Dergiler / Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi / 2024 / Sayı: 64

TÜRKİYE TÜRKÇESİ VE ÖZBEK TÜRKÇESİ DEYİMLERİNİN YALANCI EŞDEĞERLİLİKLERİ ÜZERİNE BİR İNCELEME

A STUDY ON THE FALSE EQUIVALENCE OF TÜRKİYE TURKISH AND UZBEK TURKISH IDIOMS

Çağdaş Keçeci(ARDAHAN ÜNİVERSİTESİ, ARDAHAN İNSANİ BİLİMLER VE EDEBİYAT FAKÜLTESİ)0009-0003-0181-0873
Sayfa
25–32
Yayın Tarihi
2024-12-10
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu makalede, yalancı eşdeğerlilik kavramı, Özbek Türkçesi ve Türkiye Türkçesinde yer alan deyimlerin neden olduğu yanlış anlamalar ve bunların mevcut diller içindeki bağlamları ele alınacaktır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Dil teması, zaman içinde, bir dilin gramerine ve kelime dağarcığına giren birçok kavramı beraberinde getirir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu etkileşimlerden dolayı, bazı kelimeler anlam bakımından tamamen eşanlamlı olabilir, ancak yine de birbirleriyle birlikte var olabilirler.
💡
Sonuç & Katkı:Bu makalede, yalancı eşdeğerlilik kavramı, Özbek Türkçesi ve Türkiye Türkçesinde yer alan deyimlerin neden olduğu yanlış anlamalar ve bunların mevcut diller içindeki bağlamları ele alınacaktır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:eşdeğer · tam yalancı eşdeğerlilik · deyim

Özet

Dil teması, zaman içinde, bir dilin gramerine ve kelime dağarcığına giren birçok kavramı beraberinde getirir. Bu etkileşimlerden dolayı, bazı kelimeler anlam bakımından tamamen eşanlamlı olabilir, ancak yine de birbirleriyle birlikte var olabilirler. Diller arası ilişkiler, zaman içinde çeşitli dillerin birbirinden etkilenmesiyle zenginleşir. Ancak, bu etkileşim bazen yanlış anlamalara ve kavram kargaşasına yol açmaktadır. Diller arasında, özellikle ortak ya da benzer kelimeler, benzer anlamları çağrıştırsa da bu kelimeler bazen farklı anlamlar taşıyabilir. Bu duruma dilbilimsel terminolojide "yalancı eşdeğerlilik" (false equivalence) denir. Yalancı eşdeğerlilik, iki dilde benzer yazılış veya telaffuza sahip kelimelerin birbirinden tamamen farklı anlamlara sahip olması durumudur. Bu makalede, yalancı eşdeğerlilik kavramı, Özbek Türkçesi ve Türkiye Türkçesinde yer alan deyimlerin neden olduğu yanlış anlamalar ve bunların mevcut diller içindeki bağlamları ele alınacaktır.

Abstract

Language contact introduces numerous concepts that gradually permeate the grammar and lexicon of a language. As a result of these interactions, some words may become entirely synonymous in meaning while still coexisting within the language. Over time, interlanguage relationships are enriched through mutual linguistic influence among various languages. However, these exchanges can also give rise to misunderstandings and confusion. Particularly, words that appear common or similar across languages may carry distinct meanings despite their apparent similarities in form. This phenomenon, referred to as “false equivalence” in linguistic terminology, occurs when words with similar spellings or pronunciations in two languages convey entirely different meanings. This article will explore the concept of false equivalence, analyze misunderstandings stemming from idiomatic expressions in Uzbek Turkish and Turkey Turkish, and examine these occurrences within the framework of their respective linguistic contexts.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Keçeci, Ç. (2024). TÜRKİYE TÜRKÇESİ VE ÖZBEK TÜRKÇESİ DEYİMLERİNİN YALANCI EŞDEĞERLİLİKLERİ ÜZERİNE BİR İNCELEME. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, Sayı: 64, 25–32. https://doi.org/10.17498/kdeniz.1567818

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (10)

  1. Aksoy, Ö. A. (2013). Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü (Atasözleri Sözlüğü 1), İnkılap Kitabevi, İstanbul.
  2. Altun, H. O. (2020). Yalancı eşdeğerler nasıl tasnif edilmeli? Kazakça ve Türkiye Türkçesi üzerinde deneme. Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi (48), 27-46. https://doi.org/10.21563/sutad.856402.
  3. Güncel Türkçe Sözlük. (2018, 5 Haziran). Erişim Adresi: https://sozluk.gov.tr/.
  4. Keçeci, Ç. (2018). Özbek Türkçesi ve Türkiye Türkçesindeki Eş Değer ve Yalancı Eş Değer Deyimler. Ardahan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ardahan.
  5. Kirişçioğlu, F. (2006). Türkmen Türkçesinden Türkiye Türkçesine Yapılan Aktarmalarda Karşılaşılan Bazı Problemler. Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, Sayı: 20: 21-35.
  6. Rahmetullayev, Ş. (1978). Özbek Tilinin İzahli Frazeologin Lugati. O’qituvchi Neşriyat: Taşkent.
  7. Resulov, A. (1995). Akraba Diller ve Yalancı Eş Değerler Sorunu. Türk Dili, 524, 916-924.
  8. Şenol, A. (2020). Yalancı Eş Değerlik veya Anlam Değişmesi Kavramları Üzerine Bir Değerlendirme. Türk Dünyası İncelemeleri Dergisi, 20(2), 409-427. https://doi.org/10.32449/egetdid.815623.
  9. Uğurlu, M. (2004). Türk Lehçeleri Arasında Kelime Eşdeğerliliği. Bilig, sayı 29: 29-40.
  10. Yoldaşev, İ., Öztürk, T. ve Öztürk, Y. (1998). Özbek-Türk Ata Sözleri ve Deyimleri Sözlüğü. ÖZ-SİLM: Taşkent.