Dergiler / PESA Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi / 2026 / Sayı: 2026

PSİKOLOJİK DANIŞMANLARIN PSİKOLOJİK DANIŞMA SÜRECİNDE MİKROSALDIRGANLIK DAVRANIŞLARI: NİTEL BİR ANALİZ

Psychological Counselors’ Microaggressions in Counseling: A Qualitative Analysis

Ümmügülsüm Akgün(Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Ana Bilim Dalı)0000-0002-4275-4762
Şerife Işık(Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bölümü)0000-0002-5184-8218
Sayfa
1–20
Yayın Tarihi
2026-10-17
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Elde edilen sonuçların psikolojik danışma alanyazınına katkı sağlaması umulmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Mikrosaldırganlık, kişilerin kültürel özelliklerine yönelik kasıtlı veya kasıtsız aşağılama, hakaret veya adaletsizlikler olarak tanımlanmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu amaçla nitel araştırma yöntemlerinden fenomenoloji yaklaşımı temel alınmış, psikolojik danışma uygulaması yapan 9 psikolojik danışman ile yarı-yapılandırılmış görüşmeler yürütülmüştür.
💡
Sonuç & Katkı:Elde edilen sonuçların psikolojik danışma alanyazınına katkı sağlaması umulmaktadır.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:mikrosaldırganlık · psikolojik danışma · çokkültürlü psikolojik danışma

Özet

Mikrosaldırganlık, kişilerin kültürel özelliklerine yönelik kasıtlı veya kasıtsız aşağılama, hakaret veya adaletsizlikler olarak tanımlanmaktadır. Mikrosaldırganlık, psikolojik danışma ortamında da yaşanabilmektedir. Bu araştırmanın amacı, psikolojik danışma ortamında danışanlara yönelik olarak gerçekleşen mikrosaldırganlıkların incelenmesidir. Bu amaçla nitel araştırma yöntemlerinden fenomenoloji yaklaşımı temel alınmış, psikolojik danışma uygulaması yapan 9 psikolojik danışman ile yarı-yapılandırılmış görüşmeler yürütülmüştür. Araştırmanın katılımcıları Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık bölümü lisans programı mezunu ve en az 1 yıldır psikolojik danışma uygulaması yapan kişilerdir. Görüşmelerden elde edilen veriler bilgisayar programları ve yazılımları aracılığıyla dikte edilip analiz edilmiştir. Dikte işlemi manuel olarak ve Microsoft Word programı ile, analiz işlemi ise NVivo 15 programı ile yapılmıştır. Bu analizler sonucunda psikolojik danışmada mikrosaldırganlık kavramı ile ilgili yedi kategori elde edilmiştir. Bunlar; kültüre duyarlı olmayan yardım hususları, ayrımcılığın reddi, egzotikleştirme veya ikincil kazanç, çaresizlik, kültürel konuların görmezden gelinmesi, genelleme ve kalıp yargılar ve ikinci sınıf vatandaştır. Elde edilen veriler alanyazın ışığında tartışılmıştır. Elde edilen sonuçların psikolojik danışma alanyazınına katkı sağlaması umulmaktadır.

Abstract

Microaggressions are defined as intentional or unintentional slights, insults or injustices directed toward individuals regarding their cultural characteristics. Furthermore, microaggressions can also occur within psychological counseling settings. The purpose of this study is to investigate microaggressions directed toward clients within psychological counseling. To this end, the phenomenological approach, which is one of the qualitative methods, was adopted. Semi-structured interviews were conducted with nine psychological counselors. The participants were graduates of Guidance and Psychological Counseling undergraduate programs and had at least one year of experience in psychological counseling. The data were transcribed and analyzed using computer software; Microsoft Word and NVivo 15. As a result of the data analyses seven categories were identified. These categories are named as culturally insensitive treatment considerations or recommendations, denial of discrimination, exoticization and secondary gain, helplessness, minimization of cultural issues, traditional roles and stereotyping, second‐class citizen. Results obtained from this study were discussed in the context of relevant literature. It is hoped that the findings will contribute to the literature.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Akgün, Ü., Işık, Ş. (2026). PSİKOLOJİK DANIŞMANLARIN PSİKOLOJİK DANIŞMA SÜRECİNDE MİKROSALDIRGANLIK DAVRANIŞLARI: NİTEL BİR ANALİZ. PESA Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, Sayı: 2026, 1–20. https://ajindex.com/articles/1536095

