Dergiler / Temel Eğitim / 2026 / Cilt: 8 Sayı: 31

Sınıf öğretmenlerinin çok kültürlü eğitime yönelik inanç ve öğretim yeterlikleri: Karma yöntemli bir araştırma

Primary School Teachers’ Multicultural Education Beliefs and Teaching Competencies: A Mixed Methods Study

Mehmet Arif Bozan(İSTANBUL AYDIN ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-3554-4828
Ahmet Oğuz Akçay(ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-2109-976X
Sayfa
—
Yayın Tarihi
2026-10-14
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çoklu regresyon analizi, çok kültürlü inançların hem öğretim becerilerini (β= .511, p < .001) hem de bilgisini (β= .592, p < .001) anlamlı ve pozitif yordadığını; eşitlikçi inançların ise anlamlı bir yordayıcı olmadığını ortaya koymuştur.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma, sınıf öğretmenlerinin çok kültürlü eğitime yönelik inançlarını, çok kültürlü öğretim yeterliklerini ve inançların yeterlikler üzerindeki yordayıcı rolünü incelemeyi amaçlamıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Nicel aşamada 280 sınıf öğretmeninden Öğretmen Kültürel İnançları Ölçeği ve Çok kültürlü Öğretim Yeterliği Ölçeği ile veri toplanmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Çoklu regresyon analizi, çok kültürlü inançların hem öğretim becerilerini (β= .511, p < .001) hem de bilgisini (β= .592, p < .001) anlamlı ve pozitif yordadığını; eşitlikçi inançların ise anlamlı bir yordayıcı olmadığını ortaya koymuştur.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Çokkültürlü eğitim · çokkültürlü öğretmen yeterlikleri · çokkültürlü inanç

Özet

Bu çalışma, sınıf öğretmenlerinin çok kültürlü eğitime yönelik inançlarını, çok kültürlü öğretim yeterliklerini ve inançların yeterlikler üzerindeki yordayıcı rolünü incelemeyi amaçlamıştır. Araştırma, karma yöntem desenlerinden açıklayıcı sıralı desenle yürütülmüştür. Nicel aşamada 280 sınıf öğretmeninden Öğretmen Kültürel İnançları Ölçeği ve Çok kültürlü Öğretim Yeterliği Ölçeği ile veri toplanmıştır. Ardından nicel eğilimleri derinleştirmek amacıyla 12 öğretmenle yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır. Betimsel sonuçlar, öğretmenlerin yüksek kültürel inançlara (M = 5.18) sahip olduğunu, ancak pedagojik bilgiye kıyasla pratik beceri düzeylerinin daha düşük kaldığını göstermiştir. Çoklu regresyon analizi, çok kültürlü inançların hem öğretim becerilerini (β= .511, p < .001) hem de bilgisini (β= .592, p < .001) anlamlı ve pozitif yordadığını; eşitlikçi inançların ise anlamlı bir yordayıcı olmadığını ortaya koymuştur. Nitel bulgular, öğretmenlerin kültürel çeşitliliği benimsemelerine rağmen somut öğretim stratejileri, materyal uyarlaması ve dil engelleri konularında yapısal zorluklar yaşadıklarını teyit ederek “yüksek inanç-sınırlı pratik” çelişkisini açıklamıştır. Sonuçlar, çok kültürlü eğitimin izole etkinliklerle sınırlı kalmayıp öğretmen yetiştirme programlarına ve sınıf içi uygulamalara bütüncül şekilde entegre edilmesi gerektiğini göstermektedir.

Abstract

This study investigated primary school teachers’ cultural beliefs, multicultural teaching competencies, and the predictive role of these beliefs on their competencies. Designed as an explanatory sequential mixed-methods study, quantitative data were collected from 280 primary school teachers using the Teacher Cultural Beliefs Scale and the Multicultural Teaching Competency Scale. Subsequently, semi-structured interviews were conducted with 12 teachers to elaborate on the quantitative trends. Descriptive results indicated that while teachers held exceptionally high cultural beliefs (M = 5.18), their practical teaching skills were lower than their pedagogical knowledge. Multiple linear regression analysis revealed that multicultural beliefs significantly and positively predicted both multicultural teaching skills (β= .511, p < .001) and knowledge (β= .592, p < .001), whereas egalitarian beliefs were not a significant predictor. Qualitative findings elucidated this “high belief-limited practical skill” discrepancy, showing that despite ethical commitment, teachers face challenges in differentiated instructional strategies, material adaptation, and language barriers. The findings underscore that multicultural education should not remain confined to isolated practices but must be holistically integrated into teacher education and daily classroom instruction.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Bozan, M. A., Akçay, A. O., Anagün, Ş. S. (2026). Sınıf öğretmenlerinin çok kültürlü eğitime yönelik inanç ve öğretim yeterlikleri: Karma yöntemli bir araştırma. Temel Eğitim, Cilt: 8 Sayı: 31. https://doi.org/10.52105/temelegitim.1943786

