Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightBulgular: Araştırmaya katılanların yaş ortalaması 66,5±7,9 ve %54,3'ü kadındır.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Amaç: Araştırma yaşlı bireylerin kolorektal kanserin riskleri ve erken tanısına yönelik bilgi düzeylerinin ve bu kanserle ilişkili risklerinin incelenmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Materyal-Metod: Tanımlayıcı tipte olan araştırma, İzmir Büyükşehir Belediyesi Sağlıklı Yaş Alma ve Dayanışma Merkezi'nde, Şubat-Mart 2011 tarihleri arasında yapılmıştır. Araştırmanın evrenini merkeze üye olan 174 yaşlı birey, örneklemini ise merkeze düzenli gelen ve araştırmaya katılmayı kabul eden 92 birey oluşturmaktadır. Veriler, araştırmacılar tarafından hazırlanan 23 soruluk anket formu kullanılarak, yüz yüze görüşme yöntemiyle toplanmıştır. Verilerin istatistiksel değerlendirilmesi sayı, yüzde dağılımı, t testi, mann whitney u, one way anova ve kruskall wallis testi ile gerçekleştirilmiştir. Bulgular: Araştırmaya katılanların yaş ortalaması 66,5±7,9 ve %54,3'ü kadındır. Yaşlı bireylerin %18,5'inin halen sigara içtiği, %20,7'sinin halen alkol kullandığı, %64.1'inin obez olduğu, %51,1'inin düzenli fiziksel egzersiz yapmadığı, %77.2'sinin daha önce herhangi bir kolorektal kanser tarama testi yaptırmadığı saptanmıştır. Bireylerin %3,3'ünün ikinci derece akrabalarında polip bulunduğu, bireylerin son üç ay içerisinde %34,8'inde halsizlik, %29,3'ünde kabızlık ve %16,3'ünde basur şikayetleri olduğu saptanmıştır. Yaşlı bireylerin kolorektal kanserin riskleri ve erken tanısına yönelik bilgi puan ortalaması 7,73±2,03'dür. Yaşlı bireylerin %16.3'ünün toplam bilgi puan ortalaması 5 puan ve altı, %20,7'sinin toplam bilgi puan ortalaması 10 olarak saptanmıştır. Sosyodemografik değişkenlerin ve yaşlıların öz bildirimine dayalı belirlenen risk faktörlerinin kolorektal kanserin riskleri ve erken tanısına yönelik bilgi puan ortalamasına etkisinin olmadığı belirlenmiştir (p>0.05). Sonuç: Sonuç olarak, yaşlı bireylerin kolorektal kanser ile ilişkili risk faktörlerini barındırdıkları, hastalıkla ilgili istendik düzeyde bilgi sahibi olmadıkları ve erken tanı uygulamalarını yeterince yaptırmadıkları belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: kolorektal kanser, yaşlı, riskler, erken tanı.
Abstract
Objective: The research conducted aim to examination knowledge levels of elderly people about colorectal cancer's risks and early diagnosis and their this cancer's risks. Material and Methods: The descriptive study has been done between February-March 2011 in Izmir Metropolitan Municipality Health Aging Center. The population of the research consisted of 174 elderly people who are members of the center. The sample consisted of 92 people who come regularly the center and agreed to participate the research. Data were collected by conducting face to face interview using 23 item questionnaire developed by the researchers. The data were evaluated percentage distribution, t-test, mann whitney-u, one way anova and kruskall wallis test. Results: Mean age of elderly people was 66,5±7,9 and 54,3% were women. It determined that 18,5% of elderly people smoked, 20,7% drink alcohol, 64,1% were obesite, 51,1% didn't physical exercise regularly, 77,2% weren't have another colorectal cancer screening test. It was detected that 3,3% of elderly people has polyp in their relatives, 34,8% has weakness, 29,3% has constipation, 16,3% has hemorrhoids in the last three months. Knowledge score mean about knowledge levels of elderly people about colorectal cancer's risks and early diagnosis was 7,73±2,03. It was determined that total knowledge score mean of 16.3% was 5 score and lower, total knowledge score mean of 20,7% was 10score. It was founded that there wasn't a significant difference socio-demographic variables and risk factors and the total knowledge score mean(p>0.05). Conclusions: Consequently, ıt was showed that elderly people have risk factors about colorectal cancer, have not desired knowledge level about the disease and not have enough early diagnosis. Key Words: colorectal cancer, elderly, risks, early diagnosis.