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (61)

  1. ACA-The American Counseling Association. (2020) “What is conseling?”. https://www.counseling.org/about-us/about-aca
  2. Ackerman-Barger, K., & Jacobs, N. N. (2020). The microaggressions triangle model: a humanistic approach to navigating microaggressions in health professions schools. Academic Medicine, 95(12S), S28-S32.
  3. Akalın, M. B., & Baytemir, K., (2024). Kadınlara Yönelik Mikro Saldırganlık Ölçeği’nin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. 25. Uluslararası Psikolojik Danışma ve Rehberlik Kongresi, Ankara, Turkey.
  4. Akalın, M. B., & Türküm, A. S. (2021). Kültüre duyarlı psikolojik danışma. Anadolu Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi (AUJEF), 5 (1), 81-107.
  5. Aronson, E., Wilson, T. D., & Akert, R. M. (2012). Sosyal Psikoloji. (O. Gündüz, Çev.) İstanbul: Kaknüs.
  6. Ateş, A., & Ünal, A. (2022). Roman annelerin çocuklarının okullarıyla ilgili deneyimleri. Eğitim ve Bilim, 47(210). BACP. (t.y.) What is counselling? about therapy. https://www.bacp.co.uk/about-therapy/what-is-counselling/ sayfasından erişilmiştir.
  7. Bektaş, Y. (2006). Kültüre duyarlı psikolojik danışma yeterlikleri ve psikolojik danışman eğitimindeki yeri. Ege Eğitim Dergisi, 7(1), 43-59.
  8. Brown, A. (2015). “Microaggression” top word of 2015. https://minnesotabrown.com/2015/12/microaggression-top-word-2015.html#:~:text=Microaggression%20is%20the%20Top%20Word,trends%20and%20changes%20in%20usage. sayfasından erişilmiştir.
  9. Bryant-Davis, T. (2019). Microaggressions: considering the framework of psychological trauma. G. Torino, D. P. Rivera, C. M. Capodilupo, K. L. Nadal, & D. W. Sue (Ed.) Microaggression theory influence and implications içinde (86-101). John Wiley & Sons.
  10. Capodilupo, C. M. (2016). Microaggressions in Counseling and Psychotherapy, D.W. & D. Sue (Ed.), Counseling the culturally different: Theory and practice içinde (230-278). John Wiley & Sons Inc.
  11. Constantine, M. G. (2007). Racial Microaggressions Against African American Clients in Cross-Racial. Journal of Counseling Psychology, 54(1), 1-16. doi:https://doi.org/10.1037/0022-0167.54.1.1
  12. Corey, G. (2008). Psikolojik danışma kuram ve uygulamaları. (T. Ergene, Dü.) Mentis Yayıncılık. Çokal, G. (2021). Çokkültürlü Psikolojik Danışma Perspektifinden Yoksulluk Olgusunun İncelenmesi: Nitel Analiz Örneği. 246-257.
  13. Davis, D. E., DeBlaere, C., Brubaker, K., Owen, J., Jordan, T. A. II, Hook, J. N., & Van Tongeren, D. R. (2016).
  14. Microaggressions and perceptions of cultural humility in counseling. Journal of Counseling & Development, 94(4), 483–493. https://doi.org/10.1002/jcad.12107
  15. DeBlaere, C., Zelaya, D. G., Dean, J.-A. B., Chadwick, C. N., Davis, D. E., Hook, J. N., & Owen, J. (2023). Multiple microaggressions and therapy outcomes: The indirect effects of cultural humility and working alliance with Black, Indigenous, women of color clients. Professional Psychology: Research and Practice, 54(2), 115–124. https://doi.org/10.1037/pro0000497 Doğru, K. (2024). Kültürel duyarlılık temelli psikoeğitim programının psikolojik danışman adaylarının çokkültürlü yeterliklerine etkisi. Yüksek Lisans Tezi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Çanakkale.