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (40)

  1. Acquah, E. O., & Commins, N. L. (2013). Preservice teachers’ beliefs and knowledge about multiculturalism. European Journal of Teacher Education, 36(4), 445-463. https://doi.org/10.1080/02619768.2013.787593
  2. Akyıldız, S. (2018). The relation between multicultural competency perceptions and democratic values of primary teachers at schools that foreigner students attend. Education and Science, 43(195), 151-165. https://doi.org/10.15390/EB.2018.7552
  3. Aragona-Young, E., & Sawyer, B. E. (2018). Elementary teachers’ beliefs about multicultural education practices. Teachers and Teaching, 24(5), 465-486. https://doi.org/10.1080/13540602.2018.1435527
  4. Aydin, H., & Kaya, Y. (2017). The educational needs of and barriers faced by Syrian refugee students in Turkey: A qualitative case study. Intercultural Education, 28(5), 456-473. https://doi.org/10.1080/14675986.2017.1336373
  5. Banks, J. A. (2004). Multicultural education: Historical development, dimensions, and practice. In J. A. Banks & C. A. M. Banks (Eds.), Handbook of research on multicultural education (2nd ed., pp. 3-29). Jossey-Bass.
  6. Banks, J. A. (2008). An introduction to multicultural education (4th ed.). Pearson.
  7. Benediktsson, A. I. (2022). The place of multicultural education in legal acts concerning teacher education in Norway. Multicultural Education Review, 14(4), 228-242. https://doi.org/10.1080/2005615X.2023.2164972
  8. Bennett, C. I. (1986). Comprehensive multicultural education: Theory and practice. Allyn and Bacon.
  9. Bozan, M. A., Akçay, A. O., & Karahan, E. (2021). Examining the adaptation process of Syrian students studying in primary schools. Milli Eğitim Dergisi, 50(1), 309-335. https://doi.org/10.37669/milliegitim.960017
  10. Creswell, J. W., & Plano Clark, V. L. (2018). Designing and conducting mixed methods research (3rd ed.). SAGE.
  11. Danacı, M. Ö., Eran, N., Çetin, Z., Pınarcık, Ö., & Bahtiyar, M. (2016). The preschool teachers’ attitudes about education of multiculturalism. Hacettepe University Faculty of Health Sciences Journal, 3(2), 73-86. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/271673
  12. Davidman, L., & Davidman, P. T. (1994). Teaching with a multicultural perspective: A practical guide. Merrill.
  13. Eğinli, A. T. (2011). The importance of the training of cultural diversity in obtaining intercultural competency. Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9(35), 207-213. https://doi.org/10.14783/od.v9i35.1012000287
  14. Field, A. (2005). Discovering statistics using SPSS (2nd ed.). SAGE.
  15. Ford, D. Y., & Kea, C. D. (2009). Creating culturally responsive instruction: For students’ and teachers’ sakes. Focus on Exceptional Children, 41(9), 1-16. https://doi.org/10.17161/foec.v41i9.6841
  16. Gay, G. (2018). Culturally responsive teaching: Theory, research, and practice (3rd ed.). Teachers College Press.
  17. Goodwin, A. L. (2019). Globalization, global mindsets, and teacher education. Action in Teacher Education, 42(1), 1-18. https://doi.org/10.1080/01626620.2019.1700848
  18. Gorski, P. (1999). A brief history of multicultural education. EdChange. http://www.edchange.org/multicultural/papers/edchange_history.html
  19. Gorski, P. C. (2009). What we’re teaching teachers: An analysis of multicultural teacher education coursework syllabi. Teaching and Teacher Education, 25(2), 309-318. https://doi.org/10.1016/j.tate.2008.07.008
  20. Horst, C., & Holmen, A. (2011). Bringing multicultural education into the mainstream: Developing schools for minority and majority students. In L. Adams & A. Kirova (Eds.), Global migration and education: Schools, children, and families (pp. 17-34). Routledge.
  21. Hurma, E. (2024). Historical transformation of multiculturalism approach in primary school social studies and life science courses, program analysis and textbook reviews: A comparative evaluation. Socrates Journal of Interdisciplinary Social Research, 10(48), 27-46. https://doi.org/10.5281/zenodo.14543377
