KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi / 2026 / Cilt: 29 Sayı: 3

ETİK LİDERLİK VE LİDER ÜYE ETKİLEŞİMİNİN ÖRGÜTSEL GÜVEN ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: BİR ÜNİVERSİTE HASTANESİ ÖRNEĞİ

THE EFFECT OF ETHICAL LEADERSHIP AND LEADER-MEMBER EXCHANGE ON ORGANIZATIONAL TRUST: A UNIVERSITY HOSPITAL CASE STUDY

Ümit Kayaduman(MALATYA TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ)0009-0008-5870-0479
Müslüme Akyüz(MALATYA TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-0922-6191
Sayfa
595–612
Yayın Tarihi
2026-09-23
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Sağlık kurumlarında yönetsel uygulamaların çalışanlar arasında güven duygusunun gelişmesinde önemli bir rol oynadığını göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu araştırmada, sağlık kurumları bağlamında etik liderlik ve lider-üye etkileşiminin örgütsel güven üzerindeki belirleyici rolü ele alınmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Etik liderlik; yöneticilerin adalet, şeffaflık ve sorumluluk ilkelerine dayalı davranışlarını kapsamakta olup, çalışanlar arasında güven ortamının oluşturulmasında temel bir unsur olarak değerlendirilmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Sağlık kurumlarında yönetsel uygulamaların çalışanlar arasında güven duygusunun gelişmesinde önemli bir rol oynadığını göstermektedir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Etik Liderlik · Lider-Üye Etkileşimi · Örgütsel Güven

Özet

Bu araştırmada, sağlık kurumları bağlamında etik liderlik ve lider-üye etkileşiminin örgütsel güven üzerindeki belirleyici rolü ele alınmıştır. Etik liderlik; yöneticilerin adalet, şeffaflık ve sorumluluk ilkelerine dayalı davranışlarını kapsamakta olup, çalışanlar arasında güven ortamının oluşturulmasında temel bir unsur olarak değerlendirilmektedir. Lider-üye etkileşimi ise lider ile çalışanlar arasında kurulan ilişkinin niteliğine odaklanmakta ve örgütsel güvenin gelişiminde önemli bir etken olarak kabul edilmektedir. Çalışmanın temel amacı, sağlık kurumlarında çalışanların örgütlerine ve yöneticilerine duydukları güvenin, etik liderlik algıları ve lider-üye etkileşiminin kalitesi doğrultusunda nasıl şekillendiğini ortaya koymaktır. Bu doğrultuda, Malatya ilinde faaliyet gösteren bir üniversite hastanesinde görev yapan 343 sağlık çalışanından anket yöntemiyle elde edilen veriler analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlar, etik liderlik uygulamaları ile lider-üye etkileşiminin örgütsel güven üzerinde anlamlı ve pozitif etkiler yarattığını ortaya koymaktadır. Sağlık kurumlarında yönetsel uygulamaların çalışanlar arasında güven duygusunun gelişmesinde önemli bir rol oynadığını göstermektedir. Bu yönüyle çalışma, sağlık sektörü yöneticilerine, güven temelli bir çalışma ortamı oluşturmanın çalışan tutumları ve örgütsel işleyiş üzerindeki olumlu katkılarını daha iyi kavramalarına yardımcı olacaktır.

Abstract

In this study, the determining role of ethical leadership and leader–member exchange in organizational trust is examined within the context of healthcare institutions. Ethical leadership encompasses managers’ behaviors grounded in the principles of fairness, transparency, and responsibility, and is regarded as a fundamental element in fostering a climate of trust among employees. Leader–member exchange, on the other hand, focuses on the quality of the relationship established between leaders and employees and is considered an important factor in the development of organizational trust. The main purpose of the study is to reveal how healthcare employees’ trust in their organizations and managers is shaped by their perceptions of ethical leadership and the quality of leader–member exchange. For this purpose, data obtained through a questionnaire administered to 343 healthcare employees working in a university hospital located in the province of Malatya were analyzed. The findings indicate that ethical leadership practices and leader–member exchange have significant and positive effects on organizational trust. These results demonstrate that managerial practices in healthcare institutions play an important role in the development of trust among employees. In this respect, the study is expected to help healthcare managers better understand the positive contributions of creating a trust-based work environment to employee attitudes and organizational functioning.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Kayaduman, Ü., Akyüz, M. (2026). ETİK LİDERLİK VE LİDER ÜYE ETKİLEŞİMİNİN ÖRGÜTSEL GÜVEN ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: BİR ÜNİVERSİTE HASTANESİ ÖRNEĞİ. Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, Cilt: 29 Sayı: 3, 595–612. https://doi.org/10.61859/hacettepesid.1851054

