Dergiler / Online Journal of Music Sciences / 2026 / Cilt: 11 Sayı: 4

Türk müziği ses eğitimi alanındaki lisansüstü tezlerin sistematik haritalaması: Mesleki müzik eğitimi bağlamında yöntemsel ve pedagojik eğilimler

A systematic mapping of graduate theses on Turkish music voice training: Methodological and pedagogical tendencies in professional music education

Derya Eroğlu(Atatürk University, Turkish Music State Conservatory, Erzurum, Türkiye.)0000-0002-5413-1546
Sayfa
1631–1645
Yayın Tarihi
2026-10-26
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Gelecek araştırmalarda uygulama temelli çalışmalara, düzeye duyarlı repertuvar ve makam temelli egzersiz sistemlerine ve geçerli ve güvenilir performans değerlendirme araçlarına daha fazla ağırlık verilmelidir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Türk müziği ses eğitimi, teknik ses gelişimi ile geleneksel icra özelliklerinin aktarımını bir araya getiren çok boyutlu bir müzik eğitimi alanıdır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi’nde 10–11 Ocak 2026 tarihlerinde başlık alanında, arama terimleri tek tek ve Boolean kombinasyonları kullanılarak tarama yapılmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Gelecek araştırmalarda uygulama temelli çalışmalara, düzeye duyarlı repertuvar ve makam temelli egzersiz sistemlerine ve geçerli ve güvenilir performans değerlendirme araçlarına daha fazla ağırlık verilmelidir.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:2026 Verileri
⚙️Değişkenler:Türk müziği ses eğitimi · mesleki müzik eğitimi · lisansüstü tezler

Özet

Türk müziği ses eğitimi, teknik ses gelişimi ile geleneksel icra özelliklerinin aktarımını bir araya getiren çok boyutlu bir müzik eğitimi alanıdır. Bu çalışma, mesleki müzik eğitimi bağlamında tematik ve yöntemsel eğilimleri, pedagojik çıktıları ve araştırma boşluklarını belirlemek amacıyla Türk müziği ses eğitimi üzerine hazırlanmış lisansüstü tezleri sistematik olarak haritalamaktadır. Araştırma, nitel doküman analizine dayalı bir sistematik haritalama çalışması olarak tasarlanmıştır. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi’nde 10–11 Ocak 2026 tarihlerinde başlık alanında, arama terimleri tek tek ve Boolean kombinasyonları kullanılarak tarama yapılmıştır. Yinelenen kayıtlar çıkarıldıktan sonra 29 özgün aday tez değerlendirilmiş ve bunların 23’ü dahil etme ölçütlerini karşılamıştır. İkinci bir kodlayıcı 29 aday tezin tamamının uygunluğunu bağımsız olarak yeniden değerlendirmiş ve %100 uyum sağlanmıştır (Cohen’s kappa = 1.00). Ayrıca dahil edilen 23 tezden kategori çeşitliliğini temsil eden 10 tez (%43,5) bağımsız olarak kodlanmıştır. Kodlama farklılıkları uzlaşı yoluyla çözümlenmiş ve nihai kodlama kuralları tüm çalışma evrenine uygulanmıştır. Veriler betimsel analiz, frekans, yüzde ve tematik haritalama yoluyla özetlenmiştir. En sık görülen ana konu Repertuvar (5 tez, %21,7) olmuş, bunu Program ve Egzersiz (her biri 4 tez, %17,4) izlemiştir. En sık kullanılan araştırma deseni nitel/betimsel tarama (8, %34,8) iken, nicel ağırlıklı çalışmalar da dikkate değer bir grup oluşturmuştur (5, %21,7). Görüşme/görüş verileri en sık kullanılan veri kaynağıdır (17, %73,9). Doğrudan uygulama/müdahale ve açık değerlendirme boyutu beşer tezde (%21,7), akustik ölçüm 2 tezde (%8,7) yer almış; 9 tezde (%39,1) tanımlanabilir bir geçerlik veya güvenirlik prosedürü raporlanmıştır. Haritalanan literatür tematik ve yöntemsel açıdan giderek çeşitlenmekle birlikte, sınıf ortamında sınama, yapılandırılmış performans değerlendirmesi ve sistematik geçerlik-güvenirlik uygulamaları betimsel ve yorumlayıcı yaklaşımlara göre daha sınırlıdır. Bu frekanslar tez literatürünün yapısını betimlemekte olup yöntemsel kalite ya da pedagojik etkililik göstergesi olarak yorumlanmamalıdır. Gelecek araştırmalarda uygulama temelli çalışmalara, düzeye duyarlı repertuvar ve makam temelli egzersiz sistemlerine ve geçerli ve güvenilir performans değerlendirme araçlarına daha fazla ağırlık verilmelidir.

