Dergiler / Baberti / 2026 / Sayı: 23

Yapay Zeka ve Din Din Görevlileri Ve DKAB Öğretmenlerinin Perspektifinden Fırsatlar Ve Tehditler

Artificial Intelligence and Religion: Opportunities and Threats from the Perspectives of Religious Officials and Religious Culture and Ethics (DKAB) Teachers

Ali Yüksel(ANKARA SOSYAL BİLİMLER ÜNİVERSİTESİ, İSLAMİ ARAŞTIRMALAR ENSTİTÜSÜ)0000-0002-5099-343X
Dergi
Baberti
Sayfa
162–172
Yayın Tarihi
2026-06-30
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bulgulara göre; dinî bilgilere hızlı erişim, görsel materyal desteği ve eğitimde yöntem çeşitliliği önemli fırsatlar olarak görülmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:İdris Yakut tarafından kaleme alınan “Yapay Zekâ ve Din: Din Görevlileri ve DKAB Öğretmenlerinin Perspektifinden Fırsatlar ve Tehditler” adlı eser, dijitalleşmenin dinî alan üzerindeki etkilerini ampirik bir yaklaşımla ele almaktadır. 2025 yılında yayımlanan çalışma, Türkiye’deki din hizmetleri ve din eğitimi alanındaki temel aktörlerin yapay zekâya (YZ) yönelik algılarını, beklentilerini ve kaygılarını derinlemesine analiz etmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Ankara’da görev yapan 30 din görevlisi ve 30 DKAB öğretmeni ile gerçekleştirilen nitel araştırma, YZ’nin dinî hayatta “çift yönlü bir potansiyel” taşıdığını ortaya koymaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Bulgulara göre; dinî bilgilere hızlı erişim, görsel materyal desteği ve eğitimde yöntem çeşitliliği önemli fırsatlar olarak görülmektedir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:2025 Verileri
⚙️Değişkenler:Din Psikolojisi · Yapay Zekâ · Din Görevlileri

Özet

İdris Yakut tarafından kaleme alınan “Yapay Zekâ ve Din: Din Görevlileri ve DKAB Öğretmenlerinin Perspektifinden Fırsatlar ve Tehditler” adlı eser, dijitalleşmenin dinî alan üzerindeki etkilerini ampirik bir yaklaşımla ele almaktadır. 2025 yılında yayımlanan çalışma, Türkiye’deki din hizmetleri ve din eğitimi alanındaki temel aktörlerin yapay zekâya (YZ) yönelik algılarını, beklentilerini ve kaygılarını derinlemesine analiz etmektedir. Ankara’da görev yapan 30 din görevlisi ve 30 DKAB öğretmeni ile gerçekleştirilen nitel araştırma, YZ’nin dinî hayatta “çift yönlü bir potansiyel” taşıdığını ortaya koymaktadır. Bulgulara göre; dinî bilgilere hızlı erişim, görsel materyal desteği ve eğitimde yöntem çeşitliliği önemli fırsatlar olarak görülmektedir. Buna karşın; mahremiyet ihlalleri, dezenformasyon, dinî otoritenin zayıflaması ve gençlerin inanç dünyasına yönelik manipülasyon riskleri temel tehditler olarak sınıflandırılmaktadır. Kitabın en dikkat çekici yönü, mesleki rollerin YZ algısını şekillendirdiğini göstermesidir: Din görevlileri daha çok etik ve güvenlik kaygılarına odaklanırken, öğretmenler pedagojik ve bilişsel süreçlere dikkat çekmektedir. Yazar, geleneksel dindarlık ölçeklerinin YZ çağını anlamada yetersiz kalabileceğini vurgulayarak, yeni akademik araçların geliştirilmesi gerektiğini savunmaktadır. Eser, teorik tartışmaları güncel saha verileriyle birleştirmesi bakımından literatürdeki önemli bir boşluğu doldurmaktadır.