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (75)

  1. Abrams, L. C., Cross, R., Lesser, E., & Levin, D. Z. (2003). Nurturing interpersonal trust in knowledge-sharing networks. Academy of Management Executive, 17(4), 64–77. https://doi.org/10.5465/AME.2003.11851845
  2. Ahmad, I., & Gao, Y. (2018). Ethical leadership and work engagement: The roles of psychological empowerment and power distance orientation. Management Decision, 56(9), 1991–2005. https://doi.org/10.1108/MD-02-2017-0107
  3. Akyel, Y. (2021). Yönetim bağlamında adalet ve güven (2. bs.). Pegem Akademi.
  4. Avolio, B. J., Walumbwa, F. O., & Weber, T. J. (2009). Leadership: Current theories, research, and future directions. Annual Review of Psychology, 60, 421–449. https://doi.org/10.1146/annurev.psych.60.110707.163621
  5. Bahar, B. (2019). Etik liderliğin çalışanlar ve örgütler açısından sonuçları: Kavramsal bir inceleme. OPUS International Journal of Society Researches, 11(18), 2506–2524.
  6. Balıkçı, A. (2022). Okul müdürlerinin etik davranışları ile örgütsel güven arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yaşadıkça Eğitim, 36(3), 610–626. https://doi.org/10.33308/26674874.2022363440
  7. Baş, T., Keskin, N., & Mert, İ. S. (2010). Lider üye etkileşimi (LÜE) modeli ve ölçme aracının Türkçede geçerlik ve güvenilirlik analizi. Ege Akademik Bakış, 10(3), 1013–1039.
  8. Beauchamp, T. L., & Childress, J. F. (2019). Principles of biomedical ethics (8th ed.). Oxford University Press.
  9. Bedi, A., Alpaslan, C. M., & Green, S. (2016). A meta‐analytic review of ethical leadership outcomes and moderators. Journal of Business Ethics, 139(3), 517–536. https://doi.org/10.1007/s10551-015-2625-1
  10. Beeri, I., Dayan, R., Vigoda-Gadot, E., & Werner, S. B. (2019). Advancing ethics in public organizations: The impact of ethical leadership on employee behavior and attitudes. Public Administration Review, 79(1), 86–98. https://doi.org/10.1111/puar.13013
  11. Bowen, D. E., & Schneider, B. (2014). A service climate synthesis and future research agenda. Journal of Service Research, 17(1), 5–22. https://doi.org/10.1177/1094670513491633
  12. Breevaart, K., & Bakker, A. B. (2018). Daily job demands and employee work engagement: The role of daily transformational leadership behavior. Journal of Occupational Health Psychology, 23(3), 338–349. https://doi.org/10.1037/ocp0000082
  13. Brown, M. E., & Treviño, L. K. (2006). Ethical leadership: A review and future directions. The Leadership Quarterly, 17(6), 595–616. https://doi.org/10.1016/j.leaqua.2006.10.004
  14. Brown, M. E., Treviño, L. K., & Harrison, D. A. (2005). Ethical leadership: A social learning perspective for construct development and testing. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 97(2), 117–134. https://doi.org/10.1016/j.obhdp.2005.03.002
  15. Cerit, Y. (2020). Lider üye etkileşimi kuramı. K. Yılmaz (Ed.), Liderlik: Kuram-araştırma-uygulama içinde (ss. 477–494). Pegem Akademi.
  16. Cohen, D., & Prusak, L. (2001). Kavrayamadığımız zenginlik. MESS Yayınları.
  17. Colquitt, J. A., Scott, B. A., & LePine, J. A. (2007). Trust, trustworthiness, and trust propensity: A meta‐analytic test of their unique relationships with risk taking and job performance. Journal of Applied Psychology, 92(4), 909–927. https://doi.org/10.1037/0021-9010.92.4.909
  18. Connock, S., & Johns, T. (1995). Ethical leadership. Cromwell Press.
  19. Çalışkan, A. (2021). Örgütsel güven: Bir ölçek geliştirme çalışması. Antalya Bilim Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 2(1), 42–59.