Abstract

Turkish music voice training is a multidimensional field of professional music education that combines technical vocal development with the transmission of traditional performance characteristics. This study systematically maps graduate theses on Turkish music voice training to identify thematic and methodological tendencies, pedagogical outputs, and research gaps within professional music education. The study was designed as a systematic mapping study based on qualitative document analysis. Searches were conducted in the title field of the Council of Higher Education National Thesis Center on January 10–11, 2026, using the search terms individually and in Boolean combinations. After deduplication, 29 unique candidate theses were assessed, of which 23 met the inclusion criteria. A second coder independently reassessed eligibility for all 29 candidates, resulting in 100% agreement (Cohen’s kappa = 1.00), and independently coded a category-diverse subset of 10 of the 23 included theses (43.5%). Coding differences were resolved by consensus, and the finalized coding rules were applied across the complete corpus. Data were summarized through descriptive analysis, frequencies, percentages, and thematic mapping. Repertoire was the most frequent main topic (5 theses, 21.7%), followed by Curriculum and Exercise (4 each, 17.4%). Qualitative/descriptive survey designs were most frequent (8, 34.8%), while quantitative-dominant studies also formed a notable group (5, 21.7%). Interviews/opinions were the most common data source (17, 73.9%). Direct implementation/intervention and explicit assessment were each present in 5 theses (21.7%), acoustic measurement in 2 (8.7%), and an identifiable validity or reliability procedure was reported in 9 (39.1%). The mapped literature shows increasing thematic and methodological breadth, but classroom-based testing, structured performance assessment, and systematic validation remain less common than descriptive and interpretive approaches. These frequencies describe the composition of the thesis corpus and should not be interpreted as evidence of methodological quality or pedagogical effectiveness. Future research should place greater emphasis on implementation-based studies, level-sensitive repertoire and makam-based exercise systems, and valid and reliable performance assessment tools.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Eroğlu, D. (2026). Türk müziği ses eğitimi alanındaki lisansüstü tezlerin sistematik haritalaması: Mesleki müzik eğitimi bağlamında yöntemsel ve pedagojik eğilimler. Online Journal of Music Sciences, Cilt: 11 Sayı: 4, 1631–1645. https://doi.org/10.31811/ojomus.1983923

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (31)

