Dergiler / Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi / 2017 / Cilt: 36 Sayı: 36

YER ADLARI(TOPONİMİ) AÇISINDAN “TARAMA SÖZLÜĞÜ”

Sayfa
152–163
Yayın Tarihi
2017-12-28
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu açıdan Tarama Sözlüğü, Köylerimiz-1933 kitabı ile karşılaştırılarak yer adı(toponimi) olan kelimeler tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Günümüzdeki yer adlarına anlam ve köken açısından bakılacak bir başka eser de Tarama Sözlüğü’dür.
📊
Temel Bulgular & Veri:Divanu Lugait’t-Turk ve Derleme Sözlüğü’nün yanı sıra Tarama Sözlüğü de yer adlarına kaynaklık teşkil etmektedir. 1935 yılında ilk etapta 135 kitap taranarak başlanan TDK’nın ilk eserlerinden olan “Tanıklarıyla Tarama Sözlüğü” ilerleyen dönemlerde taranan pek çok eserin eklenmesiyle Tarama Sözlüğü adıyla yayımlanmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu açıdan Tarama Sözlüğü, Köylerimiz-1933 kitabı ile karşılaştırılarak yer adı(toponimi) olan kelimeler tespit edilmiştir.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Yer adı(toponimi) · dağ adı(oronomi) · su adı(hidronomi)

Özet

Günümüzdeki yer adlarına anlam ve köken açısından bakılacak bir başka eser de Tarama Sözlüğü’dür. Divanu Lugait’t-Turk ve Derleme Sözlüğü’nün yanı sıra Tarama Sözlüğü de yer adlarına kaynaklık teşkil etmektedir. 1935 yılında ilk etapta 135 kitap taranarak başlanan TDK’nın ilk eserlerinden olan “Tanıklarıyla Tarama Sözlüğü” ilerleyen dönemlerde taranan pek çok eserin eklenmesiyle Tarama Sözlüğü adıyla yayımlanmıştır. Eski eserlerden taranan kelimelerin arasında şüphesiz yer adları da vardır. Bu açıdan Tarama Sözlüğü, Köylerimiz-1933 kitabı ile karşılaştırılarak yer adı(toponimi) olan kelimeler tespit edilmiştir. Bunun yanı sıra Köylerimiz-1933 kitabında yer almayan ama yer adı olabilecek kelimeler de Tarama Sözlüğünden tespit edilerek listelenmiştir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Şenel, M., Önal, A. G. (2017). YER ADLARI(TOPONİMİ) AÇISINDAN “TARAMA SÖZLÜĞÜ”. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, Cilt: 36 Sayı: 36, 152–163. https://doi.org/10.17498/kdeniz.357193

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (19)

