Dergiler / Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi / 2026 / Cilt: 21 Sayı: 2

Türkiye’de Kamu Sağlık Hizmetlerinde 1923 Türkiye’de Kamu Sağlık Hizmetlerinde 1923 - 1980 Dönemi İstihdam ve Maaş Rejimi

Sayfa
355–391
Yayın Tarihi
2018-06-29
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Yapılan çalışma kapsamında elde edilen veriler, kamu sağlık hizmetlerinde görülen personel ve ücret politikalarının değişen devlet rolü ile dönüştüğünü göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma ile Türkiye’de 1923-1980 dönemi sağlık hizmetlerinde istihdam ve maaş rejiminin, değişen devlet rolü çerçevesinde dönüşümünün ortaya konulması amaçlanmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu dönüşümü açıklamak amacıyla Resmi Gazete, mevzuat, Maliye Bakanlığı ve Sağlık Bakanlığının yayımlanmış verilerinden faydalanılmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Yapılan çalışma kapsamında elde edilen veriler, kamu sağlık hizmetlerinde görülen personel ve ücret politikalarının değişen devlet rolü ile dönüştüğünü göstermektedir.
🔬Tür:Derleme
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Kapitalizm · Sağlık Hizmetleri · İstihdam Rejimi

Özet

Bu çalışma ile Türkiye’de 1923-1980 dönemi sağlık hizmetlerinde istihdam ve maaş rejiminin, değişen devlet rolü çerçevesinde dönüşümünün ortaya konulması amaçlanmıştır. Bu dönüşümü açıklamak amacıyla Resmi Gazete, mevzuat, Maliye Bakanlığı ve Sağlık Bakanlığının yayımlanmış verilerinden faydalanılmıştır. Yapılan çalışma kapsamında elde edilen veriler, kamu sağlık hizmetlerinde görülen personel ve ücret politikalarının değişen devlet rolü ile dönüştüğünü göstermektedir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Yalçınkaya, K. (2018). Türkiye’de Kamu Sağlık Hizmetlerinde 1923 Türkiye’de Kamu Sağlık Hizmetlerinde 1923 - 1980 Dönemi İstihdam ve Maaş Rejimi. Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, Cilt: 21 Sayı: 2, 355–391. https://ajindex.com/articles/1404284

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (51)