  20. Dansereau, F., Jr., Graen, G., & Haga, W. J. (1975). A vertical dyad linkage approach to leadership within formal organizations: A longitudinal investigation of the role making process. Organizational Behavior and Human Performance, 13(1), 46–78. https://doi.org/10.1016/0030-5073(75)90005-7
  21. Demircan, N., & Ceylan, A. (2003). Örgütsel güven kavramı: Nedenleri ve sonuçları. Yönetim ve Ekonomi Dergisi, 10(2), 139–150.
  22. DeVellis, R. F. (2017). Scale development: Theory and applications (4th ed.). SAGE Publications.
  23. Dirks, K. T., & Ferrin, D. L. (2002). Trust in leadership: Meta‐analytic findings and implications for research and practice. Journal of Applied Psychology, 87(4), 611–628. https://doi.org/10.1037/0021-9010.87.4.611
  24. Dulebohn, J. H., Bommer, W. H., Liden, R. C., Brouer, R. L., & Ferris, G. R. (2012). A meta-analysis of antecedents and consequences of leader-member exchange: Integrating the past with an eye toward the future. Journal of Management, 38(6), 1715–1759. https://doi.org/10.1177/0149206311415280
  25. Edmondson, A. (1999). Psychological safety and learning behavior in work teams. Administrative Science Quarterly, 44(2), 350–383. https://doi.org/10.2307/2666999
  26. Eluwole, K. K., Karatepe, O. M., Avci, T., & Dalakas, V. (2022). Ethical leadership, trust in organization and their impacts on critical hotel employee outcomes. International Journal of Hospitality Management, 102, 103153. https://doi.org/10.1016/j.ijhm.2022.103153
  27. Esmer, Y., & Özdaşlı, K. (2018). Akademik yönetimde psikolojik sözleşme ihlali, etik liderlik ve prososyal davranışlar. Çizgi Kitabevi.
  28. Etikan, I., Musa, S. A., & Alkassim, R. S. (2016). Comparison of convenience sampling and purposive sampling. American Journal of Theoretical and Applied Statistics, 5(1), 1–4. https://doi.org/10.11648/j.ajtas.20160501.11
  29. Field, A. (2018). Discovering statistics using IBM SPSS statistics (5th ed.). SAGE Publications. George, D., & Mallery, P. (2016). IBM SPSS statistics 23 step by step: A simple guide and reference (14th ed.). Routledge.
  30. Graen, G. B., & Uhl-Bien, M. (1995). Relationship-based approach to leadership: Development of leader–member exchange (LMX) theory of leadership over 25 years: Applying a multi-level multi-domain perspective. The Leadership Quarterly, 6(2), 219–247. https://doi.org/10.1016/1048-9843(95)90036-5
  31. Greenberg, J. (1987). A taxonomy of organizational justice theories. Academy of Management Review, 12(1), 9–22. https://doi.org/10.5465/AMR.1987.4306437
  32. Guest, D. E. (2017). Human resource management and employee well-being: Towards a new analytic framework. Human Resource Management Journal, 27(1), 22–38. https://doi.org/10.1111/1748-8583.12139
  33. Gültekin, S. (2014). Psikolojik sözleşme ihlali ile örgüte karşı sinik tutum arasındaki ilişkide lider-üye etkileşiminin aracılık etkisi [Doktora tezi, Hacettepe Üniversitesi].
  34. Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., & Anderson, R. E. (2019). Multivariate data analysis (8th ed.). Cengage Learning.
  35. Huff, L., & Kelley, L. (2005). Is collectivism a liability? The impact of culture on organizational trust and customer orientation: A seven-nation study. Journal of Business Research, 58(1), 96–102. https://doi.org/10.1016/S0148-2963(02)00484-1
  36. Kalshoven, K., Den Hartog, D. N., & de Hoogh, A. H. B. (2011). Ethical leadership at work questionnaire (ELW): Development and validation of a multidimensional measure. The Leadership Quarterly, 22(1), 51–69. https://doi.org/10.1016/j.leaqua.2010.12.007