  1. AKSAN Doğan:(1974), “Anadolu Yer Adları Üzerine En Yeni Araştırmalar”, TDAY Belleten 1973-1974, TDK Yay. Ankara, s.185-193 ATALAY Besim:(2013), Divanü Lûgat-it-Türk Tercümesi, TDK Yay., C.I, II, III, C.IV., Ankara. BUDAGOV B.:(1988), “Coğrafî Toponimi”, Türk Kültürü, S.398, s. 355-370. EREN Hasan:(1966), “Yer Adlarımızın Dili”, TDAY-B-1965,
  2. TDK Yayınları, Ankara, s. 155-165. GÜLENSOY Tuncer: (1995),
  3. Türkçe Yer Adları Kılavuzu, TDK Yayınları,
  4. Ankara.
  5. GÜNDÜZ ÖNAL, A.-ŞENEL M.: (2016), “Yer Adları (Toponimi) Açısından Divanü Lûgati’t-Türk”, Karadeniz Dergisi, S.32, s. 64-74. HALAÇOĞLU Yusuf: (2011), Anadolu’da Aşiretler, Cemaatler, Oymaklar (1453-1650),
  6. Togan Yayıncılık, İstanbul. KARAÇETİN Habib:(1984), “Antik Çağ’da Anadolu’da Tarihi Yer Adları”, Türk Yer Adları Sempozyumu Bildirileri, Ankara, s.219-223 ŞAHİN İbrahim: (2011), “Yeradıbilimi Araştırmalarında Mikrotoponiminin Yeri, Önemi, ve Araştırma Yöntemi: Tırnak Köyü (İçel/Gülnar) Örneği”, Turkish Studies, Volume 6/1 s. 1807-1830. ŞENEL Mustafa: (2013), Elazığ İli Yer Adları Üzerine Bir İnceleme, Manas Yayıncılık, Elazığ. ŞENEL Mustafa: (2009), “Yer Adları Açısından Derleme Sözlüğü”, Türkiye Türkçesi Ağız Araştırmaları Çalıştayı, TDK Yayınları, Ankara, 2009, s. 627-670.
  7. Tarama Sözlüğü, TDK Yayınları,
  8. C.I(1995), C.II,III,IV,V,VI,VI,VIII(1996), Ankara TÜRKAY Cevdet: (2001), Başbakanlık Arşiv Belgelerine Göre Osmanlı İmparatorluğu’nda Oymak, Aşiret ve Cemaatler, İşaret Yayınları, İstanbul. Köylerimiz: (1933),
  9. Dahiliye Vekaleti, İstanbul. Yeni Tarama Sözlüğü: (1983),
  10. TDK Yayınları, Ankara. AKSAN Doğan:(1974), “Anadolu Yer Adları Üzerine En Yeni Araştırmalar”, TDAY Belleten 1973-1974, TDK Yay. Ankara, s.185-193 ATALAY Besim:(2013), Divanü Lûgat-it-Türk Tercümesi, TDK Yay., C.I, II, III, C.IV., Ankara. BUDAGOV B.:(1988), “Coğrafî Toponimi”, Türk Kültürü, S.398, s. 355-370. EREN Hasan:(1966), “Yer Adlarımızın Dili”, TDAY-B-1965,
  11. TDK Yayınları, Ankara, s. 155-165. GÜLENSOY Tuncer: (1995),
  12. Türkçe Yer Adları Kılavuzu, TDK Yayınları,
  13. Ankara.
  14. GÜNDÜZ ÖNAL, A.-ŞENEL M.: (2016), “Yer Adları (Toponimi) Açısından Divanü Lûgati’t-Türk”, Karadeniz Dergisi, S.32, s. 64-74. HALAÇOĞLU Yusuf: (2011), Anadolu’da Aşiretler, Cemaatler, Oymaklar (1453-1650),
  15. Togan Yayıncılık, İstanbul. KARAÇETİN Habib:(1984), “Antik Çağ’da Anadolu’da Tarihi Yer Adları”, Türk Yer Adları Sempozyumu Bildirileri, Ankara, s.219-223 ŞAHİN İbrahim: (2011), “Yeradıbilimi Araştırmalarında Mikrotoponiminin Yeri, Önemi, ve Araştırma Yöntemi: Tırnak Köyü (İçel/Gülnar) Örneği”, Turkish Studies, Volume 6/1 s. 1807-1830. ŞENEL Mustafa: (2013), Elazığ İli Yer Adları Üzerine Bir İnceleme, Manas Yayıncılık, Elazığ. ŞENEL Mustafa: (2009), “Yer Adları Açısından Derleme Sözlüğü”, Türkiye Türkçesi Ağız Araştırmaları Çalıştayı, TDK Yayınları, Ankara, 2009, s. 627-670.
  16. Tarama Sözlüğü, TDK Yayınları,
  17. C.I(1995), C.II,III,IV,V,VI,VI,VIII(1996), Ankara TÜRKAY Cevdet: (2001), Başbakanlık Arşiv Belgelerine Göre Osmanlı İmparatorluğu’nda Oymak, Aşiret ve Cemaatler, İşaret Yayınları, İstanbul. Köylerimiz: (1933),
  18. Dahiliye Vekaleti, İstanbul. Yeni Tarama Sözlüğü: (1983),
  19. TDK Yayınları, Ankara.