Dergiler / Medeniyet Sanat Dergisi / 2025 / Cilt: 11 Sayı: 2

Artırılmış Gerçeklik Destekli Sürdürülebilir Gıda Ambalajlarında Tüketici Farkındalığı ve Kullanıcı Deneyimi

Consumer Awareness and User Experience in AR-Enabled Sustainable Food Packaging

Ayşe Merve Köse(İZMİR EKONOMİ ÜNİVERSİTESİ, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, TASARIM ÇALIŞMALARI (DR) (İNGİLİZCE))0000-0001-7297-8372
Banu İnanç Uyan Dur(IŞIK ÜNİVERSİTESİ, GÜZEL SANATLAR FAKÜLTESİ, GÖRSEL İLETİŞİM TASARIMI BÖLÜMÜ)0000-0003-0259-1716
Sayfa
257–286
Yayın Tarihi
2025-12-31
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Makalenin katkısı üç boyutludur: sürdürülebilirlik iletişimi için AG destekli ambalajın tasarım odaklı bir formülasyonu; kanıt niteliğindeki aşamada kullanıcı tepkilerine ilişkin betimleyici bir tablo; ve uygulamaya (kademeli açıklama, doğrulanabilir ve güncellenebilir beyanlar, bilgiyi destekleyen basit oyunlaştırma) ile değerlendirme araştırmalarına (karşılaştırmalı ya da zamana yayılan tasarımlar ve davranışsal uç noktalar) dönük eyleme geçirilebilir çıkarımlar.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu makalede, artırılmış gerçekliğin (AG) sürdürülebilir gıda ambalajının iletişim amaçlarına nasıl hizmet edebileceğini incelenmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Prototipin kullanıcılar tarafından nasıl karşılandığını değerlendirmek amacıyla, 31 yetişkinin prototiple kendi akıllı telefonları üzerinden etkileşime girip biri açık uçlu olmak üzere kısa bir anketi tamamladığı keşfedici, kesitsel bir kullanıcı çalışması yürütülmüştür; analizler betimseldir.
💡
Sonuç & Katkı:Makalenin katkısı üç boyutludur: sürdürülebilirlik iletişimi için AG destekli ambalajın tasarım odaklı bir formülasyonu; kanıt niteliğindeki aşamada kullanıcı tepkilerine ilişkin betimleyici bir tablo; ve uygulamaya (kademeli açıklama, doğrulanabilir ve güncellenebilir beyanlar, bilgiyi destekleyen basit oyunlaştırma) ile değerlendirme araştırmalarına (karşılaştırmalı ya da zamana yayılan tasarımlar ve davranışsal uç noktalar) dönük eyleme geçirilebilir çıkarımlar.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Ambalaj Tasarımı · Artırılmış Gerçeklik · Sürdürülebilirlik

