Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightAraştırma bulguları; ebeveynin anne ya da baba olması, özel gereksinimli çocuğun cinsiyeti, aile yapısı, gelir–gider dengesi, yararlanılan sosyal destek türleri ve ebeveynlerin eğitim düzeyine göre ölüm kaygısı düzeylerinin anlamlı biçimde farklılaştığını göstermiştir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Bu araştırmada, özel gereksinimli çocuğa sahip ebeveynlerin ölüm kaygısı düzeyleri ile çeşitli sosyo-demografik değişkenler arasındaki ilişkiler incelenmiş, ölüm kaygısının bireysel, ailesel ve toplumsal koşullar çerçevesinde nasıl farklılaştığı ortaya konulmaya çalışılmıştır. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Çalışmanın verileri, Van ilinin Erciş ve Muradiye ilçelerinde yaşayan ve özel gereksinimli çocuğa sahip 382 ebeveynden elde edilmiştir. Veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu ile Thorson-Powell Ölüm Kaygısı Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen veriler öncelikle normallik analizlerine tabi tutulmuş, verilerin normal dağılım göstermemesi nedeniyle analizlerde parametrik olmayan Mann–Whitney U ve Kruskal–Wallis H testlerinden yararlanılmıştır. Araştırma bulguları; ebeveynin anne ya da baba olması, özel gereksinimli çocuğun cinsiyeti, aile yapısı, gelir–gider dengesi, yararlanılan sosyal destek türleri ve ebeveynlerin eğitim düzeyine göre ölüm kaygısı düzeylerinin anlamlı biçimde farklılaştığını göstermiştir. Özellikle babalarda, özel gereksinimli çocuğun erkek olduğu durumlarda, eşiyle birlikte yaşamayan ebeveynlerde, eğitim düzeyi daha yüksek olan bireylerde ve yalnızca engelli maaşı desteğinden yararlanan ebeveynlerde ölüm kaygısının daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, özel gereksinimli çocuğa sahip ebeveynlerde ölüm kaygısının yalnızca bireysel bir yaşantı olmadığını; ekonomik, sosyal ve ailesel koşulların kesişiminde ortaya çıkan çok boyutlu bir deneyim olduğunu göstermektedir. Ölüm kaygısı, ebeveynlerin yalnızca kendi yaşamlarına ilişkin endişelerinden değil, aynı zamanda çocuklarının geleceğinin güvence altında olup olmadığına dair belirsizliklerden de beslenmektedir. Bu bağlamda, ebeveynlerin yaşadığı kaygının azaltılmasına yönelik müdahalelerin yalnızca bireysel psikolojik desteklerle sınırlı kalmaması; aile içi uyumu güçlendiren, sosyal destek ağlarını genişleten ve çocukların geleceğine yönelik güvence sağlayan sosyal politika uygulamalarıyla desteklenmesi gerekmektedir. Sonuç olarak bu çalışma, ölüm kaygısının bireysel faktörlerin yanı sıra aile yapısı, toplumsal koşullar ve sosyal destek mekanizmalarıyla yakından ilişkili olduğunu ortaya koymakta; ebeveynlerin yaşadığı ölüm kaygısını azaltmaya yönelik psikososyal müdahalelerin ve sosyal politika düzenlemelerinin önemine dikkat çekmektedir.
Abstract
This study examined the relationships between the levels of death anxiety among parents of children with special needs and various socio-demographic variables; it sought to reveal how death anxiety varies within the context of individual, familial, and societal conditions. The correlational survey model, one of the quantitative research methods, was used in the study. The data for the study were obtained from 382 parents living in the districts of Erciş and Muradiye in the province of Van who had children with special needs. The Personal Information Form prepared by the researcher and the Thorson-Powell Death Anxiety Scale were used as data collection tools. The obtained data were first subjected to normality analyses. Since the data did not show a normal distribution, non-parametric Mann–Whitney U and Kruskal–Wallis H tests were used in the analyses. The research findings showed that levels of death anxiety differed significantly according to whether the parent was the mother or father, the gender of the child with special needs, family structure, income-expense balance, types of social support utilized, and the parents' level of education. Specifically, death anxiety was found to be higher among fathers, when the child with special needs was male, among parents not living with their spouse, among individuals with higher educational levels, and among parents receiving only disability allowance support. The findings show that death anxiety in parents of children with special needs is not merely an individual experience; it is a multidimensional experience arising from the intersection of economic, social, and familial conditions. Death anxiety is fueled not only by parents' concerns about their own lives but also by uncertainties about whether their children's future is secure. In this context, interventions aimed at reducing the anxiety experienced by parents should not be limited to individual psychological support; they must be supported by social policy measures that strengthen family cohesion, expand social support networks, and provide assurance about the children's future. In conclusion, this study reveals that death anxiety is closely related not only to individual factors but also to family structure, social conditions, and social support mechanisms; it highlights the importance of psychosocial interventions and social policy regulations aimed at reducing the death anxiety experienced by parents.