Bu sebeple İslâm hukukunda çevredeki kaynaklara zarar verecek her türlü eylem yasaklanmıştır.
📌 3 Maddede Bu Makale
🎯
Amaç & Hipotez:Kur’ân, çevrede bulunan kaynakların insana emanet olarak verildiğini ve bu emaneti israf etmeden dengeli bir şekilde kullanması gerektiğini; aksi takdirde hem insana hem de diğer varlıklara birçok zararlı etkisinin olacağını bildirmiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Peygamber de insanın çevresindeki varlıklara karşı nasıl bir tutum içerinde bulunması gerektiği hususunda önemli mesajlar vermiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Bu sebeple İslâm hukukunda çevredeki kaynaklara zarar verecek her türlü eylem yasaklanmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Lâ Darara ve Lâ Dırâra · Küllî Kaide · Çevre
Özet
Kur’ân, çevrede bulunan kaynakların insana emanet olarak verildiğini ve bu emaneti israf etmeden dengeli bir şekilde kullanması gerektiğini; aksi takdirde hem insana hem de diğer varlıklara birçok zararlı etkisinin olacağını bildirmiştir. Hz. Peygamber de insanın çevresindeki varlıklara karşı nasıl bir tutum içerinde bulunması gerektiği hususunda önemli mesajlar vermiştir. İslâm hukukunda “zarar ve mukabele-i bi’z-zarar yoktur” küllî kaidesine göre insan,bir başkasına zarar verecek bir davranış içerisine giremez, zarara zararla karşılık veremez. Bu sebeple İslâm hukukunda çevredeki kaynaklara zarar verecek her türlü eylem yasaklanmıştır.
Aclûnî, Ebü’l-Fida İsmail b. Muhammed (ö. 1162/1748), Keşfü’l-Hafâ, I-II, Mektebetü’l- Ilmi’l-Hadis, 1. bs., Dımaşk 1421/2000.
Ahmed b. Hanbel, Ebû Abdullah Ahmed b. Muhammed (ö. 241/855), el-Müsned, I-VI, el-Mektebü’l-İslâmî, 5. bs., Beyrut 1405/1985.
Akhtar, Muhammad Ramzan, “Towards An Islamıc Approach For Envıronmental Balance”, Islamic Economic Studies, Vol. 3, No. 2, June 1996, s. 57-76. Ali Haydar Efendi (ö. 1936), Dürerü’l-Hukkâm Şerhu Mecelleti’l-Ahkâm, I-IV, Gül Neşriyat, y.y trs. Ayverdi, İlhan, Misalli Büyük Türkçe Sözlük, I-III, Kubbealtı, 4. bs., İstanbul 2011. Azîmâbâdî, Ebü’t-Tayyib Şemsülhak Muhammed b. Emir Ali (ö. 1329/1911), Avnü’l- Ma’bud Şerhu Süneni Ebî Davud, I-XIV, el-Mektebetü’s-Selefiyye, Thk.: Abdurrahman Muhammed Osman, Medine 1388/1968.
Bayrakdar, Mehmet, İslâm ve Ekoloji, DİB Yay., Ankara 1992. Belâzurî, Ebü’l-Hasen Ahmed b. Yahya (ö. 279/892), Fütûhu'l-Buldân, Mektebetü’l- Hilâl, Beyrut 1988. Beydâvî, Ebû Said Abdullah b. Ömer (ö. 685/1286), Envâru’t-Tenzîl ve Esraru’t-Te’vîl, I-IV, Dâru İhyâi’t-Turâsi’l-Arabî – Müessesetü’t-Târîhi’l-Arabî, Beyrut trs. Buhârî, Ebû Abdullah Muhammed b. İsmail (ö. 256/869), el-Câmiu’s-Sahîh, I-VIII, 2. bs., Çağrı Yayınları, İstanbul 1413/1992., el-Edebü’l-Müfred bi’t-Ta’lîkât, Thk.: Semîr b. Emîn ez-Züheyrî, Mektebetü’l-Meârif, 1. bs., Riyad 1419/1998. Cibûrî, Muhammed Cebbâr Hâşim, Fıkhu’l-Bîe fi’ş-Şerîati’l-İslâmiyye, (Basılmamış Doktora Tezi), Câmiatü’l-Kûfe, 1432/2011. Dârimî, Ebû Muhammed Abdullah b. Abdurrahman b. el-Fadl b. Behrâm (ö. 255/868), Sünenü’d-Dârimî, I-IV, 1. bs., Dâru’l-Muğnî, Riyad 1421/2000. Ebû Dâvud, Süleyman b. Eş’as b. İshak el-Ezdî es-Sicistânî (ö. 275/889), Sünenü Ebî Dâvud, I-IV, 2. bs., Çağrı Yayınları, İstanbul 1413/1992.
Erdoğan, İrfan – Ejder, Nazmiye, Çevre Sorunları, Doruk Yay., Ankara 1997.
Eren, Mehmet, “Çevrenin Korunmasında Hz. Peygamber’in Sit Alan Uygulamaları”, Gaziantep Üniversitesi Çevre ve Ahlak Sempozyum Bildiri Metinleri, Gaziantep 2014, s. 91-111.
Ertürk, Hasan, Çevre Bilimleri, Ekin, 3. bs., Bursa 2009.
Fazlun, M. Khalid, “Islam and Environment”, Encyclopedia of Global Environmental Change, Ed.: Mr Peter Timmerman, Chichester 2002, Volume 5, s. 332-339. Ferrâ, Ebû Ya‘la Muhammed b. el-Hüseyn (ö. 458/1066), el-Ahkâmu’s-Sultâniyye, Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 2. bs., Beyrut 1421/2000.
Gada, Mohd Yaseen, “Environmental Ethics in Islam: Prinsiples and Perspevtives”, World Journal of Islamic History and Civilization, 4 (4) 2014, s. 130-138. Gırnâtî, Ebû