Özet

Bu makalede, artırılmış gerçekliğin (AG) sürdürülebilir gıda ambalajının iletişim amaçlarına nasıl hizmet edebileceğini incelenmektedir. Sürdürülebilirlik odaklı ambalaj ve AG aracılı tüketici iletişimi literatürü sentezlenmiş; organik bir gıda ambalajı için kanıt niteliğinde bir AG uygulamasının tasarımı yapılmıştır. Prototip, bilgiyi kademeli açıklama yoluyla sahnelemekte, özlü izlenebilirlik ipuçları ile kullanım sonrası yönlendirmeleri görünür kılmakta ve çevre yanlısı eylemleri çerçeveleyen basit bir oyunlaştırma unsurunu içermektedir. Tasarım tercihleri açıklığı, düşük bilişsel yükü ve çoklu cihaz erişilebilirliğini öncelemektedir. Prototipin kullanıcılar tarafından nasıl karşılandığını değerlendirmek amacıyla, 31 yetişkinin prototiple kendi akıllı telefonları üzerinden etkileşime girip biri açık uçlu olmak üzere kısa bir anketi tamamladığı keşfedici, kesitsel bir kullanıcı çalışması yürütülmüştür; analizler betimseldir. Katılımcılar açıklık, kullanılabilirlik, bilgi etkinliği ve görsel kaliteye ilişkin olumlu algılar bildirmiştir. Çoğu ayrıca bilgi ve farkındalıklarının arttığını ve öğrendiklerini uygulama niyeti taşıdıklarını belirtmiştir. Tematik analiz bu örüntülerle örtüşmüş ve performans, erişilebilirlik ve ses dengesi dâhil olmak üzere iyileştirme önceliklerini tanımlamıştır. Makalenin katkısı üç boyutludur: sürdürülebilirlik iletişimi için AG destekli ambalajın tasarım odaklı bir formülasyonu; kanıt niteliğindeki aşamada kullanıcı tepkilerine ilişkin betimleyici bir tablo; ve uygulamaya (kademeli açıklama, doğrulanabilir ve güncellenebilir beyanlar, bilgiyi destekleyen basit oyunlaştırma) ile değerlendirme araştırmalarına (karşılaştırmalı ya da zamana yayılan tasarımlar ve davranışsal uç noktalar) dönük eyleme geçirilebilir çıkarımlar.

Abstract

This article examines how augmented reality (AR) can serve the communication aims of sustainable food packaging. Scholarship on sustainability-oriented packaging and AR-mediated consumer communication is synthesized, and the design of a proof-of-concept AR application for an organic food package is presented. The prototype stages information through progressive disclosure, surfaces concise traceability cues and end-of-life guidance, and includes a lightweight game that frames pro-environmental actions. Design choices prioritize clarity, low cognitive load, and cross-device accessibility. To evaluate how the prototype was received by users, an exploratory, cross-sectional user study was conducted in which 31 adults interacted with the prototype on their own smartphones and then completed a brief questionnaire including one open-ended item; analyses were descriptive. Participants reported favorable perceptions of clarity, usability, information effectiveness, and visual quality. Most also reported higher knowledge and awareness and indicated intentions to apply what they learned. Thematic analysis converged with these patterns and identified priorities for improvement, including performance, accessibility, and audio balance. The article’s contribution is threefold, comprising a design-led articulation of AR-enabled packaging for sustainability communication, a descriptive account of user responses at the proof-of-concept stage, and actionable implications for practice (progressive disclosure, verifiable, updatable claims, and light gamification that supports information) as well as for evaluation research (comparative or longitudinal designs with behavioral endpoints).

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Köse, A. M., Dur, B. İ. U. (2025). Artırılmış Gerçeklik Destekli Sürdürülebilir Gıda Ambalajlarında Tüketici Farkındalığı ve Kullanıcı Deneyimi. Medeniyet Sanat Dergisi, Cilt: 11 Sayı: 2, 257–286. https://doi.org/10.46641/medeniyetsanat.1774505

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (18)

