Dergiler / History Studies / 2026 / Cilt: 18 Sayı: 4

Meşruiyet ve İktidar: İki İmparatorluk Arasında Abhazya ve Son Hükümdarı Mihail Şervaşidze

Legitimacy and Power: Abkhazia and its Last Ruler Mikhail Shervashidze Between Two Empires

Serkan Keçeci(DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-2179-7584
Sayfa
842–868
Yayın Tarihi
2026-10-17
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Değişen bağlılıkları, diplomatik manevraları ve imparatorluk kurumlarıyla ilişkileri, meşruiyetin yerel, bölgesel ve emperyal güçlerin kesişiminde sürekli yeniden müzakere edildiğini göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu makale, XIX. yüzyıl Kafkasya’sındaki Osmanlı-Rusya rekabeti bağlamında Abhazya’nın son hükümdarı Prens Mihail Şervaşidze üzerinden meşruiyet ile imparatorluk iktidarı arasındaki ilişkiyi incelemektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Karadeniz’in doğu kıyısındaki Abhazya, imparatorluk iktidarının çoğunlukla doğrudan yönetim yerine yerel elitler aracılığıyla uygulandığı stratejik bir sınır bölgesiydi.
💡
Sonuç & Katkı:Değişen bağlılıkları, diplomatik manevraları ve imparatorluk kurumlarıyla ilişkileri, meşruiyetin yerel, bölgesel ve emperyal güçlerin kesişiminde sürekli yeniden müzakere edildiğini göstermektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Abhazya · Mihail Şervaşidze · Emperyal Meşruiyet

Özet

Bu makale, XIX. yüzyıl Kafkasya’sındaki Osmanlı-Rusya rekabeti bağlamında Abhazya’nın son hükümdarı Prens Mihail Şervaşidze üzerinden meşruiyet ile imparatorluk iktidarı arasındaki ilişkiyi incelemektedir. Karadeniz’in doğu kıyısındaki Abhazya, imparatorluk iktidarının çoğunlukla doğrudan yönetim yerine yerel elitler aracılığıyla uygulandığı stratejik bir sınır bölgesiydi. Meşruiyeti temel bir analiz merceği olarak kullanan bu çalışma, imparatorluk yönetim biçimlerinin yerel siyasi yapılarla nasıl etkileşime girdiğini ve yerel hükümdarların birbirine rakip emperyal beklentiler arasında nasıl denge kurduklarını ele almaktadır. Çalışma, Şervaşidze’nin otoritesinin, Abhaz elitler arasındaki yerel kabulünü korurken Osmanlı ve Rusya imparatorluk yapıları arasında hassas bir dengeyi sürdürme becerisine dayandığını savunmaktadır. Değişen bağlılıkları, diplomatik manevraları ve imparatorluk kurumlarıyla ilişkileri, meşruiyetin yerel, bölgesel ve emperyal güçlerin kesişiminde sürekli yeniden müzakere edildiğini göstermektedir. Abhazya’nın yarı özerk bir prenslikten Rusya İmparatorluğu’na dahil edilmesine uzanan süreci inceleyen bu çalışma, genişleyen merkezileşme ve değişen jeopolitik öncelikler karşısında esnek imparatorluk yönetiminin sınırlarını ortaya koymakta ve meşruiyetin aşınmasının hanedan yönetiminin sonunu nasıl kolaylaştırdığını vurgulamaktadır.

Abstract

This article examines the relationship between legitimacy and imperial power through the political career of Abkhazia’s last ruling prince, Mikhail Shervashidze, in the context of Ottoman-Russian rivalry in the nineteenth-century Caucasus. Positioned on the eastern Black Sea coast, Abkhazia occupied a strategic frontier where imperial authority was rarely exercised through direct rule but rather through locally recognized elites. Using legitimacy as the central analytical lens, the study explores how imperial repertoires of governance interacted with indigenous political structures and how local rulers navigated competing imperial expectations. The article argues that Shervashidze’s authority rested on his ability to maintain a delicate balance between Ottoman and Russian imperial frameworks while preserving local recognition among Abkhaz elites. His shifting allegiances, diplomatic manoeuvring, and engagement with imperial institutions demonstrate how legitimacy was continuously renegotiated at the intersection of local, regional, and imperial power. By tracing the transformation of Abkhazia from a semi-autonomous principality into a region absorbed by the Russian Empire, the study highlights the limits of flexible imperial governance in the face of expanding centralization and changing geopolitical priorities. Ultimately, the article contributes to broader debates on imperial governance, borderlands, and legitimacy by showing how local agency shaped imperial expansion and how the erosion of legitimacy facilitated the end of Abkhazia’s dynastic rule.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Keçeci, S. (2026). Meşruiyet ve İktidar: İki İmparatorluk Arasında Abhazya ve Son Hükümdarı Mihail Şervaşidze. History Studies, Cilt: 18 Sayı: 4, 842–868. https://doi.org/10.9737/historystudies.1955133

