Dergiler / Siyaset, Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi / 2015 / Cilt: 3 - Sayı: 1

Vergilendirmede Geçmişe Yürümezlik İlkesinin Türk Vergi Hukukundaki Yeri

The Place of the Principle of Non-Retroactivity of Taxation in Turkish Tax Law

Sayfa
57–74
Yayın Tarihi
2015-01-01
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışmanın yöntemi, konunun tanımsal çerçevede ortaya konularak ülkemizde vergi konusunda çıkarılan seçilmiş bazı örnek yasaların incelenmesi olarak tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Vergilendirme yetkisi; “Devletlerin egemenlik güçlerine dayanarak toprakları üzerinde yaşayan ya da tabiiyetinde bulunan herkesten vergi alma konusunda sahip olduğu yetki” olarak tanımlanabilir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Tarihsel süreçte geçirdiği aşamaların sonunda hukuki dayanağı da değişmiş olan vergilendirme yetkisinin, demokrasi ve hukuk devleti kavramları ile çok yakından ilişkisi bulunmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışmanın yöntemi, konunun tanımsal çerçevede ortaya konularak ülkemizde vergi konusunda çıkarılan seçilmiş bazı örnek yasaların incelenmesi olarak tespit edilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Vergilendirme yetkisi · Geçmişe yürümezlik ilkesi · Geçmişe doğru vergileme

Özet

Vergilendirme yetkisi; “Devletlerin egemenlik güçlerine dayanarak toprakları üzerinde yaşayan ya da tabiiyetinde bulunan herkesten vergi alma konusunda sahip olduğu yetki” olarak tanımlanabilir. Tarihsel süreçte geçirdiği aşamaların sonunda hukuki dayanağı da değişmiş olan vergilendirme yetkisinin, demokrasi ve hukuk devleti kavramları ile çok yakından ilişkisi bulunmaktadır. Vergilendirme yetkisi, günümüz hukuk devletinde birçok ilke tarafından sınırlandırılmaktadır. Bunlardan biri de hukuki güvenlik ilkesi kapsamında yer alan vergilendirmede geçmişe yürümezlik ilkesidir. Çalışmanın amacı vergilendirmede geçmişe yürümezlik ilkesinin seçilmiş örnekler yardımıyla Türk vergi hukukundaki yerinin araştırılmasıdır. Çalışmanın yöntemi, konunun tanımsal çerçevede ortaya konularak ülkemizde vergi konusunda çıkarılan seçilmiş bazı örnek yasaların incelenmesi olarak tespit edilmiştir. Ulaşılan sonuç; vergilendirmede geçmişe yürümezlik ilkesinin teorik olarak kabul edilmesine rağmen, geçmişe yürümenin Türk vergi hukuku uygulaması ve mahkeme kararlarında dar ve geniş anlamıyla dikkate alındığı görülmektedir.

Abstract

Taxation power can be defined as "states’ taxing power the due to the sovereign power to anyone else living in the territory or in the nationality. After the stage in the historical process, with the change of the legal basis, the taxation authority are very closely connected with the concepts of democracy and the rule of law. Taxation Power is restricted by several principles in today's state of law. One of them is the principle of non-retroactivity in taxation, within the principle of legal security The purpose of the study is to investigate the place of the principle of non-retroactivity of taxation in Turkish Tax Law with the selected examples. The method of study have been identified to investigate the sample taxes in our country after putting out the definitional framework of the subject. It was concluded that although the principle of non-retroactivity in taxation is theoretically accepted, retroactivity is taken into consideration by the narrow and broad sense in the Turkish tax law practice and decisions of courts

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

AYYILDIZ, Y., AYYILDIRIM, K. (2015). Vergilendirmede Geçmişe Yürümezlik İlkesinin Türk Vergi Hukukundaki Yeri. Siyaset, Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi, Cilt: 3 - Sayı: 1, 57–74. https://ajindex.com/articles/173742

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (19)