  37. Khuntia, R., & Suar, D. (2004). A scale to assess ethical leadership of Indian private and public sector managers. Journal of Business Ethics, 49(1), 13–26. https://doi.org/10.1023/B:BUSI.0000013853.80287.da
  38. Kıranlı Güngör, S. (2018). Lider-üye etkileşimi ile örgütsel güven arasındaki ilişki. Journal Turkish Studies, 13(19), 1147–1162. https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.14181
  39. Kline, P. (1994). An easy guide to factor analysis. Routledge.
  40. Legood, A., Van der Werff, L., Lee, A., & Den Hartog, D. N. (2021). A meta-analysis of the role of trust in the leader in leader-member exchange relationships. European Journal of Work and Organizational Psychology, 30(1), 106–125. https://doi.org/10.1080/1359432X.2020.1819241
  41. Liden, R. C., & Maslyn, J. M. (1998). Multidimensionality of leader-member exchange: An empirical assessment through scale development. Journal of Management, 24(1), 43–72. https://doi.org/10.1177/014920639802400105
  42. Martin, R., Guillaume, Y., Thomas, G., Lee, A., & Epitropaki, O. (2016). Leader-member exchange (LMX) and performance: A meta‐analytic review. Personnel Psychology, 69(1), 67–121. https://doi.org/10.1111/peps.12100
  43. Mayer, R. C., Davis, J. H., & Schoorman, F. D. (1995). An integrative model of organizational trust. Academy of Management Review, 20(3), 709–734. https://doi.org/10.5465/amr.1995.9508080335
  44. Meyer, J. P., Stanley, D. J., Herscovitch, L., & Topolnytsky, L. (2002). Affective, continuance, and normative commitment to the organization: A meta-analysis of antecedents, correlates, and consequences. Journal of Vocational Behavior, 61(1), 20–52. https://doi.org/10.1006/jvbe.2001.1842
  45. Mishra, A. K. (1996). Organizational responses to crisis: The centrality of trust. R. M. Kramer & T. R. Tyler (Eds.), Trust in organizations: Frontiers of theory and research içinde (ss. 261–287). SAGE Publications.
  46. Nunnally, J. C. (1967). Psychometric theory. McGraw-Hill.
  47. Nyhan, R. C., & Marlowe, H. A., Jr. (1997). Development and psychometric properties of the organizational trust inventory. Evaluation Review, 21(5), 614–635. https://doi.org/10.1177/0193841X9702100505
  48. Palalar Alkan, D. (2016). Etik liderlik. Derin Yayınları.
  49. Payne, M. A. (2023). Trust in Army officers: A causal-comparative study exploring the relationship between leader emotional intelligence, leader-member exchange, and subordinate trust in Army leaders [Doctoral dissertation, Regent University].
  50. Piccolo, R. F., Greenbaum, R., Den Hartog, D. N., & Folger, R. (2010). The relationship between ethical leadership and core job characteristics. Journal of Organizational Behavior, 31(2–3), 259–278. https://doi.org/10.1002/job.627
  51. Podsakoff, P. M., MacKenzie, S. B., Paine, J. B., & Bachrach, D. G. (2000). Organizational citizenship behaviors: A critical review of the theoretical and empirical literature and suggestions for future research. Journal of Management, 26(3), 513–563. https://doi.org/10.1177/014920630002600307
  52. Polat, S. (2009). Eğitim örgütleri için sosyal sermaye: Örgütsel güven (1. bs.). Pegem Akademi.
  53. Polat, S., & Celep, C. (2008). Ortaöğretim öğretmenlerinin örgütsel güven algıları, örgütsel bağlılık tutumları ve örgütsel vatandaşlık davranışları arasındaki ilişki. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 54, 307–331.
  54. Robbins, S. P., & Judge, T. A. (2019). Organizational behavior (18th ed.). Pearson.
