Dîneverî, Ahmed b. Davud. el-Ahbâru’t-tıvâl. thk. Abdulmunim Âmir. Kahire: y.y., 1960. Ebû Mihnef, Lut b. Yahya el-Ezdî. Ahbâru’l-Cemel. thk. Kays Behcet el-Attâr. Kerbela: Mecma̒u’l-İmâmi’l-Hüseyn, 1439/2017.
  4. Ferruh, Ömer. Târîhu’l-edebi’l-̒Arabî. 6 Cilt. Beyrut: Dârü’l-̒İlm li’l-Melâyîn, 1965-1983.
  5. Fığlalı, Ethem Ruhi. “Cemel Vakası”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 7/321-322. İstanbul: TDV Yayınları, 1993.
  6. Fığlalı, Ethem Ruhi. “Hâricîler”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 16/175-178. İstanbul: TDV Yayınları, 1997.
  7. Gölcük, Şerafettin. “Hayyât, Ebu’l-Hüseyin”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 17/103-105. İstanbul: TDV Yayınları, 1998. Hânsârî, Muhammed Bâkır. Ravdâtü’l-cennât. thk. Esedullah İsmâiliyân. 8 Cilt. Kum: Mektebetü İsmailiyân, 1390-1392/1970-1972. İbn A̒sem el-Kûfî, Ebu Muhammed Ahmed. el-Fütûh. thk. Ali Şîrî. 8 Cilt. Beyrut: Dârü’l-Advâ’, 1411/1991. İbn Ebu’l-Hadîd, Abdulhamîd b. Hibetullâh el-Medâinî. “el-Felekü’d-dâir ̒ala’l-Meseli’s-Sâir”. el-Meselü’s-sâir. mlf. Dıyâuddîn İbnü’l-Esîr. thk. Ahmed el-Hûfî – Bedevî Tabâne. 4/15-310. Kahire: Dârü Nahdati Mısır, 1404/1984. İbn Ebu’l-Hadîd, Abdulhamîd b. Hibetullâh el-Medâinî. Şerhu Nehci’l-Belâga. 5 Cilt. Beyrut: Müessesetü’l-A̒lamî, 1995. İbn Hallikân, Ebu’l-Abbâs Ahmed b. Muhammed. Vefeyâtü’l-a̒yân. thk. İhsan Abbas. 8 Cilt. Beyrut: Dârü Sâdır, 1398/1978. İbn Hilâl es-Sekafî, Ebû İshak İbrahim. el-Gârât (el-İstinfâr ve’l-gârât). thk. Abduzzehrâ el-Hüseynî el-Hatîb. Beyrut: Dârü’l-Advâ’, 1987. İbnü’l-Esîr, Ali b. Muhammed eş-Şeybânî. el-Kâmil fi’t-târîh. nşr. Seyfüddîn el-Kâtib. 10 Cilt. Beyrut: Dârü’l-Kitâbi’l-̒Arabî, 3. Basım, 1400/1980.
  8. Kallek, Cengiz. “Medâinî”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 28/291-292. Ankara: TDV Yayınları, 2003. el-Kencî eş-Şâfiî, Muhammed b. Yusuf. Kifâyetu’t-tâlib fî menâkıbı Ali İbn Ebî Tâlib. thk. Muhammed Hâdî el-Emînî. Necef: el-Matba̒atu’l-Haydariyye, 2. Basım, 1390/1970. Kur’ân-ı Kerîm Meâli. çev. Halil Altuntaş – Muzaffer Şahin. Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 3. Basım, 2009. el-Mesûdî, Ebu’l-Hasan Al