  1. Azuma, R. (1997). A survey of augmented reality. Presence: Teleoperators & Virtual Environments, 6(4), 355-385. https://doi.org/10.1162/pres.1997.6.4.355
  2. Bennett, G. (2020). Sustainable packaging: Is AR the solution we have been looking for? Retrieved from https://thedieline.com/blog/2020/9/18/sustainable-packaging-is-ar-the-solution-we-have-been-looking-for
  3. Boz, Z., Korhonen, V., & Sand, C. K. (2020). Consumer considerations for the implementation of sustainable packaging: A review. Sustainability, 12(6), 2192. https://doi.org/10.3390/su12062192
  4. Chalal, M. L., Medjdoub, B., Bezai, N., Bull, R., & Zune, M. (2022). Visualisation in energy eco-feedback systems: A systematic review of good practice. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 162, 112447. https://doi.org/10.1016/j.rser.2022.112447
  5. Chai, J. J. K., O’Sullivan, C., Gowen, A. A., Rooney, B., & Xu, JL. (2022). Augmented/mixed reality technologies for food: A review. Trends in Food Science & Technology, 124, 182–194. https://doi.org/10.1016/j.tifs.2022.04.021
  6. Chylinski, M., Heller, J., Hilken, T., Keeling, D. I., Mahr, D., & Ruyter, K. (2020). Augmented reality marketing: a technology-enabled approach to situated customer experience. Australasian Marketing Journal, 28(4), 374-384. https://doi.org/10.1016/j.ausmj.2020.04.004
  7. Cosio, L. D., Buruk, O., Fernández Galeote, D., Bosman, I. D. V., & Hamari, J. (2023). Virtual and augmented reality for environmental sustainability: A systematic review. In Proceedings of the 2023 CHI Conference on Human Factors in Computing Systems (CHI '23), 1-23, ACM. https://doi.org/10.1145/3544548.3581147
  8. Dekhili, S., & Ertz, M. (2024). Augmented reality enhances ecolabel understanding. Journal of Cleaner Production, 434, 139987. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2024.139987
  9. Dilber, U. F., Dilber, Ö. A., & Karakaya, P. M. (2012). Gıdalarda ambalajın önemi ve tüketicilerin satın alma davranışlarına etkisi (Karaman ili örneği). Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 1(3), 159-190. Dimou, V., Styliaras, G. D., & Salomidis, K. (2024). AR-based food traceability as a means for sustainable development. Sustainability, 16(7), 3037. https://doi.org/10.3390/su16073037
  10. Du, Z., Liu, J., & Wang, T. (2022). Augmented reality marketing: A systematic literature review and an agenda for future inquiry. Frontiers in Psychology, 13, 925963. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2022.925963
  11. Elkington, J., (1997). Cannibals with forks: The triple bottom line of 21st century business. Oxford: Capstone Publishing Limited.
  12. Ferreira, M., Nisi, V., & Nunes, N. (2022). Interaction for Crisis: A Review of HCI and Design Projects on Climate Change and How They Engage with the General Public. In: Bruyns, G., Wei, H. (eds) With Design: Reinventing Design Modes. IASDR 2021 (pp. 850–879). Springer, Singapore. https://doi.org/10.1007/978-981-19-4472-7_56
  13. Grönman, K., Soukka, R., Järvi-Kääriäinen, T., Katajajuuri, J., Kuisma, M., Koivupuro, H.,. Linnanen, L. (2012). Framework for sustainable food packaging design. Packaging Technology and Science, 26(4), 187-200. https://doi.org/10.1002/pts.1971
  14. Hoffmann, S., & Mai, R. (2022). Consumer behavior in augmented shopping reality: A systematic review and research agenda. Frontiers in Virtual Reality, 3, 946519. https://doi.org/10.3389/frvir.2022.946519
  15. Hwangbo, H., Kim, E. H., Lee, S. & Jang, Y. J. (2020). Effects of 3D virtual “try-on” on online sales and customers’ purchasing experiences. IEEE Access, 8, 189479-189489. https://doi.org/10.1109/access.2020.3023040
  16. Jerzyk, E. (2016). Design and communication of ecological content on sustainable packaging in young consumers’ opinions. Journal of Food Products Marketing, 22(6), 707–716. https://doi.org/10.1080/10454446.2015.1121435
  17. Dilber, U. F., Dilber, Ö. A., & Karakaya, P. M. (2012). Gıdalarda ambalajın önemi ve tüketicilerin satın alma davranışlarına etkisi (Karaman ili örneği). Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 1(3), 159-190.
  18. Grönman, K., Soukka, R., Järvi-Kääriäinen, T., Katajajuuri, J., Kuisma, M., Koivupuro, H.,. Linnanen, L. (2012). Framework for sustainable food packaging design. Packaging Technology and Science, 26(4), 187-200. https://doi.org/10.1002/pts.1971