  55. Scandura, T. A., & Pellegrini, E. K. (2008). Trust and leader–member exchange: A closer look at relational vulnerability. Journal of Leadership & Organizational Studies, 15(2), 101–110. https://doi.org/10.1177/1548051808320986
  56. Schein, E. H. (2010). Organizational culture and leadership (4th ed.). Jossey-Bass.
  57. Senge, P. M. (1990). The fifth discipline: The art and practice of the learning organization. Doubleday.
  58. Sezgin Nartgün, Ş., & Mor, K. D. (2015). Öğretmenlerin görüşlerine göre etik liderlik ve psikolojik dayanıklılık ilişkisi. Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 15(2), 269–290.
  59. Sezgül, İ. (2010). Liderlik ve etik: Geleneksel, modern ve postmodern liderlik tanımları bağlamında bir değerlendirme. Toplum Bilimleri Dergisi, 4(7), 239–251.
  60. Simons, T. L., & Peterson, R. S. (2000). Task conflict and relationship conflict in top management teams: The pivotal role of intragroup trust. Journal of Applied Psychology, 85(1), 102–111. https://doi.org/10.1037/0021-9010.85.1.102
  61. Sökmen, A. (2019). Etik liderlik, örgütsel güven, iş tatmini ve işten ayrılma niyeti ilişkisi: Bir hastane işletmesinde araştırma. Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 54(2), 917–934.
  62. Sürücü, L. (2021). Lider üye etkileşimi: Literatür taraması. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 17(1), 257–277.
  63. Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2019). Using multivariate statistics (7th ed.). Pearson.
  64. Tuna, M., Bircan, H., & Yeşiltaş, M. (2012). Etik liderlik ölçeğinin geçerlilik ve güvenilirlik çalışması: Antalya örneği. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 26(2), 143–155.
  65. Uygun, S. V. (2020). Yönetsel proksemi: Kamu yönetiminde bir pratiği anlamlandırma. Third Sector Social Economic Review, 55(2), 867–879.
  66. Ünal, M., & Kırel, A. Ç. (2022). Örgütsel güven ve pozitif psikolojik sermaye arasındaki ilişki: Üniversite mavi yakalı çalışanlar üzerinde bir uygulama. International Journal of Disciplines Economics & Administrative Sciences Studies, 8(43), 443–452. https://doi.org/10.29228/ideas.63440
  67. Üstün, Ö., Boztosun, D., Demirtaş, Ö., & Yayla, E. N. (2021). Etik liderlik davranışlarının örgüte zarar veren davranışlara etkisi: Örgütsel güvenin aracı. International Journal of Arts and Social Studies, 4(7), 217–227.
  68. Vuran, Y. (2019). Karizmatik liderlik. Gazi Kitabevi.
  69. Williams, M. (2001). In whom we trust: Group membership as an affective context for trust development. Academy of Management Review, 26(3), 377–396.
  70. Wirba, A. V. (2024). Ethical leadership in organisation: Development and implementation of ethical leadership frameworks. SAGE Open, 14(1). https://doi.org/10.1177/21582440241229667
  71. Yaman, A. (2010). İç denetçinin yeni rolü: Etik liderlik. Denetişim, (5), 9–16.
  72. Yazıcı, H., & Mete, M. (2023). Sağlık çalışanlarında pozitif ses çıkarma davranışının örgütsel güvene etkisinde lider-üye etkileşiminin aracı rolü. Eurasian Business & Economics Journal, 32, 34–46.
  73. Yazıcıoğlu, İ. (2009). Konaklama işletmelerinde işgörenlerin örgütsel güven duyguları ile iş tatmini ve işten ayrılma niyetleri üzerine bir alan araştırması. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 8(30), 235–249.
  74. Yazıcıoğlu, Y., & Erdoğan, S. (2007). SPSS uygulamalı bilimsel araştırma yöntemleri (genişletilmiş 2. bs.). Detay Yayıncılık.
  75. Zand, D. E. (1972). Trust and managerial problem solving. Administrative Science Quarterly, 17(2), 229–239. https://doi.org/10.2307/2393957