KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / OHS ACADEMY / 2026 / Cilt: 4 Sayı: 2

Çay Toplama İşlerinin İş Sağlığı ve Güvenliği Açısından Değerlendirilmesi

Turgay Parlak(FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ)0000-0003-1956-5629
Sayfa
21–42
Yayın Tarihi
2021-08-31
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

İlerleyen dönemlerde bir iş koluna dönüşebilecek bu faaliyetteki tehlikelerin belirlenmesi, çalışanların bilinçlendirilmesi ve bu alana özgü yaklaşımların belirlenmesi adına yararlı olabilecek bir çalışma yapılarak literatüre kazandırılması amaçlanmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Ülkemizin endemik türlerinden olan çay, yaz aylarında üç sürgün halinde toplanmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu kapsamda yapılan faaliyetlerin iş sağlığı ve güvenliği açısından değerlendirilmesi önem arz etmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:İlerleyen dönemlerde bir iş koluna dönüşebilecek bu faaliyetteki tehlikelerin belirlenmesi, çalışanların bilinçlendirilmesi ve bu alana özgü yaklaşımların belirlenmesi adına yararlı olabilecek bir çalışma yapılarak literatüre kazandırılması amaçlanmıştır.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:İş Sağlığı ve Güvenliği · Tarım · Çay

Özet

Ülkemizin endemik türlerinden olan çay, yaz aylarında üç sürgün halinde toplanmaktadır. Doğu Karadeniz bölgesine ait bu ürünün toplanması ağır bir iş aktivitesini gerektirmektedir. Bu kapsamda yapılan faaliyetlerin iş sağlığı ve güvenliği açısından değerlendirilmesi önem arz etmektedir. Çay toplama işleri aile bireyleri tarafından gerçekleştirilen bir etkinliktir. Ancak yaşanan Covid-19 salgını, toplama işinin zorluğu, yeni neslin başka şehirlerde veya bulundukları yerlerde iş hayatına atılmaları nedeniyle çay toplama işlerinde değişimin yaşanabileceği sinyallerini vermektedir. Bu çalışmada aktif olarak çay toplama işlemi gerçekleştirilmiştir. Çay toplamanın geçmişten günümüze gelişimi üzerinde durulmuş, iş sağlığı ve güvenliği adına değerlendirmelerde bulunulmuştur. İlerleyen dönemlerde bir iş koluna dönüşebilecek bu faaliyetteki tehlikelerin belirlenmesi, çalışanların bilinçlendirilmesi ve bu alana özgü yaklaşımların belirlenmesi adına yararlı olabilecek bir çalışma yapılarak literatüre kazandırılması amaçlanmıştır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Parlak, T. (2021). Çay Toplama İşlerinin İş Sağlığı ve Güvenliği Açısından Değerlendirilmesi. OHS ACADEMY, Cilt: 4 Sayı: 2, 21–42. https://doi.org/10.38213/ohsacademy.870959

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (56)

