Dergiler / Fabad Eczacılık Bilimler Dergisi / 2026 / Cilt: 51 Sayı: 2

Türkiye'de Siklobenzaprin-Deksketoprofen Birlikte Reçete Edilmesinin Gerçek Dünya Modeli: Ulusal Eczane Bazlı Çalışma

Real-World Patterns of Cyclobenzaprine–Dexketoprofen Co-prescribing in Turkiye: A National Pharmacy-Based Study

Sayfa
545–554
Yayın Tarihi
2026-08-31
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu kombinasyonu özel olarak değerlendiren randomize kontrollü çalışmaların yokluğu göz önüne alındığında, bu gerçek yaşam verileri, gelecekteki karşılaştırmalı etkililik ve güvenlilik araştırmaları için öncelikli bir alanı vurgulamaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Akut kas-iskelet (MSK) ağrısının ve kas spazmının farmakolojik tedavisi sıklıkla nonsteroid antiinflamatuar ilaçlar (NSAİİ'ler) ve iskelet kası gevşeticilerinin (SMR'ler) kombinasyonunu içerir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Siklobenzaprin ve çeşitli NSAİİ'lerin kombinasyonu incelenmiş olsa da, Türkiye'de yaygın olarak kullanılan bir NSAİİ olan deksketoprofen ile siklobenzaprinin birlikte reçete edilmesi konusunda spesifik bir değerlendirme eksikliği bulunmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu kombinasyonu özel olarak değerlendiren randomize kontrollü çalışmaların yokluğu göz önüne alındığında, bu gerçek yaşam verileri, gelecekteki karşılaştırmalı etkililik ve güvenlilik araştırmaları için öncelikli bir alanı vurgulamaktadır.
🔬Tür:Deneysel Tarla Denemesi
📍Kapsam:2022 Verileri
⚙️Değişkenler:: steroid olmayan antiinflamatuar ilaçlar · siklobenzaprin · deksketoprofen

Özet

Akut kas-iskelet (MSK) ağrısının ve kas spazmının farmakolojik tedavisi sıklıkla nonsteroid antiinflamatuar ilaçlar (NSAİİ'ler) ve iskelet kası gevşeticilerinin (SMR'ler) kombinasyonunu içerir. Siklobenzaprin ve çeşitli NSAİİ'lerin kombinasyonu incelenmiş olsa da, Türkiye'de yaygın olarak kullanılan bir NSAİİ olan deksketoprofen ile siklobenzaprinin birlikte reçete edilmesi konusunda spesifik bir değerlendirme eksikliği bulunmaktadır. Bu çalışma, Türkiye'deki rutin poliklinik uygulamalarında siklobenzaprin-deksketoprofen birlikte reçete edilmesinin yaygınlığını belirlemeyi ve karakterize etmeyi amaçlamaktadır. 1 Ocak 2022 ile 31 Aralık 2024 tarihleri arasında Türkiye genelindeki 3864 eczaneden oluşan bir ağdan elde edilen reçete verileri kullanılarak retrospektif, kesitsel bir ilaç kullanım çalışması yapılmıştır. Siklobenzaprin içeren reçeteler belirlenmiş ve eş zamanlı NSAİİ reçetesi açısından analiz edilmiştir. Birincil sonuçlar, NSAID içeren siklobenzaprin reçetelerinin oranı ve deksketoprofenin birlikte reçete edilme sıklığıdır. Tanılar, mevcut olduğu durumlarda ICD-10 kodları kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışma veri seti, Türkiye genelinde yılda ortalama 3864 eczane aracılığıyla dağıtılan 200 milyondan fazla ayakta tedavi reçetesini içermiştir (1 Ocak 2022 – 31 Aralık 2024). Oral solid NSAID'ler (ATC M01A) tüm reçetelerin %19'unu, oral solid iskelet kası gevşeticiler (ATC M03B) ise %6'sını oluşturmuştur. Oral solid M03B pazarı içinde, %43 monoterapi ürünleri ve %57 sabit doz kombinasyonları yer almaktadır; kombinasyonlar arasında %65 NSAID ve %35 parasetamol bulunmaktadır. Tüm siklobenzaprin reçetelerinin %52'si tek başına kullanılan oral solid NSAID'lerle birlikte, %13'ü ise özellikle oral solid deksketoprofen ile birlikte reçete edilmiştir (bu da NSAID ile birlikte reçete edilen siklobenzaprin reçetelerinin yaklaşık dörtte birine karşılık gelmektedir). Siklobenzaprin ve deksketoprofenin birlikte reçete edilmesi Türkiye'de yaygın bir klinik uygulamadır ve kas spazmı yönetimi stratejileriyle birlikte akut ağrının önemli bir bölümünü temsil etmektedir. Bu durum, kas-iskelet sistemi ağrısının hem nosiseptif hem de spazmodik bileşenlerini hedefleyen pragmatik bir klinik yaklaşımı yansıtmaktadır. Bu kombinasyonu özel olarak değerlendiren randomize kontrollü çalışmaların yokluğu göz önüne alındığında, bu gerçek yaşam verileri, gelecekteki karşılaştırmalı etkililik ve güvenlilik araştırmaları için öncelikli bir alanı vurgulamaktadır.

