Dergiler / Selçuk Üniversitesi Selçuklu Araştırmaları Dergisi / 2020 / Sayı: 12

IRAK SELÇUKLULARININ SON ATABEGİ ALÂEDDİN KÖRPEARSLAN

THE LAST ATABEG OF IRAQ SALDJŪḲIDS ʻALĀʾAL-DĪN KORPE-ARSLĀN

Sayfa
101–116
Yayın Tarihi
2020-06-29
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

İlmî ve kültürel faaliyetlere de oldukça önem veren, âlimleri himaye eden Alâeddin Körpearslan dönemin âdil hükümdarları arasında yer almıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Selçuklulara bağlı olarak Merâga, Tebriz civarlarında hüküm süren ve Ahmedîlîler adıyla bilinen Merâga Atabegleri (501-624/1108-1227) içerisinde Irak Selçuklu Devleti Sultanlarının çocuklarına atabeg olarak tayin edilmiş önemli tarihî şahsiyetler bulunmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Alâeddin Körpearslan (ö. 604/1207-1208) Ahmedîlî hânedanına mensup olup Irak Selçuklu Sultanı II.
💡
Sonuç & Katkı:İlmî ve kültürel faaliyetlere de oldukça önem veren, âlimleri himaye eden Alâeddin Körpearslan dönemin âdil hükümdarları arasında yer almıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Ahmedîlîler · Alâeddin Körpearslan · Atabeg

Özet

Selçuklulara bağlı olarak Merâga, Tebriz civarlarında hüküm süren ve Ahmedîlîler adıyla bilinen Merâga Atabegleri (501-624/1108-1227) içerisinde Irak Selçuklu Devleti Sultanlarının çocuklarına atabeg olarak tayin edilmiş önemli tarihî şahsiyetler bulunmaktadır. Alâeddin Körpearslan (ö. 604/1207-1208) Ahmedîlî hânedanına mensup olup Irak Selçuklu Sultanı II. Tuğrul (1176-1194) tarafından görevlendirilmiş olan son Merâga Atabegi’dir. Hayatı hakkında sınırlı bilgiye sahip olduğumuz Alâeddin Körpearslan, Irak Selçukluları ile dostane ilişkiler kurmuş, Azerbaycan Atabegleri ile rekabet etmekten kaçınmamış ve Erbil hâkimleriyle yaşanan siyasî gelişmeler üzerine işbirliği yapmıştır. Alâeddin Körpearslan komşu hânedanlar ve devletler nazarında itibar sahibi bir hükümdar olarak hadiselerde etkin rol oynamaktan çekinmemiş, bir kısmı Azerbaycan Atabegleri tarafından ele geçirilmiş olan Ahmedîli hânedanı topraklarını korumak için gayret göstermiştir. İlmî ve kültürel faaliyetlere de oldukça önem veren, âlimleri himaye eden Alâeddin Körpearslan dönemin âdil hükümdarları arasında yer almıştır.

Abstract

Reigning around Marāgha, Tabrīz as subjects of Saldjūḳids and also known as Aḥmadīlīs, Atabeg of Marāgha (501-624/1108-1227), have significant historical figures appointed as atabegs to children of Iraq Saldjūḳid State Sulṭāns. ʿAlāʾal-dīn Korpe-Arslān (d. 604/1207-1208), a member of the Aḥmadīlī dynasty, is the last Atabeg of Marāgha and was appointed by Iraq Saldjūḳid Sulṭān Ṭoghril II. Although little is known about his life, ʿAlāʾal-dīn Korpe-Arslān has established amicable relations with Iraq Saldjūḳids, has not avoided competing with Atabegs of Ādharbaydjān, and has collaborated on political developments with Amīrs of Irbil. As a respected ruler among neighbouring dynasties and states, ʿAlāʾal-dīn Korpe-Arslān has not refrained from playing an active role in the events and has strived to protect the land of Aḥmadīlī dynasty occupied by Atabegs of Ādharbaydjān. ʿAlāʾal-dīn Korpe-Arslān was among the fair rulers of his period by attaching importance to scientific and cultural activities and acting as patron of the ʿulamāʾ.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

