Dergiler / AJIT-e: Academic Journal of Information Technology / 2026 / Cilt: 17 Sayı: 2

E-Ticaret Mobil Uygulamalarının Kullanılabilirliği ve Kullanıcı Deneyiminin Tüketiciler Üzerindeki Etkisi

The Impact of Usability and UX on Consumers of E-Commerce Mobile Applications

Ayşe Gülenay Özen(MARMARA ÜNİVERSİTESİ)0009-0003-3739-1885
İlkim Ecem Emre(MARMARA ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-9507-8967
Sayfa
186–201
Yayın Tarihi
2026-05-31
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışmanın bulgularına dayanarak uygulamalar basitlik, teknik destek gereksinimleri, kullanım sıklığı ve en sık kullanılan uygulamalar açısından analiz edilerek bu faktörler arasındaki ilişkiler belirlenmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:E-ticaretin büyümesi ve teknolojik ve pazarlama yeniliklerinin etkisiyle, işletmeler ve tüketiciler geleneksel ticaret yerine e-ticareti benimsemiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Ancak, mobil e-ticaret uygulamalarının kullanılabilirliği ve kullanıcı deneyimi, tüketicilerin tercihleri üzerinde önemli bir etkiye sahiptir.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışmanın bulgularına dayanarak uygulamalar basitlik, teknik destek gereksinimleri, kullanım sıklığı ve en sık kullanılan uygulamalar açısından analiz edilerek bu faktörler arasındaki ilişkiler belirlenmiştir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Kullanıcı Deneyimi · Kullanılabilirlik · E-Ticaret

Özet

E-ticaretin büyümesi ve teknolojik ve pazarlama yeniliklerinin etkisiyle, işletmeler ve tüketiciler geleneksel ticaret yerine e-ticareti benimsemiştir. Ancak, mobil e-ticaret uygulamalarının kullanılabilirliği ve kullanıcı deneyimi, tüketicilerin tercihleri üzerinde önemli bir etkiye sahiptir. Bu çalışma için veri toplamak amacıyla çevrimiçi bir anket kullanılmıştır. Katılımcılar çalışmaya gönüllü olarak katılmış ve onay vermişlerdir. Elde edilen veriler, uygulamaları değerlendirmek amacıyla Python programlama dili kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışmanın bulgularına dayanarak uygulamalar basitlik, teknik destek gereksinimleri, kullanım sıklığı ve en sık kullanılan uygulamalar açısından analiz edilerek bu faktörler arasındaki ilişkiler belirlenmiştir. Bununla birlikte, örneklemin büyük çoğunluğunun 19-24 yaş aralığında bulunan ve öğrenci bireylerden oluşması bulguların genellenebilirliğini kısıtlamakta ve sonuçların farklı yaş grupları veya çalışan nüfus için doğrudan geçerli olmayabileceğini göstermektedir. Bu çalışmanın sonuçları, e-ticaret mobil uygulamalarının geliştirilmesi için değerli olabilir.

Abstract

Driven by the growth of e-commerce and technological and marketing innovations, businesses and consumers alike have embraced e-commerce over traditional commerce. However, the usability and user experience of mobile e-commerce applications have a significant influence on consumer preference. An online survey was used to collect data for this study. Participants volunteered to take part in the study and gave their consent. The data obtained was analyzed using Python programming language to evaluate the applications. Based on the study' s findings, the applications were analyzed in terms of simplicity, technical support requirements, usage frequency, and the most frequently used applications to determine correlations between these factors. Nevertheless, the findings' generalizability is restricted by the fact that the majority of the sample consisted of students aged 19-24, which implies that the results may not be directly applicable to other age groups or the working population. The results of this study may be valuable for the development of e-commerce mobile applications.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Özen, A. G., Emre, İ. E. (2026). E-Ticaret Mobil Uygulamalarının Kullanılabilirliği ve Kullanıcı Deneyiminin Tüketiciler Üzerindeki Etkisi. AJIT-e: Academic Journal of Information Technology, Cilt: 17 Sayı: 2, 186–201. https://doi.org/10.5824/ajite.2026.02.004.x

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (21)