  1. Altıntaş Özcan, Ö. (2010). Geleneksel Türk sanat müziğinde uygulanan ses eğitimi yöntemlerinin incelenmesi (Thesis No. 265289) [Master’s thesis, Afyon Kocatepe University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  2. Ataç, B. (2024). Devlet konservatuvarları Türk sanat müziği bölümlerindeki ses eğitimi ve ses tekniği derslerinin içerik ve yöntem olarak incelenmesi (Afyon Kocatepe Üniversitesi örneği) (Thesis No. 896700) [Master’s thesis, Afyon Kocatepe University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  3. Ayaz, N. (2018). Türk makam müziğinde ses eğitimine yönelik öğretim metodu modeli önerisi (Thesis No. 506201) [Doctoral dissertation, Necmettin Erbakan University]. Council of Higher Education National Thesis Center
  4. Baş, E. (2017). Ses eğitimi için yazılmış piyano eşlikli Türk müziği eserlerinin incelenmesi (Thesis No. 454496) [Master’s thesis, Adıyaman University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  5. Behar, C. (2012). Aşk olmayınca meşk olmaz: Geleneksel Osmanlı/Türk müziğinde öğretim ve intikal (Expanded 4th ed.). Yapı Kredi Publications.
  6. Bowen, G. A. (2009). Document analysis as a qualitative research method. Qualitative Research Journal, 9(2), 27-40. https://doi.org/10.3316/qrj0902027
  7. Çelebi, R. (2025). 21. yüzyıl Türk halk müziği ses icrasında bireysel ses eğitimi model önerisi (Thesis No. 962235) [Master’s thesis, Ankara Hacı Bayram Veli University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  8. Çevik, S. (2006). Müzik öğretmenliği eğitiminde ses eğitimi alan derslerinin müzik öğretmenliği yeterlikleri yönünden değerlendirilmesi [Paper presentation]. National Music Education Symposium, Pamukkale University Faculty of Education, Denizli, Türkiye.
  9. Dağlı, T. (2019). Türk Sanat Müziği ses eğitiminde türkü formu kullanımına dair uzman görüşlerinin incelenmesi (Thesis No. 563108) [Master’s thesis, Necmettin Erbakan University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  10. Eroğlu, D. (2023). Klasik Türk müziği ses eğitimi dersi için temel becerileri kazandırmaya yönelik bir eylem araştırması (Thesis No. 883711) [Doctoral dissertation, Ankara Hacı Bayram Veli University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  11. Gültekin, İ. (2019). Türk müziği eğitimi veren konservatuvarlardaki ses eğitimi derslerinin öğretim programları ve uygulamaları açısından incelenmesi (Thesis No. 592295) [Master’s thesis, Ankara Hacı Bayram Veli University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  12. Karadayı, E. (2021). Türk halk müziği ses eğitiminde karşılaşılan problemlerin incelenmesi (Thesis No. 681589) [Master’s thesis, Ankara Music and Fine Arts University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  13. Kekeç, D. Y. (2006). Müzik öğretmenliği anabilim dallarında uygulanan bireysel ses eğitimi derslerinde Türk müziğine dayalı ezgilerin kullanımına ilişkin bir araştırma (Thesis No. 191051) [Master’s thesis, Gazi University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  14. Koşar, B. (2025). Türk müziğinde çağdaş vokal teknikleri bağlamında belt-twang analizi ve egzersiz önerileri (Thesis No. 966630) [Master’s thesis, Kocaeli University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  15. Latimer, M. E., Jr., Bergee, M. J., & Cohen, M. L. (2010). Reliability and perceived pedagogical utility of a weighted music performance assessment rubric. Journal of Research in Music Education, 58(2), 168-183. https://doi.org/10.1177/0022429410369836