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (45)

  1. T.C. Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığı Osmanlı Arşivi (BOA), İstanbul. Sadâret Mektubî Kalemi Mühimme Evrakı (A.MKT.MHM).
  2. Sadâret Mektubî Kalemi Nezâret ve Devâir Evrakı (A.MKT.NZD).
  3. Sadâret Mektubî Kalemi Umum Vilâyet Evrakı (A.MKT.UM).
  4. Akty, sobrannye Kavkazskoi arkheograficheskoi komissii. Edited by Adolf P. Berzhe. Vol. 3. Tiflis: Tipografiia Glavnogo Upravleniia Namestnika Kavkazskogo, 1869.
  5. Akty, sobrannye Kavkazskoi arkheograficheskoi komissii. Edited by Adolf P. Berzhe. Vol. 6, pt. 2. Tiflis: Tipografiia Glavnogo Upravleniia Namestnika Kavkazskogo, 1875.
  6. Anchabadze, G. Z., ed. Dokumenty po istorii Abkhazii XIX – nachalo XX veka. Tbilisi: Cezanne, 2018.
  7. Antelava, I. F. Ocherki po istorii Abkhazii XVII–XVIII vekov. Sukhum: Izdatel’stvo Akademii Nauk GSSR, 1949.
  8. Antsupov, V. Istoriia goroda Sukhuma v XIX–nachale XX veka (1810–1921). Sukhum: Dom pechati, 2024.
  9. Barker, Rodney. Political Legitimacy and the State. Oxford: Oxford University Press, 1990.
  10. Barnett, Michael, and Raymond Duvall. “Power in International Politics.” International Organization 59, no. 1 (2005): 39–75. https://doi.org/10.1017/S0020818305050010.
  11. Beetham, David. The Legitimation of Power. London: Macmillan, 1991.
  12. Bilge, Sadık Müfit. Osmanlı Çağı’nda Kafkasya ve Kafkasyalılar 1454–1829 (Tarih-Toplum-Ekonomiler). Cilt 2. İstanbul: Kitabevi Yayınları, 2022.
  13. Burbank, Jane, and Frederick Cooper. Empires in World History: Power and the Politics of Difference. Princeton, NJ: Princeton University Press, 2010.
  14. Chikovani, Iuri. Rod abkhazskikh kniazei Shervashidze (Istoriko-genealogicheskoe issledovanie). Tbilisi: Universal, 2007.
  15. Dzidzariia, Georgii A. Bor’ba za Abkhaziiu v pervom desiatiletii XIX veka. Sukhum: ABGIZ, 1940.
  16. Dzidzariia, Georgii A. Makhadzhirstvo i problemy istorii Abkhazii XIX stoletiia. Sukhum: Alashara, 1982.
  17. Dzidzariia, Georgii A. Narodnoe khoziaistvo i sotsial’nye otnosheniia v Abkhazii v XIX veke. Sukhum: Abkhazskoe gosudarstvennoe izdatel’stvo, 1958.
  18. Dzidzariia, Georgii A. Prisoedinenie Abkhazii k Rossii i ego istoricheskoe znachenie. Sukhum: Abgosizdat, 1960. Dzidzariia, Georgii A. Vosstanie 1866 goda v Abkhazii. Sukhum: Abgosizdat, 1955.
  19. Esadze, Semen. Istoricheskaia zapiska ob upravlenii Kavkazom. Vol. 1. Tiflis: Tipografiia Gutenberg, 1907.
  20. Franck, Thomas M. The Power of Legitimacy among Nations. New York: Oxford University Press, 1990.
  21. Gumba, Mikhail. Abkhazskoe kniazhestvo v 20-kh–50-kh godakh XIX veka. Sukhum: Dom pechati, 2022.
  22. Gumba, Mikhail. Gasanbei. Sukhum: n.p., 2012.
  23. Gumba, Mikhail. Kats Maan (1766–1866). Sukhum: n.p., 2013.
  24. Gumba, Mikhail. Keleshbei (1747–1808). Sukhum: n.p., 2014.
  25. Gumba, Mikhail. Seferbei. Sukhum: ABIGI, 2017.
