Dergiler / Kültür ve İletişim / 2019 / Sayı: 44

Cinsiyetlendirilmiş Bir Kurum Olarak Akademi: Türkiye’de Akademinin Cinsiyet Kültürüne Bakmak

Sayfa
173–208
Yayın Tarihi
2019-09-20
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu tür bir çalışmayla, bugünakademide yaşanan ve son yıllarda hem dünyada hem de Türkiye’de giderek daha çokgündeme gelen cinsel taciz ve şiddet olayları başta olmak üzere cinsiyetçi ve ayrımcıpratiklere karşı yapısal çözümler üretmeye yönelik tartışmalara katkı sağlanmasıamaçlanmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Kurumsal pratikler ve işleyişler her ne kadar cinsiyetten azade gibi görünseler de, her zamantoplumsal cinsiyet normları ve değerleriyle şekillenmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bütün kurumsal yapı ve kültür inşasüreçlerine içkin olan toplumsal cinsiyet ideolojisi, kurumsal işleyişin bir parçası olarakdoğallaştırıldığı için hem çok etkili hem de görünmez olur.
💡
Sonuç & Katkı:Bu tür bir çalışmayla, bugünakademide yaşanan ve son yıllarda hem dünyada hem de Türkiye’de giderek daha çokgündeme gelen cinsel taciz ve şiddet olayları başta olmak üzere cinsiyetçi ve ayrımcıpratiklere karşı yapısal çözümler üretmeye yönelik tartışmalara katkı sağlanmasıamaçlanmaktadır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Akademi · cinsiyetlendirilmiş kurum · mesleki kültür

Özet

Kurumsal pratikler ve işleyişler her ne kadar cinsiyetten azade gibi görünseler de, her zamantoplumsal cinsiyet normları ve değerleriyle şekillenmektedir. Bu anlamda toplumda hakimolan cinsiyete dayalı eşitsizliklerin ve ayrımcılıkların üretimi ve uygulanmasında, kurumsalişleyişler ve örgütsel davranışların önemli bir rolü vardır. Bütün kurumsal yapı ve kültür inşasüreçlerine içkin olan toplumsal cinsiyet ideolojisi, kurumsal işleyişin bir parçası olarakdoğallaştırıldığı için hem çok etkili hem de görünmez olur. Bu anlamda eğitim ve bilgi üretimkurumları olarak akademi ve özelde üniversiteler, toplumsal cinsiyetin doğallaştırılmasındaen etkin işleyen yapılardan biridir. Bu makalede, Joan Acker’in toplumsal cinsiyetlendirilmişkurum analizinden yola çıkarak, akademide yerleşmiş olan mesleki yapı ve kültürün,toplumsal cinsiyet eşitsizliğini ve ayrımcılığı nasıl beslediği ve bunu kendine özgü şekillerdenasıl üretip meşrulaştırdığı ele alınacaktır. Buna bağlı olarak, Dorothy Smith’in sosyolojibilimine getirdiği feminist eleştiri tartışmaya dahil edilerek, akademinin sahip olduğu erilcinsiyet kültürünün özgüllükleri ve bunun kadınlar açısından ne tür dışlayıcı ve engelleyicisonuçları olduğu tartışılacaktır. Bu kuramsal tartışmalar ışığında, Türkiye’de tarihsel vetoplumsal olarak akademinin cinsiyet kültürünün nasıl geliştiği ve kadın akademisyenlerinniceliksel görünürlüğünün arkasında nasıl bir cinsiyetçi yapı olduğu incelenecektir. Bubağlamda, akademide cinsiyetçiliğin bir yeniden üretim aracı olarak kurumsal işleyiş vemesleki kültürün sürdürülmesinde belirleyici bir rolü olduğuna dikkat çekilerek, bununkurumsal pratiklerle ne şekillerde gerçekleştirildiğine ilişkin hem Türkiye hem de farklıülkelerden örnekler eşliğinde bir tartışma sunulacaktır. Bu tür bir çalışmayla, bugünakademide yaşanan ve son yıllarda hem dünyada hem de Türkiye’de giderek daha çokgündeme gelen cinsel taciz ve şiddet olayları başta olmak üzere cinsiyetçi ve ayrımcıpratiklere karşı yapısal çözümler üretmeye yönelik tartışmalara katkı sağlanmasıamaçlanmaktadır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