  16. Erkuş, A. (2021). Davranış bilimleri için bilimsel araştırma süreci. Ankara: Seçkin
  17. Ertem, M. Y., & Karakaş, M. (2022). Validity and reliability study of the Mental Illness Micro-aggression Scale-perpetrator version. Archives of psychiatric nursing, 41, 234-240. https://doi.org/10.1016/j.apnu.2022.09.005 Granger, N. (2012). Microaggressions and their effects on the therapeutic process. https://www.apadivisions.org/division-32/publications/newsletters/humanistic/2012/10/microaggressions sayfasından erişilmiştir.
  18. Greenberg, J., Schmader, T., Arndt, J., & Landau, M. (2023). Sosyal Psikoloji-Gündelik Yaşamın Bilimi. (S. Öğülmüş, Z. Çam, & M. Ekşisu, Çev.) Ankara: Palme.
  19. Güleç, İ., & Özden, E. (2019). KASITSIZ HAKARET (MICROAGGRESSIONS) VE TÜRKİYE’DE SIK GÖRÜLEN ÖRNEKLERİ. Akademik İncelemeler Dergisi, 14(2), 121-162. https://doi.org/10.17550/akademikincelemeler.520645
  20. Hook, J. N., Farrell, J. E., Davis, D. E., DeBlaere, C., Van Tongeren, D. R., & Utsey, S. O. (2016). Cultural humility and racial microaggressions in counseling. Journal of Counseling Psychology, 63(3), 269–277.
  21. Kağnıcı, D. Y. (2013). Çok kültürlü psikolojik danışma eğitiminin rehberlik ve psikolojik danışmanlık lisans programlarına yerleştirilmesi. Turkish Psychological Counseling and Guidance Journal, 4(40).
  22. Kağnıcı, Y. D. (2023). Kültür ve Psikolojik Danışma. Ankara: Pegem Akademi.
  23. Keller, R. M., & Galgay, C. E. (2010). Microaggressive Experiences of People with Disabilities. D. W. Sue (Ed.). Microaggressions and marginality: Manifestation, dynamics, and impact içinde (pp. 241–269). New York: Wiley & Sons.
  24. Kim, E., & Hogge, I. (2021). Microaggressions against Asian international students in therapy. Professional Psychology: Research and Practice, 52(3), 279–289. https://doi.org/10.1037/pro0000383
  25. Kivlighan III, D. M., Swancy, A. G., Smith, E., & Brennaman, C. (2021). Examining racial microaggressions in group therapy and the buffering role of members’ perceptions of their group’s multicultural orientation. Journal of counseling psychology, 68(5), 621.
  26. Kocalan, E. B. (2023). Microaggression and Japanese Muslim Women. Hitit İlahiyat Dergisi, 919-937.
  27. Lee, E., Tsang, A. K. T., Bogo, M., Johnstone, M., & Herschman, J. (2018). Enactments of racial microaggression in everyday therapeutic encounters. Smith College Studies in Social Work, 88(3), 211–236. https://doi.org/10.1080/00377317.2018.1476646
  28. Malott, K. M., Paone, T. R., Schaefle, S., & Gao, J. (2015). Is it racist? Addressing racial microaggressions in counselor training. Journal of Creativity in Mental Health, 10(3), 386-398.
  29. Nadal, K. L. (2010). Gender microaggressions: Implications for mental health. In M. A. Paludi (Ed.). Feminism and Women’s Rights Worldwide, Volume 2: Mental and Physical Health (pp. 155–175). Santa Barbara, CA: Praeger.
  30. Nadal, K. L., Griffin, K. E., Wong, Y., Hamit, S., & Rasmus, M. (2014). The Impact of Racial Microaggressions. Journal of Counseling & Development, 92, 57-66.
  31. Nadal, K. L., Issa, M., Griffin, K. E., Hamit, S. & Lyons, O. B. (2010). Religious microaggressions in the United States: Mental health implications for religious minority groups. D. W. Sue (Ed.), Microaggressions and marginality: Manifestation, dynamics, and impact içinde. (pp. 287–310). New York: Wiley & Sons.