Abstract

The work titled "Artificial Intelligence and Religion: Opportunities and Threats from the Perspective of Religious Officials and RCMK Teachers" by İdris Yakut (2025) provides an empirical analysis of digitalization's impact on the religious sphere. The study explores the perceptions and concerns of key actors in Türkiye’s religious services and education regarding artificial intelligence (AI). Based on qualitative research with 30 religious officials and 30 RCMK teachers, the study identifies AI as having a "dual-sided potential." Significant opportunities include rapid access to information and pedagogical diversity. Conversely, threats involve privacy violations, disinformation, the erosion of religious authority, and the potential manipulation of youth's faith. A key finding is that professional roles distinctly shape AI perceptions: religious officials prioritize ethical-security issues, while teachers focus on cognitivepedagogical impacts. Yakut posits that traditional religiosity scales are insufficient for the digital age and calls for new academic instruments. By merging theoretical frameworks with contemporary field data, this book fills a significant lacuna in the literature.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Yüksel, A. (2026). Yapay Zeka ve Din Din Görevlileri Ve DKAB Öğretmenlerinin Perspektifinden Fırsatlar Ve Tehditler. Baberti, Sayı: 23, 162–172. https://ajindex.com/articles/1630661

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (10)

  1. Çinici, Murat. Yapay Zekâ Çağında Dindarlık. İstanbul: Çamlıca Yayınları, 1. Basım., 2025.
  2. Çuhadar, Mustafa. “Giriş: Yeni Gölgeler Üzerine”. Yeni Gölgeler: Dijital Evren, Yapay Zekâ, Transhümanizm. 7-10. Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 2. Baskı., 2023.
  3. Kafalı, Hasan. “Yapay Zekâ, Toplum ve Din’in Geleceği”. Ondokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 46 (18 Haziran 2019), 145-172. https://doi.org/10.17120/omuifd.470376
  4. Kayhan, Kevser. “‘Din ve Yapay Zekâ: Bir Giriş’ Kitabının İncelenmesi”. Current Research in Social Sciences and Humanities 4/7 (31 Aralık 2025), 32-36. https://doi.org/10.5281/zenodo.18106183
  5. Koç Kanca, Hatice. “Yapay Zekâ ve Dinî Ritüellerin Evrimi: Din Psikolojisi Perspektifinden Bir Değerlendirme”. Yapay Zekâ, Toplum ve Din İnanç, Otorite ve Etik Üzerine Eleştirel Yaklaşımlar. ed. İhsan Çapcıoğlu - Fadime Apaydın. İstanbul: TESAM Yayınları, 1. Basım., 2025.
  6. Özcan, Barış. “Yapay Zekâlar Kendi Dinini Mi Kurdu?” Youtube. 06 Şubat 2026. Erişim 08 Şubat 2026. https://www.youtube.com/watch?v=NgAQ6syyMfI
  7. Yakut, İdris. Yapay Zekâ ve Din Din Görevlileri ve DKAB Öğretmenlerinin Perspektifinden Fırsatlar ve Tehditler. Ankara: Sonçağ Akademi Yayınları, 1. Basım., 2025.
  8. Yakut, İdris. “Yapay Zekâya Yönelik Tutum ve Dindarlık İlişkisi”. Kocatepe İslami İlimler Dergisi 7/1 (15 Haziran 2024), 37-59. https://doi.org/10.52637/kiid.1426977
  9. Yapıcı, Asım. “Din Bilimleri Alanında Yapılan Empirik Çalışmalarda Karşılaşılan Metodolojik Bir Problem: Ölçek mi Olguyu, Olgu mu Ölçeği Oluşturmakta?” Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (ÇÜİFD) 4/1 (ts.), 85-118.
  10. Yapıcı, Asım. “Din Psikolojisi”. Felsefe ve Din Bilimleri -Konu, Yöntem ve Tarihsel Gelişimi Açısından-. ed. Ali Kürşat Turgut. 397-468. Ankara: Eskiyeni Yayınları, 1. Baskı., 2024.