  1. Abacı, N.İ., Keskin, E. Ve Demiryürek, K., (2020). Innovation Decision Making Process in Organic Tea Agriculture: The Case of Rize District, Turkey, Black Sea Journal of Public and Social Science 3(1): 22-30
  2. Ahmmed, F. and Hossain, Md.I. (2016). A Study Report on Working Conditions of Tea Plantation Workers in Bangladesh, ILO Country Office for Bangladesh, ISBN 978-984-34-1270-6
  3. Aslanyürek, S., (2019). Çay Tarımı Çalışanlarında İş Sağlığı Ve Güvenliği Eğitiminin Fiziksel Ve Ergonomik Tehlikelerle İlgili Bilgi Düzeylerine Etkisi, Türkiye Cumhuriyeti, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Halk Sağlığı Anabilimdalı, Yüksek Lisans Tezi ss:3-46
  4. Akbulut, M, Bakoğlu, N. (2017). Çay Üretiminde Hasat Ve Hasat Sonrasında Karşılaşılan Sorunlar Ve Çözüm Önerileri. Meyve Bilimi, Özel Sayı (Sempozyum),. ÇAYKUR, Atatürk Çay ve Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü, http://www.caykur.gov.tr/Arge/Pages/Tarihce.aspx?ParentId=56, Erişim Tarihi:24.01.2021
  5. ÇAYKUR, Kurumsal, http://www.caykur.gov.tr/Pages/Kurumsal/KurumHakkinda.aspx?ItemId=6, Erişim Tarihi:24.01.2021
  6. ÇAYMER, Çay Üretimine dair Uluslararası En İyi Uygulamaların Tespitine dair Araştırma Raporu, Faaliyet C2.1.4.1, Haziran 2018
  7. ÇAYMER, Kurumsal, https://www.caymer.com.tr/, Erişim Tarihi:24.01.2021
  8. Doğanay, S. (2011). Trabzon'da, Çay Tarımının Coğrafi Esasları. Doğu Coğrafya Dergisi, 11 (16), 89-111. Durmuş, H., (2020). Çay Endüstrisinde İş Sağlığı Ve Güvenliği Açısından Risk Değerlendirmesi, Marmara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İş Güvenliği Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi
  9. Engin, F., (2017). Observations on Working Conditions Of Georgian Workers Who Work in Tea Agriculture, Fiscaoeconomia 2017, Vol.1(3) 1-13
  10. Gönül, G., Aydın, H., (2017). Doğu Karadenizde Çay Tarımı ve Çay Ekonomisi, T.C. Avrasya Üniversitesi, Mühendislik Mimarlık Fakültesi, Gıda Mühendisliği Bölümü, Bitirme Projesi, Trabzon
  11. Gökalp, H, Çeper, Ş. (1990). Yeşil Çay Üretim Teknolojisi ve Ülkemizde Yeşil Çay Üretimi. Gıda, 15 (6),. Güneroğlu, N., Acar, C. (2016). Landscape value of the tea (Camellia sinensis) areas.
  12. Güneroğlu, N., Acar, C. (2016). Landscape value of the tea (Camellia sinensis) areas. Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 17 (1), 38-51. DOI: 10.17474/acuofd.01389
  13. Hürriyet, (2018). 2,5 yapraklı organik yeşil çaya 'inovasyon' ödülü, https://www.hurriyet.com.tr/yerel-haberler/trabzon/merkez/2-5-yaprakli-organik-yesil-caya-inovasyon-odu-40961529, Erişim Tarihi:24.01.2021
  14. ILO, (2011). Safety and health in agriculture. ILO code of practice. International Labour Office – Geneva. ISBN 978-92-2-124971-9 (web pdf)
  15. ILO, (2018). Future of Work for Tea Smallholders in Sri Lanka, ILO Country Office for Sri Lanka and the Maldives. – Colombo, ISBN: 978-92-2-031322-0 (web pdf)
  16. Iqbal, Mohammad & Karim, M.A. & Misbah, Syed & Ahmed, Imtiaz & Akhter, Salma & Shamsuzzoha, Ahm. (2016). Study of occupational health hazards of selected tea gardens in Bangladesh.
  17. Karabacak, V., (2017). Çay Ve Fındık Tarımı Çalışanlarında İş Sağlığı Güvenliği Risklerinin Değerlendirilmesi ve Rehber Geliştirme Çalışması. T.C. Karadeniz Teknik Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Halk Sağlığı Anabilim Dalı, Uzmanlık Tezi, Trabzon