  1. Akın M. (1973) 50 Yıl İçinde Personel Rejimimiz. Mülkiyeler Birliği Dergisi 17: 150-195
  2. Aksoy A. Ş. (1998) Yeni Sağ, Kamu Yönetimi ve Yerel Yönetim: Eleştirel Bir Yaklaşım. Çağdaş Yerel Yönetimler Dergisi 7(1): 3-13
  3. Aktan C. C. (1995) Klasik Liberalizm, Neo-Liberalizm ve Libertarializm. Amme İdaresi Dergisi 28(1): 4-32
  4. Aslan O. E. (2012) Devlet Bürokrasi ve Kamu Personel Rejimi (2. Basım). İmge Kitabevi, Ankara
  5. Baltacı C. (2004) Yeni Sağ Üzerine Bir Eleştiri. Süleyman Demirel Üniversitesi İ.B.F. Dergisi 9(2): 359-373
  6. Boratav K. (2013) Türkiye İktisat Tarihi 1908-2009. İmge Kitabevi, Ankara
  7. Bulut N. (2007) İktidarın Gelişimi: Ekonomik İktidar Siyasal İktidar İlişkisi. Seçkin Yayıncılık, Ankara
  8. Devlet Personel Dairesi, (1963) Devlet Personel Rejimi Hakkında Ön Rapor, Ankara
  9. Durdu Z. (2009) Modern Devletin Dönüşümünde Bir Ara Dönem: Sosyal Refah Devleti. Muğla Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 22: 37-50
  10. Ener M. ve Demircan E. (2008) Küreselleşme Sürecinde Değişen Devlet Anlayışından Kamu Hizmetlerinin Dönüşümüne: Sağlık Hizmetlerinde Piyasa Mekanizmaları. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi 13(1): 57-82
  11. Eraslan C. (2012) Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi. Anadolu Üniversitesi Yayınları, Eskişehir
  12. Fisunluoğlu M. ve Tan B. K. (2009) Keynes Devrimi ve Keynesyen İktisat. Ekonomik Yaklaşımlar 20(70): 31-60
  13. Fülberth G. (2008) Kapitalizmin Kısa Tarihi. Yordam Kitap, İstanbul
  14. Gülalp H. (1993) Kapitalizm Sınıflar ve Devlet. Belge Yayınları, İstanbul
  15. Güler B. A. (2005) Kamu Personeli: Sistem ve Yönetim. İmge Kitabevi, Ankara
  16. Güler B. A. (2006) Sosyal Devlet ve Yerelleşme. Memleket Siyaset Yönetim 2: 17-34
  17. Kantarcıoğlu S. (1977) Devlet Personel Rejimi Nasıldı? Ne Oldu? Yeni Düzenleme Nasıl Olmalıdır? DPT Yayınları, Ankara
  18. Kerman U. (2006) Türkiye’de Devletin Küçültülmesi Sorunu. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, Ankara
  19. Kerman U. ve Eke E. (2014) Sosyal Devletten Neoliberal Devlete Türk Sağlık Sektöründeki Paydaşların Sağlıkta Dönüşüm Algısı. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 19(1): 65-80
  20. Korukman A. (2009) “Alparslan Işıklı’ya Armağandır”. Yeni Liberal Dönüşüm Sürecinde Devleti Küçültme Politikaları ve Seçenek Sorunu: Türkiye Örneği. İçinde: Korukman, A. (ed.), ss:207-219. Mülkiyeler Birliği Yayını, Ankara
  21. Maliye Bakanlığı (1952) Devlet Memurları Ücret Rejiminin Islahı Hakkında Rapor. Maliye Tetkik Kurulu Neşriyatı, Başbakanlık Devlet Matbaası, Ankara
  22. Önder İ. (2003) Kapitalist İlişkiler Bağlamında ve Türkiye’de Devletin Yeri ve İşlevi, Küresel Düzen: Birikim, Devlet ve Sınıflar. İletişim Yayınları, Ankara
  23. Öztürk M. (1999) Cumhuriyet Döneminde Sağlık Hizmetleri. SDÜ Tıp Fakültesi Dergisi 6(1): 37-41
  24. Resmi Gazete (1927) Maaş Kanunu. Kanun No: 1108, Kabul Tarihi: 02.07.1927, Yayım Tarihi: 02.07.1927, Sayı: 622
  25. Resmi Gazete (1928) Sayılı Tababet ve Şuabatı Sanatlarının Tarzı İcrasına Dair Kanunu. Kanun No: 1219, Kabul Tarihi: 11.04.1928, Yayım Tarihi: 14.04.1928, Sayı: 863
  26. Resmi Gazete (1929) Devlet Memurları Maaşatının Tevhit ve Teadülüne Dair Kanun. Kanun No: 1452, Kabul Tarihi: 18.05.1929, Yayım Tarihi: 30.06.1929, Sayı: 1229
  27. Resmi Gazete (1929) Devlet Memurları Maaşatının Tevhit ve Teadülü Hakkındaki Kanuna Müzeyyel Kanun. Kanun No: 1476, Kabul Tarihi: 18.05.1929, Yayım Tarihi: 30.06.1929, Sayı: 1229
  28. Resmi Gazete (1933) Hususi Hastaneler Kanunu. Kanun No: 2219, Kabul Tarihi: 24.05.1933, Yayım Tarihi: 05.06.1933, Sayı: 2419
  29. Resmi Gazete (1936) Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekâleti Teşkilât ve Memurin Kanunu. Kanun No: 3017, Kabul Tarihi: 09.06.1936, Yayım Tarihi: 23.06.1936, Sayı: 3337
  30. Resmi Gazete (1939) Devlet Memurları Aylıklarının Tevhid ve Teadülüne Dair Kanun. Kanun No: 3656, Kabul Tarihi: 30.06.1939, Yayım Tarihi: 08.07.1939, Sayı: 4253
  31. Resmi Gazete (1942)Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekaleti Teşkilat ve Memurin Kanununun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesine ve Bu Kanuna Bazı Maddeler Eklenmesine Dair Kanun. Kanun No: 4258, Kabul Tarihi: 15.06.1942, Yayım Tarihi: 20.06.1942, Sayı: 5137