  1. Akıllıoğlu, Tekin, (1984), “Yasaların Zaman Bakımından Uygulanmasına İlişkin Bazı Sorunlar”, Amme İdaresi Dergisi, 17(3), Eylül 1984, s. 36-45.
  2. Akkaya, Mustafa (2011), “Vergi Aslı ve Fer’ileri Bakımından Geriye Yürümezlik Esası: ‘Haklılık’ Ölçütü Üzerine Değerlendirmeler (ss. 113-124)”, Vergi Hukukunda Geriye Yürümezlik Esası (Non-retroactivity in Tax Law), Editör: Billur Yaltı, Koç Üniversitesi Uluslararası Vergi Hukuku Konferansları Serisi:1, Beta, İstanbul.
  3. Aktan, Coşkun Can ve Ufuk Gencel (2003), “Türkiye’de Geriye Doğru Vergileme ve Verginin Hukukiliği İlkesinin İhlali”, 9 Eylül Üniversitesi, SBE Dergisi, 5 (1), s. 1-21.
  4. Altundiş, Mehmet (2008), “Hukuki Güvenlik İlkesi”, Yasama Dergisi, Sayı: 10 (Eylül-Ekim-Kasım-Aralık), s. 60-94.
  5. Candan, Turgut (2011), “Vergi Cezaları Bakımından Geçmişe Yürüme: ‘Lehte- Aleyhte Kural’ Üzerine Değerlendirmeler (ss. 137-154)”, Vergi Hukukunda Geriye Yürümezlik Esası (Non-retroactivity in Tax Law), Editör: Billur Yaltı, Koç Üniversitesi Uluslararası Vergi Hukuku Konferansları Serisi:1, Beta Yay., İstanbul.
  6. Çağan, Nami (1980), “Demokratik Sosyal Hukuk Devletinde Vergilendirme”, AÜHF Dergisi, 37 (1-4), s. 129-152.
  7. Çağan, Nami (1982),
  8. Vergilendirme Yetkisi, Kazancı Hukuk Yay., İstanbul.
  9. Demirli, Yunus (2011). Gelişmekte Olan Ülkelerde Vergi Reformları ve Türkiye’de Gelir Üzerinden Alınan Vergiler Açısından Değerlendirme, MB, SGB, Yayın No: 2011/412, Ankara.
  10. Doğrusöz, Bumin (1998), “Yargı Kararları Işığında Vergilerin Kanuniliği İlkesi Açısından Türk Vergi Mevzuatının Değerlendirilmesi (ss. 135-160)”, 13. Türkiye Maliye Sempozyumu: Anayasal Mali Düzen, Marmara Üniversitesi Maliye Araştırma ve Uygulama Merkezi Yayın No: 12, 2000,
  11. İstanbul.
  12. Erginay, Akif (1971), Vergi Hukuku, 2. Baskı, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yay., Ankara.
  13. Erkin, Gözde (2012), “Vergilendirme Yetkisinin Tabi Olduğu Anayasal İlkeler”, Ankara Barosu Dergisi, 70 (3), s. 235-250.
  14. Gelegen, Taner, O. Nuri Karabağ ve Samet Tamer (1974), Vergi Anlaşmazlıklarıyla İlgili Danıştay Kararları, 1971-1972-1973,
  15. Ayyıldız Matbaası, Ankara.
  16. Genç, Yıldıray ve Mehmet Akif Özmen (2011), Vergi İhtilafları ve Vergi Yargısı İlke ve Esasları, Türkmen Kitabevi,
  17. İstanbul.
  18. Gerçek, Adnan, Feride Bakar, Fulya Mercimek, Erdem Utku Çakır ve Semih Asa (2014), “Vergilemenin Anayasal Temellerinin Çeşitli Ülkeler Açısından Karşılaştırılması ve Türkiye İçin Çıkarımlar”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 63 (1), s. 81-130.
  19. Gözler, Kemal (2006), İdare Hukuku Dersleri, 4. Bask