  26. Gumba, Mikhail. Vladetel’ Abkhazii Dmitrii (Omarbei) Chachba. Sukhum: n.p., 2019.
  27. Hurd, Ian. “Legitimacy and Authority in International Politics.” International Organization 53, no. 2 (1999): 379–408. https://doi.org/10.1162/002081899550913.
  28. Inal-Ipa, Shalva D. Antroponimiia abkhazov. Maikop: GURIPP “Adygeia”, 2002.
  29. İnalcık, Halil. “The Origin of the Ottoman-Russian Rivalry and the Don-Volga Canal (1569).” Annales de l’Université d’Ankara 1 (1947): 47–110.
  30. Keçeci, Serkan. “The Grand Strategy of the Russian Empire in the Caucasus against Its Southern Rivals (1821–1833).” PhD diss., London School of Economics and Political Science, 2016.
  31. Kudriavtsev, K. Sbornik materialov po istorii Abkhazii. Sukhum: Izdanie Narkomprosa SSR Abkhazii, 1922.
  32. Kuprava, Arvelod E., ed. Materialy po istorii Abkhazii XIX veka (1863–1874): Sbornik dokumental’nykh materialov. Vol. 3. Sukhum: ABIGI, 2012.
  33. Lak’oba, Stanislav. Aslanbei. Sukhum: n.p., 1999.
  34. Lak’oba, Stanislav. “History: 18th Century–1917.” In The Abkhazians: A Handbook, edited by George Hewitt, 67–88. London: Routledge, 1998.
  35. Lieven, Dominic. Empire: The Russian Empire and Its Rivals. London: Pimlico, 2003.
  36. Lincoln, W. Bruce. The Great Reforms: Autocracy, Bureaucracy, and the Politics of Change in Imperial Russia. DeKalb: Northern Illinois University Press, 1990.
  37. Ostrowski, Donald. “The Façade of Legitimacy: Exchange of Power and Authority in Early Modern Russia.” Comparative Studies in Society and History 44, no. 3 (2002): 534–563. https://doi.org/10.1017/S001041750200026X.
  38. Perrie, Maureen. Alexander II: Emancipation & Reform in Russia, 1855–1881. London: Historical Association, 1989. Reus-Smit, Christian. “Power, Legitimacy, and Order.” The Chinese Journal of International Politics 7, no. 3 (2014): 341–359. https://doi.org/10.1093/cjip/pou031.
  39. Saunders, David. Russia in the Age of Reaction and Reform, 1801–1881. London: Longman, 1992.
  40. Serbestoğlu, İbrahim. “Trabzon Valisi Canikli Tayyar Mahmud Paşa İsyanı ve Caniklizâdelerin Sonu (1805–1808).” Karadeniz İncelemeleri Dergisi 1, no. 1 (2006): 89–105.
  41. Smith, R. W. “The Concept of Legitimacy.” Theoria: A Journal of Social and Political Theory, no. 35 (1970): 17–29.
  42. Stillman, Peter G. “The Concept of Legitimacy.” Polity 7, no. 1 (1974): 32–56. https://doi.org/10.2307/3234268.
  43. Weber, Max. The Theory of Social and Economic Organization. Edited by Talcott Parsons. New York: Free Press, 1964.
  44. Yılmaz, H. “Osmanlı ve Rus İmparatorlukları Arasında Bir Bey Keleşbeyzade Arslan Bey ve Siyasi Mücadelesi (1808–1830).” Sinop Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 9, no. 2 (2025): 1521–1579.
  45. Zakharova, Larisa G., Ben Bushnell, and John Eklof. Russia’s Great Reforms, 1855–1881. Bloomington: Indiana University Press, 1994.