KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Dil Araştırmaları / 2007 / Cilt: 1 Sayı: 1

Sahacadaki {+A} / {+O} Ekinin Işığında {-DI} Ekinin Kökeni Üzerine

On the origin of {-DI} suffix in the light of Sakha {+A}/{+O}

Yavuz Kartallıoğlu
Sayfa
31–38
Yayın Tarihi
2007-12-01
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Sahacadaki bu genişleme ve bazõ lehçelerdeki düzleşmeler görülen geçmiş zamanõn yapõsõnda iyelik ekinin bulunduğunu göstermektedir

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:bu ekin aslõnda Þilden isim yapan {-D} ile iyelik eklerinden meydana geldiği Þkri Sahacadaki geniş ünlülü iyelik eki aracõlõğõ ile desteklenecektir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Sahacada “ete (eti), aata (adõ)” şeklinde olan teklik 3. şahõs iyelik eki görülen geçmiş zamanõn teklik 3. şahsõnda da aynen korunmuştur: “kelle (geldi), ahaata (yedi), barda (yedi)”.
💡
Sonuç & Katkı:Sahacadaki bu genişleme ve bazõ lehçelerdeki düzleşmeler görülen geçmiş zamanõn yapõsõnda iyelik ekinin bulunduğunu göstermektedir
🔬Tür:Makale
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:{-DI} Görülen Geçmiş Zaman Eki · {-D} Fiilden İsim Yapma Eki · İyelik

Özet

bu ekin aslõnda Þilden isim yapan {-D} ile iyelik eklerinden meydana geldiği Þkri Sahacadaki geniş ünlülü iyelik eki aracõlõğõ ile desteklenecektir. Sahacada “ete (eti), aata (adõ)” şeklinde olan teklik 3. şahõs iyelik eki görülen geçmiş zamanõn teklik 3. şahsõnda da aynen korunmuştur: “kelle (geldi), ahaata (yedi), barda (yedi)”. Sahacadaki bu genişleme ve bazõ lehçelerdeki düzleşmeler görülen geçmiş zamanõn yapõsõnda iyelik ekinin bulunduğunu göstermektedir

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Kartallıoğlu, Y. (2007). Sahacadaki {+A} / {+O} Ekinin Işığında {-DI} Ekinin Kökeni Üzerine. Dil Araştırmaları, Cilt: 1 Sayı: 1, 31–38. https://ajindex.com/articles/1384164

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (19)

  1. ARAT, Reşid Rahmeti (1987), Makaleler (Haz. Osman Fikri Sertkaya), Cilt 1, Ankara.
  2. BANGUOöLU, Tahsin (1995), Türkçenin Grameri, Ankara.
  3. ÇARIYAROV, B. (1969), Günorta, Günbatar Türkî Dillerde İşlek Zamanla- rõ, Türkmenistan SSR İlimler Akademiyasõ, Aşgabat.
  4. ERASLAN, Kemal (1980), Eski Türkçede İsim Fiiller, İstanbul.
  5. ERCİLASUN, Ahmet Bican vd. (1991), Karşõlaştõrmalõ Türk Lehçeleri Sözlüğü-I, Kültür Bakanlõğõ, Ankara.
  6. ERCİLASUN, Ahmet Bican (2000), “l, n, r’den Sonra Niçin t?”, TDAY Bel- leten, Türk Dil Kurumu, Ankara, s. 192.
  7. ERCİLASUN, Ahmet Bican (2004), Başlangõçtan Yirminci Yüzyõla Türk Dili Tarihi, Akçağ, Ankara.
  8. ERDAL, Marcel (2004), A Grammar of Old Turkic, Brill, Leiden-Boston.
  9. ERGİN, Muharrem (1993), Türk Dil Bilgisi, Bayrak, İstanbul.
  10. ERSOY, Fevzi (2003), “Çuvaş Türkleri”, Muzaffer Özdağ Armağanõ, III. Cilt, Asam, Ankara, s. 180.
  11. GABAIN, A., von (1995). Eski Türkçenin Grameri (Çev. M. AKALIN), Türk Dil Kurumu, Ankara.
  12. HACIEMİNOöLU, Necmeddin (1996), Karahanlõ Türkçesi Grameri, Türk Dil Kurumu, Ankara.
  13. HAMİLTON, J., R. (1998), İyi ve Kötü Prens Öyküsü, Türk Dil Kurumu, Ankara.
  14. Karşõlaştõrmalõ Türk Lehçeleri Grameri-I Fiil (KTLG 2006), Basit Çekim, Türk Dil Kurumu, Ankara.
  15. KİRİùÇİOöLU, M. Fatih (1999), Saha (Yakut) Türkçesi Grameri, Türk Dil Kurumu, Ankara.
  16. KORKMAZ, Zeynep (2003), Türkiye Türkçesi Grameri (ùekil Bilgisi), Türk Dil Kurumu, Ankara.
  17. KUZNETSOV, Petro İ. (1995), “Türkiye Türkçesi Morfoetimolojisine Dair”, TDAY Belleten, Türk Dil Kurumu, Ankara, s. 193-262.
  18. TEKİN, Talat, (2000), Orhon Türkçesi Grameri, Sanat Kitabevi, Türk Dilleri Araştõrmalarõ Dizisi: 9, Ankara.
  19. TENİùEV, E. R. (1988), Sravnitel’no-istoriçeskaya grammatika tjurkskix jazykov: Morfologiya.