  1. Akwukwuma, V. V. N., Chete, F. O., Okpako, A. E., & Nkwor, U. M. (2024). Usability Analysis of E-Commerce Mobile Applications. NIPES - Journal of Science and Technology Research, 6(3), 46–66. https://doi.org/10.5281/zenodo.13765436
  2. Andy, Razaq, A., Erwin, & Kristin, D. M. (2024). User Interface and User Experience Optimization in E-commerce: Exploring Factors to Increase Purchase Intention. Proceedings of 2024 10th International HCI and UX Conference in Indonesia, CHIuXiD 2024, 1–6. https://doi.org/10.1109/CHIuXiD64022.2024.10860382
  3. Aqeel, S. (2021). A Usability Evaluation of M-commerce Apps. University of Sindh Journal of Information and Communication Technology (USJICT), (4). http://sujo.usindh.edu.pk/index.php/USJICT/
  4. Arshad, U., Yasir, T., & Shakeel, T. (2021). Web Usability and User Experience for Pakistani E-commerce websites. 4th International Conference on Innovative Computing, ICIC 2021. https://doi.org/10.1109/ICIC53490.2021.9693036
  5. Brooke, J. (1995). SUS: A quick and dirty usability scale. https://www.researchgate.net/publication/228593520
  6. Demirkol, D. (2018). Sistem Kullanılabilirlik Ölçeğinin Türkçeye Çevirisi: SUS-TR. Usak University Journal of Social Sciences, 11(Eylül-2018), 238–253. https://doi.org/10.29217/uujss.495
  7. Díaz, J., Rusu, C., & Collazos, C. A. (2017). Experimental validation of a set of cultural-oriented usability heuristics: e-Commerce websites evaluation. Computer Standards and Interfaces, 50, 160–178. https://doi.org/10.1016/j.csi.2016.09.013
  8. Febriany, I., & Nurwahyudi, S. P. (2025). Satisficing in UIUX Design: A Theoretical Review Towards E-Commerce Users’ Behavior. Visual Communication Journal, (18). https://doi.org/10.31937/ultimart.v18i2.4431
  9. Gündüz, E. (2019). Kullanıcı Merkezli Tasarım Açısından E-Ticaret: Peştamal Pazarı Örneği [Yüksek lisans tezi, Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü]. https://gcris.pau.edu.tr/entities/publication/c9a1cd7f-fa94-4dcd-944f-485dbe7e9b45
  10. Harrison, R., Flood, D., & Duce, D. (2013). Usability of Mobile Applications: Literature Review and Rationale for A New Usability Model. https://doi.org/10.1186/2194-0827-1-1
  11. Jeff Sauro, P. (2011, February 3). Measuring Usability with the System Usability Scale (SUS). Https://Measuringu.Com/Sus/.
  12. Kumaresh, S., Haran, R., & Jarret, M. M. (2021). Analytics of e-Commerce Platforms Based on User-Experience (UX). Lecture Notes in Networks and Systems, 248, 309–318. https://doi.org/10.1007/978-981-16-3153-5_34
  13. Li, F., & Li, Y. (2011). Usability evaluation of e-commerce on B2C websites in China. Procedia Engineering, 15, 5299–5304. https://doi.org/10.1016/j.proeng.2011.08.982
  14. Mohd Razali, N., & Bee Wah, Y. (2011). Power comparisons of Shapiro-Wilk, Kolmogorov-Smirnov, Lilliefors and Anderson-Darling tests. In Journal of Statistical Modeling and Analytics (Vol. 2). https://www.nrc.gov/docs/ML1714/ML17143A100.pdf
  15. Nuralam, I. P., Yudiono, N., Fahmi, M. R. A., Yuliaji, E. S., & Hidayat, T. (2024). Perceived ease of use, perceived usefulness, and customer satisfaction as driving factors on repurchase intention: the perspective of the e-commerce market in Indonesia. Cogent Business and Management, 11(1). https://doi.org/10.1080/23311975.2024.2413376
  16. Saeed, S. (2023). A Customer-Centric View of E-Commerce Security and Privacy. Applied Sciences (Switzerland), 13(2). https://doi.org/10.3390/app13021020
  17. Schrepp, M., Hinderks, A., & Thomaschewski, J. (2017). Design and Evaluation of a Short Version of the User Experience Questionnaire (UEQ-S). International Journal of Interactive Multimedia and Artificial Intelligence, 4(6), 103. https://doi.org/10.9781/ijimai.2017.09.001
  18. Türkiye Cumhuriyeti Ticaret Bakanlığı. (2025). Türkiye’de E-Ticaretin Görünümü Raporu. https://ticaret.gov.tr/duyurular/turkiyede-e-ticaretin-gorunumu-raporu-yayinlandi-06-05-2025
  19. Ülger, Y. T., & Toksarı, M. (2020). E-ticaret Sitelerinin Kullanılabilirliği ve Başarısını Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi. Giresun Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 6(2), 116–128. https://doi.org/10.46849/guiibd.823445
  20. Yıldız, O. (2023). Kullanıcı Deneyimi Ve Etkileşim Faktörlerine Göre Hepsiburada Platformunun Tasarım Hatalarının İncelenmesi. Ergonomi, 6(1), 79–95. https://doi.org/10.33439/ergonomi.1143339
  21. Zhu, J., & Hou, H. (2021). Research on User Experience Evaluation of Mobile Applications in Government Services. IEEE Access, 9, 52634–52641. https://doi.org/10.1109/ACCESS.2021.3070365