  32. Nadal, K. L., Issa, M., Leon, J., Meterko, V.,Wideman, M., & Wong, Y. (2011). Sexual orientation microaggressions: “Death by a thousand cuts” for lesbian, gay, and bisexual youth. Journal of LGBT Youth, 8, 1–26.
  33. Nadal, K. L., Rivera, D. P., & Corpus, M. J. H. (2010). Sexual Orientation and Transgender Microaggressions: Implications for Mental Health and Counseling. D. W. Sue (Ed.). Microaggressions and marginality: Manifestation, dynamics, and impact içinde (pp. 217–241). New York: Wiley & Sons.
  34. Owen, J., Imel, Z., Tao, K. W., Wampold, B., Smith, A., & Rodolfa, E. (2011). Cultural ruptures in short-term therapy: Working alliance as a mediator between clients' perceptions of microaggressions and therapy outcomes.
  35. Counselling & Psychotherapy Research, 11(3), 204–212. doi:https://doi.org/10.1080/14733145.2010.491551
  36. Özmen, M., Yıldırım, O., & Türk, N. (2022). Adaptation of the Racial Microaggression Scale to Turkish Culture: Validity and Reliability Study. İçtimaiyat, 6(2), 717-729. https://doi.org/10.33709/ictimaiyat.1186906
  37. Pierce, C., Carew, J., Pierce-Gonzalez, D., & Willis, D. (1977). An Experiment in Racism: TV Commercials. Education and Urban Society, 10(1), 61-87. doi:https://doi.org/10.1177/001312457701000105
  38. Romani, P. W., Hays, T. M., Glover, J., & Swain-Cockrell, A. (2024). Training healthcare professionals to discriminate between examples and non-examples of racial microaggressions. Behavioral Interventions, 39(3), e2013. https://doi.org/10.1002/bin.2013
  39. Ross, A. (2022). Hayatı birlikte anlamlandırmak: psikolojik danışma üzerine pratik bir rehber (A. Uz Baş, Çev. Ed.). Ankara: Pegem Akademi.
  40. Sağlam, Y., & Kanadlı, S. (2021). Nitel veri analizinde kodlama. Ankara: Pegem Akademi.
  41. Shelton, K. L. (2009). Sexual orientation microaggressions: the experience of lesbian, gay, bisexual, and queer clients in psychotherapy. Doctoral Dissertation, Graduate Faculty of The University of Georgia, Athens, Georgia.
  42. Smith, L. & Redington, R. M. (2010). Class Dismissed: Making the Case for the Study of Classist Microaggressions. D. W. Sue (Ed.), Microaggressions and marginality: Manifestation, dynamics, and impact içinde (pp. 269–287). New York: Wiley & Sons.
  43. Sue, D. W. (2010). Microaggressions and marginality: Manifestation, dynamics, and impact. John Wiley & Sons. Sue, D. W., & Sue, D. (2008). Counseling the Culturally Diverse: Theory and Practice. Wiley.
  44. Sue, D. W., Arredondo, P., & McDavis, R. J. (1992). Multicultural counseling competencies and standards: A call to the profession. Journal of Multicultural Counseling and Development, 20(2), 64–88. https://doi.org/10.1002/j.2161-1912.1992.tb00563.x
  45. Sue, D. W., Capodilupo, C. M., Torino, G. C., Bucceri, J. M., Holder, A. M., Nadal, K. L., & Esquilin, M. (2007). Racial Microaggressions in Everyday Life: Implications for Clinical Practice. American Psychologist, 62(4), 271-286. doi:https://doi.org/10.1037/0003-066X.62.4.271