  32. Resmi Gazete (1943) Köy Ebeleri ve Köy Sağlık Memurları Teşkilâtı Yapılmasına ve 3017 Numaralı Sıhhat ve İçtimaî Muavenet Vekâleti Teşkilât ve Memurin Kanununun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesine Dair Kanun. Kanun No: 4459, Kabul Tarihi: 09.07.1943, Yayım Tarihi: 16.07.1943, Sayı: 5457
  33. Resmi Gazete (1944) Devlet Memurları Aylıklarının Tevhit ve Teadülüne Dair Kanunun 18 İnci Maddesinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun. Kanun No: 4609, Kabul Tarihi: 10.07.1944, Yayım Tarihi: 15.07.1944, Sayı: 5757
  34. Resmi Gazete (1944) Devlet Memurları Aylıklarının Tevhit ve Teadülüne Dair Olan 3656 Sayılı Kanuna Ek Kanun. Kanun No: 4644, Kabul Tarihi: 03.08.1944, Yayım Tarihi: 12.08.1944, Sayı: 5781
  35. Resmi Gazete (1945) Devlet Memurları Aylıklarının Tevhit ve Teadülüne Dair Olan 3656 Sayılı Kanunda Değişiklik Yapılması ve Aylıklardan % 5 Emeklilik Karşılığı Kesilmesi Hakkında Kanun. Kanun No: 4805, Kabul Tarihi: 21.12.1945, Yayım Tarihi: 25.12.1945, Sayı: 6189
  36. Resmi Gazete (1946) Devlet Memurları Aylıklarının Tevhit ve Teadülüne Dair Olan 3656 Sayılı Kanunla Buna Ek 4644 Sayılı Kanunda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun. Kanun No: 4988, Kabul Tarihi: 28.12.1946, Yayım Tarihi: 31.12.1946, Sayı: 6494
  37. Resmi Gazete (1955) Hastaneler Talimatnamesi. Kanun No: 4/4502, Kabul Tarihi: 25.02.1955, Yayım Tarihi: 04.04.1955, Sayı: 8972
  38. Resmi Gazete (1955) Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekaleti Hastaneleriyle Rehabilitasyon Müesseselerine Verilecek Mütedavil Sermaye Hakkında Kanun. Kanun No: 6561, Kabul Tarihi: 13.05.1955, Yayım Tarihi: 20.05.1955, Sayı: 9010
  39. Resmi Gazete (1958) Muayyen ve Muvakkat Müddetli Hizmetlerde Çalıştırılacak Yevmiyeli Personel Talimatnamesi. Kanun No: 4/10195, Kabul Tarihi: 30.04.1958, Yayım Tarihi: 30.04.1958, Sayı: 9895
  40. Resmi Gazete (1961) Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığına Bağlı Sağlık Kurumları İle Esenlendirme (Rehabilitasyon) Tesislerine Verilecek Döner Sermaye Hakkında Kanunu. Kanun No: 209, Kabul Tarihi: 04.01.1961, Yayım Tarihi: 09.01.1961, Sayı: 10702
  41. Resmi Gazete (1963) Sağlık Hizmetlerinin Sosyalleştirilmiş Olduğu Bölgelerde Sözleşme İle Çalıştırılacak Sağlık Personeline Verilecek Ücret ve Tazminat İle Bu Personelin Çalışma Şeklini Gösterir Yönetmelik. Kanun No: 6/2150, Kabul Tarihi: 17.09.1963, Yayım Tarihi: 17.09.1963, Sayı: 11507
  42. Resmi Gazete (1970) 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi ve Bu Kanuna Bazı Maddeler Eklenmesine ve Bu Kanunun Kapsamı Dışında Kalan Kamu Personelinin Aylık ve Ücretlerine Dair Kanun. Kanun No: 1327, Kabul Tarihi: 31.07.1970, Yayım Tarihi: 14.08.1970, Sayı: 13579
  43. Sağlık Bakanlığı (1989) Özet Sağlık İstatistikleri. Ankara 44. Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı (1961) Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı Çalışmaları ve Tıbbi İstatistik Yıllığı 1956-1959. Ankara
  44. Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı (1965) Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı Çalışmaları ve Tıbbi İstatistik Yıllığı 1960-1963. Ankara
  45. Somel A. (2015) Kamu Örgütlenmesinde Planlamanın Yeri: Türkiye’de Planlamanın Örgütlenmesinin Kökenleri ve Dönüşümü (1960-1980). Memleket Siyaset Yönetim 10 (24): 21-42
  46. Tozan S. ve Cevan F. (1977) Kamu Personeline Sağlanan Mali ve Sosyal Haklar 1939-1976. Başbakanlık Devlet Personel Dairesi, Başbakanlık Basımevi, Ankara
  47. TÜSİAD (1995) Optimal Devlet. TÜSİAD Yayınları, Ankara
  48. Uluç A. ve Çelik A. (2006) Hayek’in Liberal Düşüncesinde Birey-Devlet İlişkisi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 18(18): 131-141
  49. Yalçınkaya K. (2017) Türkiye’de Kamu Sağlık Hizmetlerinde Dönüşüm: Maaş Rejiminden Ücret Rejimine Geçiş, TODAİE Kamu Yönetimi Yüksek Lisans Tezi
  50. Yayla A. (1998) Liberalizm. Liberte Yayınları, Ankara
  51. Zencir M. (2009) Sağlık Hizmetlerinde Metalaşma, Sağlık Personelinin Sömürüsü Kapitalizm ve Sağlık Hizmetleri. Toplum ve Hekim 24(3): 161-240.