  16. Modiri, L. (2018). Şan tekniği kriterlerinin geleneksel Türk müziğinde kullanılması (Thesis No. 542320) [Master’s thesis, Istanbul University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  17. Olkun, C. (2019). Türk makam müziği ses egzersizleri için bir yöntem önerisi (Thesis No. 537627) [Master’s thesis, Yıldız Technical University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  18. Öner, A. (2019). Kâr-ı nâtık temelli makam alıştırmalarının Türk müziği ses eğitiminde kullanılabilirliğinin değerlendirilmesi (Thesis No. 543748) [Doctoral dissertation, Necmettin Erbakan University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  19. Page, M. J., McKenzie, J. E., Bossuyt, P. M., Boutron, I., Hoffmann, T. C., Mulrow, C. D., Shamseer, L., Tetzlaff, J. M., Akl, E. A., Brennan, S. E., Chou, R., Glanville, J., Grimshaw, J. M., Hróbjartsson, A., Lalu, M. M., Li, T., Loder, E. W., Mayo-Wilson, E., McDonald, S.,. Moher, D. (2021). The PRISMA 2020 statement: An updated guideline for reporting systematic reviews. Journal of Clinical Epidemiology, 134, 178-189. https://doi.org/10.1016/j.jclinepi.2021.03.001
  20. Polat, S. (2017). Ses eğitiminin temel ögelerinin ve çeşitli söyleme tekniklerinin kazandırılmasında makamsal ezgilere dayalı egzersizlerin kullanılabilirliği (Thesis No. 465997) [Doctoral dissertation, İnönü University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  21. Savcı, H. (2020). Türk müziği konservatuvarlarında ses eğitimi anlayışının incelenmesi (Thesis No. 747963) [Master’s thesis, Hacettepe University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  22. Savcı, H., & Kaplan, A. (2020). Osmanlı döneminden günümüze Türk müziği ses icrasında eğitim anlayışı. Afyon Kocatepe Üniversitesi Akademik Müzik Araştırmaları Dergisi, 6(11), 55-72. https://doi.org/10.36442/amader.20201158175
  23. Şenyayla, R. S. (2006). Afyon Kocatepe Üniversitesi Devlet Konservatuvarı Klasik Türk Müziği Bölümü Ses Eğitimi Anasanat Dalı ses eğitimi dersinde uygulanan ses alıştırmalarının incelenmesi (Thesis No. 187433) [Master’s thesis, Afyon Kocatepe University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  24. Şık, H. (2021). Türkiye’deki konservatuvarlarda Türk Halk Müziği ses eğitimi-yorumlama-repertuvar ile ilgili derslerin incelenmesine yönelik bir çalışma (Thesis No. 658821) [Master’s thesis, Necmettin Erbakan University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  25. İtil, F. M. (2011). Türk müziği devlet konservatuvarlarında okutulan TSM ses eğitimi dersine yönelik bir öğretim modeli önerisi (Thesis No. 296117) [Master’s thesis, Sakarya University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  26. Uçar, E. (2024). THM örnekleminde Türk müziği ses eğitimine yönelik tespitler (Thesis No. 866927) [Doctoral dissertation, Yıldız Technical University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  27. Uras, E. (1998). Türk halk müziği icra özelliklerinin ses eğitimi (şan tekniği) açısından değerlendirilmesi (Thesis No. 72184) [Master’s thesis, Istanbul Technical University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  28. Ünlü, F. (2019). Müzik eğitimi anabilim dallarındaki bireysel ses eğitimi derslerinde yer alan Türk halk müziği eserlerine yönelik uzman ve öğrenci görüşleri (Thesis No. 562441) [Master’s thesis, Pamukkale University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  29. Wesolowski, B. C. (2012). Understanding and developing rubrics for music performance assessment. Music Educators Journal, 98(3), 36-42. https://doi.org/10.1177/0027432111432524
  30. Yılmaz, M. (2019). Lisans düzeyinde yürütülen Türk sanat müziği ses eğitimi dersi öğretim programlarının incelenmesi (Thesis No. 588062) [Master’s thesis, Ordu University]. Council of Higher Education National Thesis Center.
  31. Page, M. J., McKenzie, J. E., Bossuyt, P. M., Boutron, I., Hoffmann, T. C., Mulrow, C. D., Shamseer, L., Tetzlaff, J. M., Akl, E. A., Brennan, S. E., Chou, R., Glanville, J., Grimshaw, J. M., Hróbjartsson, A., Lalu, M. M., Li, T., Loder, E. W., Mayo-Wilson, E., McDonald, S.,. Moher, D. (2021). The PRISMA 2020 statement: An updated guideline for reporting systematic reviews. Journal of Clinical Epidemiology, 134, 178-189. https://doi.org/10.1016/j.jclinepi.2021.03.001