Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightHolm düzeltmeli parametrik olmayan testler ve dirençli regresyon modelleri, sürdürülebilirlik eğitimine katılmış olmanın hem bilgi hem de uygulama deneyimiyle en güçlü ilişkili değişken olduğunu ortaya koymuştur (deneyim için olasılık oranı≈7).
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Bu çalışma, kurumsal teoriyi temel alarak ve bu teoriyi meşruiyet ve paydaş yaklaşımları ile kuşak perspektifiyle destekleyerek, Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartları (TSRS) kapsamındaki zorunlu raporlamanın ilk yıllarında muhasebe meslek mensuplarının sürdürülebilirlik raporlamasına ilişkin bilgi, deneyim ve rol algılarını incelemektedir. Veriler, Bakarich vd. (2023) çalışmasından uyarlanan bir anketle Ankara’da faaliyet gösteren 391 serbest muhasebeci mali müşavirden toplanmıştır. Bölünmüş örneklem üzerinde yürütülen açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri, çerçeve bilgisinin birbiriyle ilişkili iki boyutunu desteklemiştir: yerleşik raporlama çerçeveleri (CDP, CDSB, GRI, IIRC, SASB) ve yeni/küresel girişimler (TCFD, BM SKH, WEF–Dört Büyük ortak metrikleri, ISSB). Bununla birlikte ölçüm modelinin genel uyumu tartışmalı kalmıştır. Bilgi düzeyleri düşük bulunmuş (beşli ölçekte ortalamalar 2,0–2,5), katılımcıların yalnızca %44,2’si herhangi bir çerçevede uygulama deneyimi bildirmiştir. Holm düzeltmeli parametrik olmayan testler ve dirençli regresyon modelleri, sürdürülebilirlik eğitimine katılmış olmanın hem bilgi hem de uygulama deneyimiyle en güçlü ilişkili değişken olduğunu ortaya koymuştur (deneyim için olasılık oranı≈7). Lisansüstü eğitimin bilgi düzeyiyle ilişkisi, sürdürülebilirlik eğitimi kontrol edildiğinde zayıflamaktadır. Genç ve mesleki kıdemi daha düşük olan katılımcılar yerleşik çerçeveler hakkında daha yüksek bilgi bildirmiş, ancak yeni girişimlerde fark bulunmamıştır. Ayrıca uygulama deneyimi kıdemle birlikte artmamaktadır. Cinsiyet, sektör ve firma büyüklüğünün bağımsız bir ilişkisi saptanmamıştır. Katılımcıların yaklaşık %60’ı sürdürülebilirlik raporlaması ve güvencesini mesleğin görev alanında görürken yaklaşık %30’u kararsız kalmıştır. Bu kararsızlık, bilgi düzeyi en düşük olan grupta yoğunlaşmaktadır. Bulgular, yalnızca düzenlemelerle kapanması güç bir bilgi–uygulama açığına işaret etmekte; eğitim, öğrenim ve meslek örgütlerinin mesleğin hazırlanmasında kilit rol oynayabileceğini düşündürmektedir.
Abstract
Drawing on institutional theory, complemented by legitimacy, stakeholder, and generational perspectives, this study examines the sustainability reporting knowledge, practical experience, and role perceptions of accounting professionals in Türkiye during the first years of mandatory reporting under the Turkish Sustainability Reporting Standards (TSRS). Survey data were collected from 391 certified public accountants in Ankara using an instrument adapted from Bakarich et al. (2023). Split-sample factor analyses supported two correlated knowledge dimensions, established reporting frameworks, and emerging/global initiatives, although the global fit of the measurement model remained questionable. Knowledge was low (means 2.0–2.5 on a five-point scale), and only 44.2% of respondents reported hands-on experience with any framework. Non-parametric tests with Holm correction and robust regression models showed that prior sustainability training was the strongest correlate of both knowledge and practical experience (odds ratio≈7 for experience). The association between postgraduate education and knowledge weakened once training was controlled for. Younger and less-tenured professionals reported greater knowledge of established frameworks but not of emerging initiatives, and practical experience did not accumulate with tenure. Gender, sector, and firm size had no independent associations. About 60% of respondents saw sustainability reporting and assurance as within the profession’s remit, while about 30% were undecided, mainly those with the least knowledge. The findings point to a knowledge–practice gap that regulation alone is unlikely to close and suggest that training, education, and professional bodies may be key levers for preparing the profession.