  46. Sue, D. W., Capodilupo, C. M., Torino, G. C., Bucceri, J. M., Holder, A. M. B., Nadal, K. L., & Esquilin, M. (2007). Racial microaggressions in everyday life: Implications for clinical practice. American Psychologist, 62, 271–286.
  47. Sue, D. W., Sue, D., Neville, H. A., & Smith, L. (2019). Counseling the culturally diverse: theory and practice (8 b.). John Wiley & Sons.
  48. Torino, G. C., Rivera, D. P., Capodilupo. C. M., Nadal, K. L., & Sue, D.W. (2019). Everything you wanted to know about microaggressions but didn’t get a chance to ask. G. Torino, D. P. Rivera, C. M. Capodilupo, K. L. Nadal, & D. W. Sue (Ed.) Microaggression theory influence and implications içinde (3-15). John Wiley & Sons.
  49. Torres, L., Driscoll, M. W., & Burrow, A. L. (2010). Racial microaggressions and psychological functioning among highly achieving African-Americans: A mixed-methods approach. Journal of Social and clinical Psychology, 29(10), 1074-1099.
  50. Trinh, N. H., O’Hair, C., Agrawal, S., Dean, T., Emmerich, A., Rubin, D., & Wozniak, J. (2021). Lessons learned: Developing an online training program for cultural sensitivity in an academic psychiatry department. Psychiatric Services, 72(10), 1233-1236.
  51. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Derneği (2011). Psikolojik Danışma ve Rehberlik Alanında Çalışanlar İçin Etik Kurallar. https://acikders.ankara.edu.tr/pluginfile.php/44163/mod_resource/content/0/PDR%20Etik.pdf sayfasından erişilmiştir.
  52. Ünal, S. (2024). YABANCIYA YÖNELİK MERAKIN NİYETLENİLMEMİŞ SONUÇLARI: AFRİKA KÖKENLİ SİYAHİ ÖĞRENCİLER VE IRKSAL TEMELLİ MİKRO SALDIRGANLIKLAR. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (60), 295-319.
  53. Williams, M. T. (2020a). Managing microaggressions: Addressing everyday racism in therapeutic spaces. Oxford University Press.
  54. Williams, M. T. (2020b). Psychology cannot afford to ignore the many harms caused by microaggressions. Perspectives on Psychological Science, 15(1), 38-43.
  55. Williams, M. T. (2020c). Microaggressions: Clarification, evidence, and impact. Perspectives on Psychological Science, 15(1), 3-26.
  56. Williams, M. T., & Kanter, J. W. (2019). Promoting diversity and inclusion on college campuses. In M. T. Williams, D. C. Rosen, & J. W. Kanter (Eds.), Eliminating racebased mental health disparities: Using contextual behavioral science to achieve equity and excellence across settings and communities (pp. 243– 276). Oakland, CA: New Harbinger.
  57. Winkeljohn Black, S., Drinane, J. M., & Akef, Z. (2023). Detecting microaggressions toward a Muslim client in psychotherapy. Professional Psychology: Research and Practice, 54(6), 461.
  58. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2008). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
  59. Yılmaz, O., Sart, Z. H., Sakız, H., & Albayrak-Kaymak, D. (2024). School counselors’ microaggressions towards students with disabilities in inclusive schools. Current Psychology, 43(11), 9583-9597.
  60. Akalın, M. B., & Baytemir, K., (2024). Kadınlara Yönelik Mikro Saldırganlık Ölçeği’nin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. 25. Uluslararası Psikolojik Danışma ve Rehberlik Kongresi, Ankara, Turkey.
  61. Sue, D. W., Sue, D., Neville, H. A., & Smith, L. (2019). Counseling the culturally diverse: theory and practice (8 b.). John Wiley & Sons.