  18. Kaya, M. ve Özgülnar, N., (2015). Mevsimlik (Gezici/Geçici) Tarım İşçilerinin İki Yerleşim Birimindeki Yaşam Koşulları Ve Sağlık Durumlarına Niteliksel Bakış, Turk J Public Health 2015;13(2)
  19. Koday, S., (2000). Türkiye Çay Tarım Alanlarının Dağılışı ve Çay Üretimimizdeki Gelişmeler, Türk Coğrafya Dergisi, Sayı:35, s.321-346, İstanbul
  20. KTU, (2017). Çay Tarımı Çalışanlarında İş Sağlığı ve Güvenliği Rehberi, ISBN:978-975-6983-93-5
  21. MEB, (2014). Çaylık Oluşturma Ve Hasat Modülü, T.C. Millî Eğitim Bakanlığı, Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü
  22. Milliyet, 2014. Çaykur Tarım İlacı Kullanan Üreticinin Çayını Almayacak, https://www.milliyet.com.tr/yerel-haberler/rize/caykur-tarim-ilaci-kullanan-ureticinin-cayini-almayacak-10253063, Erişim Tarihi:24.01.2021
  23. Mirbod, Seyed Mohammad & FUJITA, Setsuya & MIYASHITA, Kazuhisa & INABA, Ryoichi & IWATA, Hirotoshi. (1995). Some Aspects of Occupational Safety and Health in Green Tea Workers. Industrial health. 33. 101-17. 10.2486/indhealth.33.101.
  24. NTV, (2020). Benzinli çay toplama yasak, https://www.ntv.com.tr/turkiye/benzinli-hasat-makinelerine-yasak,1Ivx3107gku6Pm2S6iCu-g
  25. Önal, İ. (2009). Sırtta Taşınan Çay Gübreleme Makinesi Prototipi. Tarım Makinaları Bilimi Dergisi, 5 (1), 115-124. Önçırak, M., (2019). Çay Sektörü Ve Türkiye Ekonomisi, T. C. Bursa Uludağ Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Bursa
  26. Parlak, T, Barışık, T, Yalçın, F. (2020). Gıda Ürünleri İmalatında Çalışan Personellerin İş Sağlığı ve Güvenliği Hakkındaki Farkındalık Durumlarının Tespiti Üzerine Bir Araştırma. OHS ACADEMY, 3 (1), 13-27. DOI: 10.38213/ohsacademy.691458
  27. PHIRI, Y. V. A., KUMWENDA, S., & TAULO, D. (2011). Knowledge, Attıtudes and Practıces Towards Occupatıonal Health and Safety Among Tea Pluckers: A Case Study of Eastern Produce Malawi- Esperanza Estate in Mulanje.
  28. Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi,(2018). Çay İle İlgili Çalışmalar, ISBN: 978-605-9072-16-8 Rize
  29. Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi,(2020). Çay Hasadı, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Çay İhtisaslaşma Koordinatörlüğü, Rize
  30. Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Çay ve Çay Ürünleri Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliği, Resmi Gazete Tarih: 9 Ekim 2017, Resmî Gazete Sayı: 30205,
  31. Tekeli, S. (2014). Rize'de çay yetiştirmenin tabii esasları. Türk Coğrafya Dergisi, 0 (2), 213-240. Toklu, İ, Ustaahmetoğlu, E. (2016). Tüketicilerin Organik Çaya Yönelik Tutumlarını ve Satın Alma Niyetlerini Etkileyen Faktörler: Bir Alan Araştırması. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 12 (29), 41-61. DOI: 10.17130/ijmeb.20162922022
  32. Yormaz, E. (2018). Rize Gazetesine Göre Rize’de Ekonomik Durum (1931-1942). Karadeniz Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, 4 (5), 121-139. DOI: 10.31765/karen.438362
  33. Eski Çay Bahçesi, https://tr.pinterest.com/dutxuri/_saved/, Erişim Tarihi:24.01.2021
  34. Çayeli Haremtepe Çay Bahçesi- Modern Bahçesi, (https://www.ntv.com.tr/galeri/seyahat/sosyal-medyada-unlenen-rizedeki-cay-bahcesi-turist-akinina-ugruyor,_6j0jjF69kyzWrmbqwjZ3g/0FeBC68BykmyZ1rsQPuR7g, Erişim Tarihi:24.01.2021
