Dergiler / Avrasya Terim Dergisi / 2013 / Cilt: 1 - Sayı: 2

TERİM DÜNYAMIZDA YILAN: Kavram, Anlam ve Yapı Bakımından

SNAKE: IN OUR WORLD OF TERM, CONCEPT, MEANING, IN TERMS OF STRUCTER

Sayfa
95–113
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Tespit edilip incelenen sözler, Türk dünyasının tamamında yılan çevresindeki anlayış ve sosyo-kültürel hayat tarzından kaynaklanan yapının aynı olduğunu göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Tabiatla iç içe yaşayan Türk insanı, tabiattaki her bitki veya hayvanı, rengi ya da şekilleri, söz varlığına bazen tek bir sözcük bazen de daha karmaşık dil yapılarıyla taşımıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Yaşadığımız, göçtüğümüz farklı coğrafyalarla ilgili olarak ardımızda kalan söz zenginliğinin tespit edilmesi dilimiz açısından da, bıraktığımız sosyo-kültürel miras ve söz varlığı konusundaki etkilerimiz açısından da, kendi hayat tarzımızı göstermesi açısından da büyük önem arz etmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Tespit edilip incelenen sözler, Türk dünyasının tamamında yılan çevresindeki anlayış ve sosyo-kültürel hayat tarzından kaynaklanan yapının aynı olduğunu göstermektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Tabiatla iç içe yaşayan Türk insanı, tabiattaki her bitki veya hayvanı, rengi ya da şekilleri, söz varlığına bazen tek bir sözcük bazen de daha karmaşık dil yapılarıyla taşımıştır. Bizler bu söz varlığını, yazılı kaynaklarla da tespit edebildiğimiz ilk dönemlerden itibaren takip etmekteyiz. Yazı, “Yılan”la ilgili olarak kullandığımız sözlerin bir çok Türk topluluğunda da bulunduğundan hareketle “yılan” kelimesinin deyim, atasözü ve söz varlığı içindeki yerini tespit etme amacını taşımaktadır. Yazıda tarihî dönemdeki eserlerden bazıları ile günümüz Türk lehçelerinden pek çoğunun söz hazinesi taranmış, “yılan”la ilgili kullanımlar tespit edilmiş ve dildeki kullanılışına, kavram dünyasındaki yerine, anlamına ve söz dağarcığındaki şekillerine göre ele alınarak bir sonucu ulaşılmaya çalışılmıştır. Yaşadığımız, göçtüğümüz farklı coğrafyalarla ilgili olarak ardımızda kalan söz zenginliğinin tespit edilmesi dilimiz açısından da, bıraktığımız sosyo-kültürel miras ve söz varlığı konusundaki etkilerimiz açısından da, kendi hayat tarzımızı göstermesi açısından da büyük önem arz etmektedir. Tespit edilip incelenen sözler, Türk dünyasının tamamında yılan çevresindeki anlayış ve sosyo-kültürel hayat tarzından kaynaklanan yapının aynı olduğunu göstermektedir.

Abstract

Turkish people live in touch with nature. As from the first time that we can establish with written sources, Turkish people transport every planet or animal, every colour or every shape in nature, sometimes as a single word sometimes as intircate construction to vocabulary. This article aims to establish the place of the word “snake” in idiom, adage and vocabulary. Vocabularies of some historical written works and many Turkish dialects are scaned. Usages about “snake” are established and dealed according to usage in language, place in world of notion, shapes in vocabulary and meaning. Determination of vocabulary richness has importance in the sense of our language, our socio-cultural inheritance, our life effects abouts vocabulay and demonstration our life style. The words that established and inspected demonstrate us the understanding about snake all around the Turkish world and construction arising from socio-cultural life style are the same.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

BİRAY, N. (2013). TERİM DÜNYAMIZDA YILAN: Kavram, Anlam ve Yapı Bakımından. Avrasya Terim Dergisi, Cilt: 1 - Sayı: 2, 95–113. https://ajindex.com/articles/145961