Abstract

Pharmacologic management of acute musculoskeletal (MSK) pain with muscle spasm frequently involves the combination of nonsteroidal anti-inflammatory drugs (NSAIDs) and skeletal muscle relaxants (SMRs). While the combination of cyclobenzaprine and various NSAIDs has been studied, the co-prescribing of cyclobenzaprine with dexketoprofen—a widely used NSAID in Türkiye—lacks specific evaluation. This study aims to quantify the prevalence and characterize the patterns of cyclobenzaprine–dexketoprofen co-prescribing in routine outpatient practice in Türkiye. A retrospective, cross-sectional drug utilization study was conducted using dispensing-linked prescription data from a network of 3,864 community pharmacies across Türkiye between January 1, 2022, and December 31, 2024. Prescriptions containing cyclobenzaprine were identified and analyzed for concurrent NSAID dispensing. The primary outcomes were the proportion of cyclobenzaprine prescriptions containing an NSAID and the specific prevalence of dexketoprofen co-prescribing. Diagnoses were analyzed using ICD-10 codes where available. The study dataset included more than 200 million outpatient prescriptions dispensed through an average of 3,864 community pharmacies per year across Türkiye (January 1, 2022–December 31, 2024). Oral solid NSAIDs (ATC M01A) accounted for 19% of all prescriptions, while oral solid skeletal muscle relaxants (ATC M03B) accounted for 6%. Within the oral solid M03B market, 43% were monotherapy products and 57% were fixed-dose combinations; among combinations, 65% contained an NSAID and 35% contained paracetamol. Among all cyclobenzaprine prescriptions, 52% were co-dispensed with a monotherapy oral solid NSAID, and 13% were co-dispensed specifically with oral solid dexketoprofen (corresponding to approximately one-quarter of cyclobenzaprine prescriptions with an NSAID co-dispensing). The co-prescribing of cyclobenzaprine and dexketoprofen is a common clinical practice in Türkiye, representing a significant portion of acute pain with muscle spasm management strategies. This pattern reflects a pragmatic clinical approach targeting both nociceptive and spasmodic components of MSK pain. Given the absence of randomized controlled trials specifically evaluating this combination, these real-world findings highlight a priority area for future comparative effectiveness and safety research.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Gümüşel, B., Gümüşel, B. K. (2026). Türkiye'de Siklobenzaprin-Deksketoprofen Birlikte Reçete Edilmesinin Gerçek Dünya Modeli: Ulusal Eczane Bazlı Çalışma. Fabad Eczacılık Bilimler Dergisi, Cilt: 51 Sayı: 2, 545–554. https://doi.org/10.55262/fabadeczacilik.1903046

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (1)

  1. Borenstein, D. G., & Korn, S. (2003). Efficacy of a low-dose regimen of cyclobenzaprine hydrochloride in acute skeletal muscle spasm: results of two placebo-controlled trials. Clinical therapeutics, 25(4), 1056–1073. https://doi.org/10.1016/ s0149-2918(03)80067-x