  35. Japonya’da Örnek Çay Bahçesi, https://melhadtea.com/blog/japanese-tea-farm, Erişim Tarihi:24.01.2021
  36. Endonezya’da Örnek Çay Bahçesi, https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/c/cc/Tea_plantation_in_Ciwidey%2C_Bandung_2014-08-21.jpg, Erişim Tarihi:24.01.2021
  37. Çin’de Örnek Çay Bahçesi, http://biriz.biz/cay/china.htm, Erişim Tarihi:24.01.2021
  38. Çay Toplama Makası, http://biriz.biz/cay/turkcay.htm, Erişim Tarihi:24.01.2021
  39. Sırtta Taşınan Çay Kesme Motoru, https://www.hepsiburada.com/cay-toplama-makinasi-pm-hrarsht2600y, Erişim Tarihi:24.01.2021
  40. Arjantin’de Modern Hasat, https://www.finlays.net/about-us, Erişim Tarihi:24.01.2021
  41. Japonya’da Modern Çay Hasadı, https://www.instagram.com/justteayourself/, Erişim Tarihi:24.01.2021
  42. Çay Bahçesi Kulübesi, https://pixabay.com/tr/photos/çay-tarlası-kulübe-rize-countrside-1785803/, Erişim Tarihi:24.01.2021
  43. Yağışlar Nedeniyle Oluşan Heyelan, https://www.sabah.com.tr/trabzon/2020/08/16/trabzonun-of-ve-hayrat-ilcelerindeki-selden-en-fazla-zarari-cay-bahceleri-gordu, Erişim Tarihi:24.01.2021
  44. Çay toplama ve taşıma sepeti, https://www.mutfakmagazin.com/2020/04/06/caydan-covid-19-atagi-bir-cay-hikayesi/, Erişim Tarihi:24.01.2021 Çay toplama ve taşıma sepeti, http://www.madeinturkeydergisi.com/2018/05/30/cay-ureticisinin-yuzu-fiyat-artisiyla-guldu/, Erişim Tarihi:24.01.2021
  45. Teleferik, http://www.mmorize.org/mmo_rize_haber15.htm, Erişim Tarihi:24.01.2021
  46. Akbulut, M, Bakoğlu, N. (2017). Çay Üretiminde Hasat Ve Hasat Sonrasında Karşılaşılan Sorunlar Ve Çözüm Önerileri. Meyve Bilimi, Özel Sayı (Sempozyum),.
  47. Doğanay, S. (2011). Trabzon'da, Çay Tarımının Coğrafi Esasları. Doğu Coğrafya Dergisi, 11 (16), 89-111.
  48. Gökalp, H, Çeper, Ş. (1990). Yeşil Çay Üretim Teknolojisi ve Ülkemizde Yeşil Çay Üretimi. Gıda, 15 (6),.
  49. Güneroğlu, N., Acar, C. (2016). Landscape value of the tea (Camellia sinensis) areas.
  50. Güneroğlu, N., Acar, C. (2016). Landscape value of the tea (Camellia sinensis) areas. Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 17 (1), 38-51. DOI: 10.17474/acuofd.01389
  51. Mirbod, Seyed Mohammad & FUJITA, Setsuya & MIYASHITA, Kazuhisa & INABA, Ryoichi & IWATA, Hirotoshi. (1995). Some Aspects of Occupational Safety and Health in Green Tea Workers. Industrial health. 33. 101-17. 10.2486/indhealth.33.101.
  52. Önal, İ. (2009). Sırtta Taşınan Çay Gübreleme Makinesi Prototipi. Tarım Makinaları Bilimi Dergisi, 5 (1), 115-124.
  53. Parlak, T, Barışık, T, Yalçın, F. (2020). Gıda Ürünleri İmalatında Çalışan Personellerin İş Sağlığı ve Güvenliği Hakkındaki Farkındalık Durumlarının Tespiti Üzerine Bir Araştırma. OHS ACADEMY, 3 (1), 13-27. DOI: 10.38213/ohsacademy.691458
  54. Tekeli, S. (2014). Rize'de çay yetiştirmenin tabii esasları. Türk Coğrafya Dergisi, 0 (2), 213-240.
  55. Toklu, İ, Ustaahmetoğlu, E. (2016). Tüketicilerin Organik Çaya Yönelik Tutumlarını ve Satın Alma Niyetlerini Etkileyen Faktörler: Bir Alan Araştırması. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 12 (29), 41-61. DOI: 10.17130/ijmeb.20162922022
  56. Yormaz, E. (2018). Rize Gazetesine Göre Rize’de Ekonomik Durum (1931-1942). Karadeniz Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, 4 (5), 121-139. DOI: 10.31765/karen.438362