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (13)

  1. Aksoy, Ö. A., 1995.
  2. Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü, İnkılap Kitabevi, İstanbul. (ADS) Alkayış, F., 2007. Türkiye Türkçesinde Bitki Adları (Dan. Prof. Dr. M. Argunşah), Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Basılmamış Doktora Tezi, Kayseri. (TTBA) Altaylı, S., 1994.
  3. Azerbaycan Türkçesi Sözlüğü- II, İstanbul. (ATS) Arat, R.R., (Hz. Erarslan, Kemal, Sertkaya, Osman; Yüce, Nuri) 1979. Kutadgu Bilig – III / İndeks, TKAE Yay., İstanbul.( KB) Arıkoğlu, E. ve Kuular, K., 2003.
  4. Tuva Türkçesi Sözlüğü, TDK Yay., Ankara. (TTS) Armutak, A., 2004. Doğu ve Batı Mitolojilerinde Hayvan Motifi – II, İstanbul Üniversitesi, Veterinerlik Fk. Dergisi, 30 (2), s. 143-157.
  5. Ata, A., 1997. Ķıśāśü’l-Enbiyā II – (Dizin), TDK Yay., Ankara. (KE) Ata, A., 1998. Nehcü’l-Ferādis-III Dizin – Sözlük, TDK Yay., Ankara. (NF) Atalay, B., 1986. Divānü Lugati’t-Türk, IV, TDK Yay., Ankara. (DLT) Azärbaycan SSR Elmlär Akademiyası Nizami Adına Ädäbiyat ve Dil İnstitutı,(1964). Azärbaycan Diliniñ İzahlı Lüğäti, Bakı. (ADİL) Bayniyazov, A., 2009. Türkiye Türkçesi – Kazak Türkçesi Sözlüğü (Ed. Kenan Koç), IQ Kültür Sanat Yayıncılık, İstanbul. (TT-KT.S) Bayraktar, S., 2013. http://semrabayraktar.blogspot. com/2013/03/başlangıçtan-günümüze-yılankültü-html. (15.07.2013)
  6. Baytop, T., 1997.
  7. Türkçe Bitki Adları Sözlüğü, TDK Yay., Ankara. (TBAS) Bekçioğulları, F., 2006. Kazak Türkçesindeki Organ Adlarıyla İlgili Deyimlerin Türkiye Türkçesine Aktarımı, (Dan. Mustafa Tanç). T:C. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı. (KOAD) Beydili, C., 2003. Türk Mitolojisi – Ansiklopedik Sözlük, Yurt Kitap-Yayın, Ankara. Budunbilim Terimleri Sözlüğü 1973.
  8. TDK Yay., Ankara. (BBTS) Caferoğlu, A., 1968.
  9. Eski Uygur Türkçesi Sözlüğü, TDK Yay., İstanbul. (EUTS) Clauson, S. G., 1972. An Etymological Dictionary of Pre-Thirteenth- Century Turkish, Oxford. (PCT) Çoban, V. R., 2012. Türk Mitolojisinde Kötülük Tanrısı Erlik’in İnanıştaki Yeri, Tasviri ve Kökeni, Simitçay Dergisi, s.2, Aralık. Değer, M. B. 2012. Anadolu’da Evren (Evran) İnanışı ve Bu İnanışın Kökenleri, International Journal of Social Science, Volume 5, Issue 2 (April), p.75-81. (AEİ) Devellioğlu, F., 1978.
  10. Osmanlıca-Türkçe Ansiklopedik Lugat, Aydın Kitabevi. (OTA) Doğan, A., 2011.
  11. Osmanlı Türkçesi Sözlüğü, Akçağ Yay., Ankara. (OTS) Doğan, M., 1994.
  12. Büyük Türkçe Sözlük, Ülke Yay., 10. Baskı, İstanbul. (BTS) Doğru, A. ve Kaynak, İ., 1991.
  13. Gagauz Türkçesinin Sözlüğü, Kültür Bakanlığı Yay., Ankara. (GT