  22. International Organization for Migration. (2024). World migration report 2024. https://publications.iom.int/books/world-migration-report-2024
  23. Kardel, L., Ehmke, T., & Lemmrich, S. (2025). Exploring pre- and in-service teachers’ (non-)critical cultural and multilingual awareness and responsiveness in classroom situations through voice-recorded video-based assessment. Teaching and Teacher Education, 157, Article 104962. https://doi.org/10.1016/j.tate.2025.104962
  24. Kavanagh, K. M., Smith-Woofter, M., Hadley, D., Richards, L. L., Pulos, J. M., Thacker, E., Koubek, E. (2024). Responding with confidence: An inclusive educator’s guide to handling the culture wars, inclusion, and curriculum. Multicultural Perspectives, 26(4), 240-250. https://doi.org/10.1080/15210960.2024.2437707
  25. Keskin, Y., Keskin, S. C., & Taş, C. (2019). Multiculturalism in social studies curriculum in Turkey: A comparison of 1998 and 2004 social studies curriculum. Uluslararası Bilimsel Araştırmalar Dergisi (IBAD), 4(1), 10-20. https://doi.org/10.21733/ibad.504002
  26. Kılıç, V. A., & Gökçe, A. T. (2018). The problems of Syrian students in the basic education in Turkey. European Journal of Social Sciences Education and Research, 5(1), 199-211. https://doi.org/10.2478/ejser-2018-0023
  27. Ladson-Billings, G. (2006). Yes, but how do we do it: Practicing culturally relevant pedagogy. In J. G. Landsman & C. W. Lewis (Eds.), White teachers diverse classrooms: Creating inclusive schools, building on students’ diversity, and providing true educational equity (pp. 33-46). Stylus.
  28. Leung, C. H. (2022). Teachers’ multicultural sensitivity predicts developmentally appropriate beliefs and practices in the classroom. Asian Education and Development Studies, 11(3), 475-487. https://doi.org/10.1108/AEDS-09-2020-0201
  29. Leung, C. H., & Hue, M. T. (2020). Factor structure of multicultural teaching competency scale for school-teachers in Hong Kong. Australian Journal of Teacher Education, 45(7), 1-14. https://doi.org/10.14221/ajte.2020v45n7.1
  30. Marangoz, G., Aydın, H., & Adıgüzel, T. (2015). The perception of teachers towards multicultural education. Turkish Studies, 10(7), 709-720. http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.8025
  31. Marquardt, D. W., & Snee, R. D. (1975). Ridge regression in practice. The American Statistician, 29(1), 3-20. https://doi.org/10.1080/00031305.1975.10479105
  32. Ministry of National Education. (2025). Yabancı öğrenciler uyum sınıfları genelgesi (Circular No. 2025/62) [Circular on adaptation classes for foreign students]. https://www.meb.gov.tr/mevzuat/liste.php?ara=1
  33. Mo, Y., Appel, M., Kim, J. W., & Lee, M. (2021). Preservice teachers’ international study experiences or in-service teachers’ professional learning communities: What comes into play in Finnish teachers’ self-efficacy in multicultural classrooms? Teachers and Teaching, 27(7), 602-624. https://doi.org/10.1080/13540602.2021.1983535
  34. OECD. (2023). PISA 2022 results (Volume I): The state of learning and equity in education. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/53f23881-en
  35. Pourdavood, R. G., & Yan, M. (2020). Becoming critical: In-service teachers’ perspectives on multicultural education. International Journal of Learning, Teaching and Educational Research, 19(2), 112-135. https://doi.org/10.26803/ijlter.19.2.8
  36. Sleeter, C. E., & Grant, C. A. (2008). Making choices for multicultural education: Five approaches to race, class, and gender (6th ed.). John Wiley & Sons.
  37. Shi, D., Lee, T., & Maydeu-Olivares, A. (2019). Understanding the Model Size Effect on SEM Fit Indices. Educational and Psychological Measurement, 79(2), 310-334. https://doi.org/10.1177/0013164418783530
  38. Tabachnick, B. G., Fidell, L. S., & Ullman, J. B. (2013). Using multivariate statistics (6th ed.). Pearson.
  39. Taştan, C., & Çelik, Z. (2017). The education of Syrian children in Turkey: Challenges and recommendations. Eğitim-Bir-Sen Stratejik Araştırmalar Merkezi.
  40. UNHCR. (2024). OHCHR and migration. https://www.ohchr.org/en/migration