Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightBu çerçevede çalışma, Türkçede eş anlamlılık meselesinin yalnızca semantik düzlemde değil, ses-anlam etkileşimini esas alan bütüncül bir yaklaşımla yeniden değerlendirilmesi gerektiğini ileri sürmektedir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Araştırmada; Türkçede eş ve yakın anlamlı kelimeler arasındaki anlamsal ayrışmanın yalnızca sözlüksel içerik düzeyinde değil, ses yapısının ürettiği çağrışımsal ve algısal katmanlar üzerinden de çözümlenebileceği varsayımı tartışılmıştır. Çalışmanın kuramsal çerçevesi, ses ile anlam arasında bütünüyle keyfî olmayan ilişkilerin kurulabileceğini ileri süren fonosemantik ve ses sembolizmi yaklaşımlarına dayanmaktadır. Araştırmada, Türkçede anlam bakımından örtüşen ya da yakınlaşan kelimeler; ünlü-ünsüz dağılımı, boğumlanma özellikleri, ses tekrarları ve çağrışımsal değerleri bakımından nitel çözümleme yöntemiyle incelenmiştir. İnceleme sonucunda, bu tür kelimelerin tam bir anlamsal eşdeğerlik sunmadığı; ses örgüsünün duygusal ton, üslup düzeyi, kullanım bağlamı ve anlamın algılanış biçimi üzerinde belirleyici bir işlev üstlendiği saptanmıştır. Bu çerçevede çalışma, Türkçede eş anlamlılık meselesinin yalnızca semantik düzlemde değil, ses-anlam etkileşimini esas alan bütüncül bir yaklaşımla yeniden değerlendirilmesi gerektiğini ileri sürmektedir.
Abstract
In the research; examines the assumption that semantic differentiation among synonymous and near-synonymous words in Turkish can be accounted for not only at the lexical level but also through the associative and perceptual layers generated by sound structure. The theoretical framework is grounded in phonosemantics and sound symbolism, both of which argue that the relation between sound and meaning is not entirely arbitrary. Within this framework, semantically overlapping or closely related lexical items in Turkish are analyzed qualitatively in terms of vowel-consonant distribution, articulatory features, sound repetition, and associative value. The findings indicate that such lexical items do not exhibit complete semantic equivalence; rather, sound organization plays a decisive role in shaping emotional tone, stylistic level, contextual preference, and the perception of meaning. Accordingly, the paper argues that synonymy in Turkish should be reconsidered not merely on the semantic plane, but through a holistic perspective centered on sound-meaning interaction.