TUNCER, S. (2019). Cinsiyetlendirilmiş Bir Kurum Olarak Akademi: Türkiye’de Akademinin Cinsiyet Kültürüne Bakmak. Kültür ve İletişim, Sayı: 44, 173–208. https://ajindex.com/articles/229072

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (17)

  1. Feride (1983). “Turkish Women in Academia: Roles and Careers.” METU Studies in Development 10 (4): 409- 446. Acar, Feride (1993). “Women and University Education in Turkey.” Higher Education in Europe 18 (4): 65-77.
  2. Acar, Feride (1998). “Türkiye Üniversitelerinde Kadın Öğretim Üyeleri.” 75 Yılda Kadınlar ve Erkekler. Ayşe Berktay Hacımirzaoğlu (der.) içinde. Tarih Vakfı Yayınları. 313–321.
  3. Acker, Joan (1990). “A Theory of Gendered Organisations.” Gender and Society 4 (2): 139-158.
  4. Acker, Joan (1992). “From Sex Roles to Gendered Institutions.” Contemporary Sociology 21 (5): 565-69.
  5. Ackmann, Anna, Julia Ganterer ve Namita Herzl (2016). “Young Committed, Flexible and Female: The Precarious Future of the New Academic.” Transcultural Studies 12: 288-305.
  6. Akdoğan, Itır (2019). TESEV Üst Düzey Karar Almada Kadın Katılımı Raporu. İstanbul:
  7. TESEV Yayınları.
  8. Alkan, Ayten (2008). “Akademik Feminizm ve Üniversite: Bu Tanışıklıktan Ne Çıkar?” Türkiye'de Üniversite Sistemi ve Dönüşümü Sempozyumu: Dönüştürülen Üniversiteler ve Eğitim Sistemimiz. Servet Akyol (der.) içinde. Ankara: Eğitim- Sen Yayınları. 333-363.
  9. Altınoluk, Duygu (2017). “Cinsiyetlendirilmiş Kurum olarak Akademi: Erkek Akademisyenlerin “Öteki” Üzerinden Erkek İnşaları.” Masculinities Journal (8): 37-58.
  10. Altınoluk, Duygu (2018). “Kadın Olmak mı, Akademisyen Olmak mı?: İşte Bütün Mesele Bu.” Fe Dergi 10 (1): 58-66.
  11. Armato, Michael (2013). “Wolves in Sheep’s Clothing: Men’s Enlightened Sexism & Hegemonic Masculinity in Academia.” Women’s Studies: An Interdisciplinary Journal 42 (5): 578-598.
  12. Aycan, Zeynep (2004). “Key Success Factors for Women in Management in Turkey.” Applied Psychology 53 (3): 453-477.
  13. Aziz, Adrienne (1990). “Women in UK Universities: The Creeping Road to Casualisation.” Storming the Tower: Women in the Academic World. S. Stiver Lee ve V. O’leary (der.) içinde. London: Kogan Page. 33-46.
  14. Başarır, Fatma ve Mediha Sarı (2015). “Kadın Akademisyenlerin ‘Kadın Akademisyen Olma’ya İlişkin Algılarının Metaforlar Yoluyla İncelenmesi.” Yükseköğretim ve Bilim Dergisi 5 (1): 41-51.
  15. Bayrakçeken Tüzel, Gökçe (2004).”Being and Becoming Professional: Work and Liberation through Women’s Narratives in Turkey.” Yayınlanmamış Doktora Tezi. Orta Doğu Teknik Ünv. Chanana, Karuna (2000). “Treading the Hallowed Halls: Women in Higher Education in India.” Economic and Political Weekly 35 (12): 1012-1022.
  16. Connell, Raewyn W. (1987). Gender and Power. Oxford: Polity Press.
  17. Currie, Jan; Patricia Harris ve Bev Thiele