Dergiler / Fabad Eczacılık Bilimler Dergisi / 2026 / Cilt: 51 Sayı: 3

Alerjik Solunum Yolu Hastalıklarında Endokannabinoid Sistem: Mekanizmalar ve Terapötik Potansiyel

The Endocannabinoid System in Allergic Airway Diseases: Mechanisms and Therapeutic Potential

Sayfa
1561–1578
Yayın Tarihi
2026-10-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Deneysel çalışmalar, kannabinoid reseptör ligandlarının ve endokannabinoid metabolizması inhibitörlerinin hava yolu aşırı duyarlılığını, inflamatuvar hücrelerin infiltrasyonunu ve alerjik inflamasyonu değiştirebildiğini göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Alerjik astım ve rinitin de dahil olduğu alerjik solunum yolu hastalıkları, solunum yolu inflamasyonunu ve solunan alerjenlere karşı artmış yanıtlar ile karakterizedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Ancak bu etkiler tek yönlü değildir.
💡
Sonuç & Katkı:Deneysel çalışmalar, kannabinoid reseptör ligandlarının ve endokannabinoid metabolizması inhibitörlerinin hava yolu aşırı duyarlılığını, inflamatuvar hücrelerin infiltrasyonunu ve alerjik inflamasyonu değiştirebildiğini göstermektedir.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:endokannabinoid · solunum yolu · alerji

Özet

Alerjik astım ve rinitin de dahil olduğu alerjik solunum yolu hastalıkları, solunum yolu inflamasyonunu ve solunan alerjenlere karşı artmış yanıtlar ile karakterizedir. Endokannabinoid sistem (EKS), hava yolu tonusunun ve bağışıklık sistemi aktivitesinin düzenlenmesine önemli ölçüde katkıda bulunur. Deneysel çalışmalar, kannabinoid reseptör ligandlarının ve endokannabinoid metabolizması inhibitörlerinin hava yolu aşırı duyarlılığını, inflamatuvar hücrelerin infiltrasyonunu ve alerjik inflamasyonu değiştirebildiğini göstermektedir. Ancak bu etkiler tek yönlü değildir. CB1 ve CB2 reseptör sinyalizasyonu; liganda, yanıt veren hücre popülasyonuna, dokuya ve deneysel modele bağlı olarak farklı sonuçlar doğurabilir. Endokannabinoidlerle ilişkili lipidler de benzer şekilde farklı yolaklar aracılığıyla koruyucu veya proinflamatuvar etkiler gösterebilir. EKS'nin terapötik olarak hedeflenmesine ilişkin kanıtlar, özellikle alerjik astımda, hava yolu fonksiyonunda veya inflamasyonundaki iyileşmelerin bildirildiği çalışmalar ile daha ön plana çıkmıştır. Alerjik rinitte ise farmakolojik kanıtlar sınırlı kalmakta olup mevcut klinik bulgular kesin sonuçlara varmak için yetersizdir. Mevcut veriler, EKS'yi alerjik hava yolu hastalıklarında potansiyel bir hedef olarak öne çıkarmakla birlikte, bu etkilere aracılık eden reseptör-bağımlı ve reseptörden bağımsız mekanizmaların aydınlatılması ve etkinlik ile güvenliliğin iyi tanımlanmış insan çalışmaları ile ortaya konması gerektiğini göstermektedir. Bu derleme, EKS'nin alerjik hava yolu hastalıklarındaki rolüne ve bu hastalıklarda terapötik bir hedef olarak potansiyelinin değerlendirilmesine odaklanmıştır.

Abstract

Allergic airway diseases, including allergic asthma and rhinitis, are characterised by airway inflammation and altered responses to inhaled allergens. The endocannabinoid system (ECS) significantly contributes to the regulation of airway tone and immune system activity. Experimental studies indicate that cannabinoid receptor ligands and inhibitors of endocannabinoid metabolism can modify airway hyperreactivity, inflammatory cell recruitment, and allergic inflammation. However, these effects are not uniform. CB1 and CB2 receptor signalling may produce different outcomes depending on the ligand, responding cell population, tissue, and experimental model. Endocannabinoid-related lipids may likewise exert protective or pro-inflammatory effects through different pathways. Evidence for therapeutic targeting of the ECS is more extensive in allergic asthma, where improvements in airway function or inflammation have been reported. In allergic rhinitis, pharmacological evidence remains limited, and the available clinical findings are insufficient to draw definitive conclusions. The established data suggests the ECS as a potential target in allergic airway diseases while underscoring the need to clarify receptor-dependent and receptor-independent mechanisms mediating their effects and establish efficacy and safety in well-characterized human populations. This review focuses on the role of the ECS in allergic airway diseases and evaluates its potential as a therapeutic target.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Öztürk, G., Alpaslan, T. Ö., Erdoğan, K., Bozkurt, T. E. (2026). Alerjik Solunum Yolu Hastalıklarında Endokannabinoid Sistem: Mekanizmalar ve Terapötik Potansiyel. Fabad Eczacılık Bilimler Dergisi, Cilt: 51 Sayı: 3, 1561–1578. https://doi.org/10.55262/fabadeczacilik.2051210

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (1)

  1. Abohalaka, R., Karaman, Y., Recber, T., Onder, S. C., Nemutlu, E., & Bozkurt, T. E. (2022). Endocannabinoid metabolism inhibition ameliorates ovalbumin-induced allergic airway inflammation and hyperreactivity in Guinea pigs. Life Sci, 306, 120808. https://doi.org/10.1016/j.lfs.2022.120808