Dergiler / Kurdiyat / 2024 / Sayı: 10

İngiliz Seyyahların Gözüyle Ondokuzuncu Yüzyılda Kürtler

Aram Roder(TC MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI VAN)0000-0002-0790-7233
Sayfa
157–164
Yayın Tarihi
2024-12-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Dolayısıyla o döneme ait belge ve bilgiler taraflı bir politikanın ürünü olsa da, kitap o dönemin Kürt toplumu hakkında sosyal, siyasal, kültürel, ekonomik, dini ve daha birçok alanda önemli bilgiler sunmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:İngiliz Seyyahların Gözüyle Ondokuzuncu Yüzyılda Kürtler adlı kitap, 19. yüzyılda Kürt toplumunun idari ve toplumsal yapısını oluşturan unsurların İngiliz seyyahların gözlemleri ve seyahatnamelerinde kaydettikleri bilgiler doğrultusunda inceleyen bilimsel bir analizin sonucunda oluşan bir eserdir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Kitap, içerik yönünden 19. yüzyılda Kürt toplumunun idari ve toplumsal yapısını (siyaset, ekonomi, din, toplumsal kurumlar, toplumsal gruplar, aile, eğitim, hukuk ve kültür) bir bütün olarak ele alması ve özelde de Kürt toplumu içinde azınlıkta kalan grupları incelemesi açısından büyük önem taşımaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Dolayısıyla o döneme ait belge ve bilgiler taraflı bir politikanın ürünü olsa da, kitap o dönemin Kürt toplumu hakkında sosyal, siyasal, kültürel, ekonomik, dini ve daha birçok alanda önemli bilgiler sunmaktadır.
🔬Tür:Kitap İncelemesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Kürtler · Toplumsal Yapı · 19. Yüzyıl

Özet

İngiliz Seyyahların Gözüyle Ondokuzuncu Yüzyılda Kürtler adlı kitap, 19. yüzyılda Kürt toplumunun idari ve toplumsal yapısını oluşturan unsurların İngiliz seyyahların gözlemleri ve seyahatnamelerinde kaydettikleri bilgiler doğrultusunda inceleyen bilimsel bir analizin sonucunda oluşan bir eserdir. Bu kitap hem o döneme ait Kürt coğrafyasında yaşanan çatışmalara ayna tutarken hem de bir bütün olarak Kürt toplumunun temel dinamiklerini mercek altına alması bakımından tanıkların anılarını okuyucuyla buluşturarak yaşanmışlığı sergilemektedir. Kitap, içerik yönünden 19. yüzyılda Kürt toplumunun idari ve toplumsal yapısını (siyaset, ekonomi, din, toplumsal kurumlar, toplumsal gruplar, aile, eğitim, hukuk ve kültür) bir bütün olarak ele alması ve özelde de Kürt toplumu içinde azınlıkta kalan grupları incelemesi açısından büyük önem taşımaktadır. Seyyahlar, kültürel hafıza üzerinde kendi öznelliklerinden bir iz bırakmayı hedefleseler de, sıradan insanların bilgisine başvurarak toplumsal hafızanın bir sonraki yüzyıla aktarımını sağlamışlardır. Her ne kadar verilen bu bilgiler seyyahların öznellik süzgecinden geçmiş olsa da bir toplumun/milletin geçmişini yansıtır. Daha doğrusu seyyahların kaydettiği bilgilerle ataerkil norm ve değerlerin, bu bilgiler ışığında görülmesi mümkündür. Bu bakımdan, hem seyyahların aktardığı bilgiler hem de yazarın değerlendirmesi, ataerkil düzene göre bir konumlandırmanın kapısını aralasa da, bir yandan da sorunu beraberinde getirip feminist eleştiriye alan açmış olmaktadır. Feminist bir okumanın dışında farklı okumaları da beraberinde getirse de, mevcut ataerkil normların yanı sıra bir bütün olarak Kürt toplumunun ulusal kimlik unsurlarını da korumayı bir ölçüde başarmıştır. Kitap, seyyahlardan edindiği bilgilerden ziyade, Kürt toplumunun ırksal bir aidiyet çerçevesinde belli dinamikler ekseninde nasıl ve hangi temelde görünür kılınmaya çalışıldığını görme fırsatı sunuyor. Dolayısıyla o döneme ait belge ve bilgiler taraflı bir politikanın ürünü olsa da, kitap o dönemin Kürt toplumu hakkında sosyal, siyasal, kültürel, ekonomik, dini ve daha birçok alanda önemli bilgiler sunmaktadır.

Abstract

The book Kurds in the Nineteenth Century Through the Eyes of British Travelers is the result of a scientific analysis examining the elements that constitute the administrative and social structure of the Kurdish society in the 19th century, in line with the observations of British travelers and the information recorded in their travel books. This book both reflects the conflicts that took place in the Kurdish geography of that period and exhibits the experience by bringing together the memories of the witnesses with the reader in terms of examining the fundamental dynamics of the Kurdish society as a whole. In terms of content, the book deals with the administrative and social structure of the Kurdish society in the 19th century (politics, economy, religion, social institutions, social groups, family, education, law and culture) as a whole, and specifically the minority groups within the Kurdish society. Although travelers aimed to leave a trace of their own subjectivity on cultural memory, they ensured the transfer of social memory to the next century by applying to the knowledge of ordinary people. Even though this information has been filtered through the subjectivity of travelers, it reflects the past of a society/nation. More precisely, with the information recorded by travelers, it is possible to see patriarchal norms and values and masculine exploitation in the light of this information. In this respect, although both the information conveyed by the travelers and the author’s evaluation open the door to a positioning according to the patriarchal order; on the other hand, it brought the problem and opens up space for feminist criticism. Even though it brings with it different readings other than a feminist reading, it has succeeded to some extent in preserving the national identity elements of the Kurdish society as a whole, as well as the existing patriarchal norms. Rather than the information obtained from travelers, the book offers the opportunity to see how and on what basis the Kurdish society is attempted to be rendered visible on the axis of certain dynamics within the frameweork of racial belonging. Therefore, although the documents and information of that period are the product of a biased policy; the book provides important information about the Kurdish society of that period in social, political, cultural, economic, religious and many other areas.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Roder, A. (2024). İngiliz Seyyahların Gözüyle Ondokuzuncu Yüzyılda Kürtler. Kurdiyat, Sayı: 10, 157–164. https://doi.org/10.55118/kurdiyat.1489787

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (3)

  1. Çağla, C. (ed. Ş. Öztürk). (2007). “Renan, Irk ve Millet”. Cogito: Bellek: Öncesiz, Sonrasız. Sayı: 50, Bahar. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları. s. 47-54.
  2. Tarduş, İ. (2022). İngiliz Seyyahların Gözüyle Ondokuzuncu Yüzyılda Kürtler. 1. Baskı. İstanbul: Avesta.
  3. Traverso, E. (2020). Geçmişi Kullanma Kılavuzu: Tarih, Bellek, Politika. I. Ergüden (çev.). 2. Baskı. İstanbul: İletişim.