Dergiler / Tarihyazımı / 2020 / Cilt: 2 Sayı: 2

Tarih Nasıl Yazılır?: Paul Veyne’in Tarihin İdiografikliği Tezine Tarihbilimsel Bir Eleştiri

Cenk Reyhan(Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi)0000-0001-6188-2738
Sayfa
289–304
Yayın Tarihi
2020-12-25
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Makale, Veyne’in adı geçen kitabı örnekleminde, tarihin idiografikliği tezinin, bilimin birliği/bilimin tekliği bağlamında, tarihbilimsel bir reddiyesine odaklanmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Alman filozofları, bilimleri, “doğa bilimleri” ve “tin bilimleri” olarak ikiye ayırdılar.
📊
Temel Bulgular & Veri:Veyne, kitabında, tarih disiplinini “idiografik” kategoride değerlendirmekte ve “nomotetik” bilimlerden; bilimden, kati bir surette ayrı tutmakta ve neden bilim olmadığına dair bir tartışma yürütmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Makale, Veyne’in adı geçen kitabı örnekleminde, tarihin idiografikliği tezinin, bilimin birliği/bilimin tekliği bağlamında, tarihbilimsel bir reddiyesine odaklanmaktadır.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:BİLİM · DOĞABİLİM · TİNBİLİM

Özet

Alman filozofları, bilimleri, “doğa bilimleri” ve “tin bilimleri” olarak ikiye ayırdılar. Bilimler arasındaki bu keskin epistomolojik ayrışma sonucunda, bir tarafta betimleme-açıklamaya yönelik yasalı/doğabilim, diğer tarafta anlamaya-anlamlandırmaya yönelik yasasız/tin-insanbilim şeklinde iki karşıt metodoloji gelişti. Paul Veyne’in “Tarih Nasıl Yazılır” başlıklı kitabında bu tür ayırım belirgin bir şekilde izlenebilir. Veyne, kitabında, tarih disiplinini “idiografik” kategoride değerlendirmekte ve “nomotetik” bilimlerden; bilimden, kati bir surette ayrı tutmakta ve neden bilim olmadığına dair bir tartışma yürütmektedir. Makale, Veyne’in adı geçen kitabı örnekleminde, tarihin idiografikliği tezinin, bilimin birliği/bilimin tekliği bağlamında, tarihbilimsel bir reddiyesine odaklanmaktadır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Reyhan, C. (2020). Tarih Nasıl Yazılır?: Paul Veyne’in Tarihin İdiografikliği Tezine Tarihbilimsel Bir Eleştiri. Tarihyazımı, Cilt: 2 Sayı: 2, 289–304. https://ajindex.com/articles/1548969

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (13)

  1. Burke, P. (2000), Tarih ve Toplumsal Kuram, Mete Tunçay (Çev.), İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
  2. Cat, J. (2017, August 16). The Unity of Science. Retrieved May 29, 2020, from https://plato.stanford.edu/entries/scientific-unity/#EpisUnit). (Erişim: 19.05.2020.)
  3. Collingwood, R. G. (2005), Tarihin İlkeleri ve Tarih Felsefesi Üstüne Başka Yazılar, Ahmet Hamdi Aydoğan (Çev.), İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
  4. Fulfort, R. (2014) Anlatının Gücü, Kitle Kültürü Çağında Hikâyecilik, Ezgi Kardelen (Çev.), İstanbul: Kolektif Yayınları.
  5. Kincaid, H. (1990) “Defending Laws in the Social Sciences”, Philosophy of the Social Sciences, Vol. 20, No. 1, 56-83.
  6. Marshall, G. (1999). Sosyoloji Sözlüğü, Osman Akınhay ve Derya Kömürcü, (Çev.) Ankara: Bilim ve Sanat Yayınları.
  7. Moles, A. (2012). Belirsizin Bilimleri: İnsan Bilimleri İçin Yeni Bir Epistemoloji, Nuri Bilgin (Çev.), İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
  8. Ollman, B. (2015) Diyalektiğin Dansı: Marx’ın Yönteminde Adımlar, Cenk Saraçoğlu (Çev. ), İstanbul: Yordam Yayınları.
  9. Özlem, D. (2017), Max Weber’de Bilim ve Sosyoloji, İstanbul: Notos Yayınları.
  10. Snow, C. P. (2010). İki Kültür, Tuncay Birkan (Çev.), Ankara: Tübitak Popüler Bilim Kitapları.
  11. Uluocak, Ş. (2012). Doğa Bilimleri Kültür Bilimleri Ayrımında Sosyolojik Açıdan Kuramlaştırma Sürecinin Tartışılması, İstanbul: Kum Saati Yayınları.
  12. Veyne, P. (2014) Tarih Nasıl Yazılır? Nihan Özyıldırım (Çev.), İstanbul: Metis Yayınları.
  13. Woolgar, S. (1999) Bilim: Bilim İdesi Üzerine Sosyolojik Bir Deneme,. Hüsamettin Arslan (Çev), İstanbul: Paradigma Yayınları.