TAN, P. K. (2020). IRAK SELÇUKLULARININ SON ATABEGİ ALÂEDDİN KÖRPEARSLAN. Selçuk Üniversitesi Selçuklu Araştırmaları Dergisi, Sayı: 12, 101–116. https://ajindex.com/articles/192021

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (12)

  1. Ahmed b. Mahmûd, Selçuk-Nâme, haz. Erdoğan Merçil, I, Tercüman Yayınları, İstanbul 1977.
  2. Alptekin, Coşkun, The Reign of Zangi (521-541/1127-1146),
  3. Atatürk University Press, Erzurum 1978. ____________, “Irak Selçukluları”, DGBİT, VII, İstanbul 1988, s. 291-337.
  4. Ateş, Ahmet, “Nizâmî”, İA, IX, s. 318-327.
  5. Ayan, Ergin, “Merâga Atabegi Arslan Aba Hasbeg”, Karadeniz Araştırmaları, S. 13, Ankara 2007, s. 133-146. ____________, “Merâgâ Atabegi Aksungur (I.) el-Ahmedîlî”, History Studies, 1/1, 2009, s. 161-178.
  6. Bezer, Gülay Öğün, Begteginliler (Erbil’de Bir Türk Beyliği), Türk Gençlik Vakfı Yayınları, İstanbul 2000. ____________, “İldenizliler”, DİA, XXII, İstanbul 2020, s. 82-84. ____________, “Kökböri”, DİA, XXVI, Ankara 2002, s. 234-234.
  7. Bier, Carol, “The Decogonal Tomb Tower at Maragha and Its Architectural Context: Lines of Mathematical Thought”, Nexus Network Journal, 14/2, 2012, s. 251-273.
  8. Bosworth, Clifford Edmund, “The Political and Dynastic History of the Iranian World (A.D. 1000-1217)”, Cambridge History of Iran (CHI), V, ed. J. A. Boyle, Cambridge 1968, s. 1-202. ____________, “Rawwādids or Banū Rawwād”, El2, VIII, s. 469. Bünyadov, Ziya, Azerbaycan Atabegleri Devleti, Türkçe trc. İlyas Kemaloğlu, Teas Press, İstanbul 2017. Cüveynî, Tarih-i Cihan Güşa, Türkçe trc. Mürsel Öztürk, TTK Yayınları, Ankara 1998.
  9. De Blois, François, Poetry of the Pre-Mongol Period, V, Routledge Taylor &Francis Group, New York 2004. Dihhudâ, Mirza Alî Ekber, Luġatnâme, haz. M. Muîn-Seyyid Caʿfer Şehîdî, XII, Tahran 1998.
  10. Erkoç, Ufuk, Son Irak Selçuklu Sultanı III. Tuğrul ve Zamanı (1177-1194), Marmara Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul 2010.
  11. Gök, Halil İbrahim, Musul Atabeyliği Zengiler (Musul Kolu 1146 1233), TTK Yayınları, Ankara 2013. Hamdullah el-Müstevfî, Nüzhetü’l-kulûb, nşr. Guy Le Strange, Leiden 1915. Hüseynî, Sadreddîn Ali b. Nâsır, Ahbârü’d-Devleti’s-Selçukiyye, Türkçe trc. Necati Lugal, TTK Yayınları, Ankara 1943. İbn Kesîr, el-Bidâye ve’n-nihâye, Türkçe trc. Mehmet Keskin, XIII, Çağrı Yayınları, İstanbul 1995. İbnü’l-Esîr, el-Kâmil fi’t-târih, Türkçe trc. Abdülkerim Özaydın, XI, İstanbul 1987/ Türkçe trc. Ahmet Ağırakça-Abdülkerim Özaydın, XII, İstanbul 1987 / The Chronicle of Ibn al-Athir for the Crusading Period from al-Kamil fi’l-Ta’rikh. Part 2 The Years 541-589/1146-1193:
  12. The Age of Nur al-Din and Saladin, İngilizce trc. D. S. Richards, Farnharm Surrey 2010. İbnü’l-Fuvatî, Mecmaʻu’l-âdâb fî muʻcemi’l-elkāb