KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Alanya Akademik Bakış / 2026 / Cilt: 10 Sayı: 2

Örgütsel İletişim Kalıpları Ölçeği: Türkçeye Uyarlama, Geçerlilik ve Güvenirlik Araştırması

Organizational Communication Patterns Scale: Turkish Adaptation, Validity and Reliability Study

Senem Altan(DOĞUŞ ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-0264-0821
Ahmet Tuncay Erdem(Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi İletişim Fakültesi)0000-0003-4573-8415
Sayfa
280–294
Yayın Tarihi
2026-05-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Araştırma sonucunda iki alt boyutu (uyuma yönelik iletişim kalıpları ve konuşmaya yönelik iletişim kalıpları) bulunan 22 ifadeli bir ölçme aracı elde edilmiştir Bu araştırma ile Örgütsel İletişim Kalıpları Ölçeği’nin Türk örnekleminde ilk psikometrik özellikleri oluşturulmuş, geçerlik ve güvenirliği belirlenmiş ve ulusal literature katkı sağlanmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Toplumların sosyolojik yapıları bireylerin psikolojik duygu düzeylerini değiştirmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu kapsamda örgüt iletişimini etkileyen kalıpları ele alan bu araştırmanın amacı, Mikkelson ve Hesse (2023)’nin literatüre kazandırdığı Örgütsel İletişim Kalıpları Ölçeği’ni Türkçeye uyarlama, ulusal literatüre katkı sağlanmak, bu ölçeğin kullanılması ile katılımcıların örgütsel iletişim düzeylerinin belirlenmesi amaçlanmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Araştırma sonucunda iki alt boyutu (uyuma yönelik iletişim kalıpları ve konuşmaya yönelik iletişim kalıpları) bulunan 22 ifadeli bir ölçme aracı elde edilmiştir Bu araştırma ile Örgütsel İletişim Kalıpları Ölçeği’nin Türk örnekleminde ilk psikometrik özellikleri oluşturulmuş, geçerlik ve güvenirliği belirlenmiş ve ulusal literature katkı sağlanmıştır.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:2023 Verileri
⚙️Değişkenler:Örgüt · Örgütsel İletişim · İletişim

Özet

Toplumların sosyolojik yapıları bireylerin psikolojik duygu düzeylerini değiştirmektedir. Özellikle iletişim teknolojilerin gelişmesiyle bu yapılar daha da biçimlenerek bireylerin iletişim davranışlarını da değiştirmektedir. Toplumların bir parçası olan örgütlerdeki çalışanların da iletişim davranışları zamanla değişmektedir. Bu değişimle başa çıkabilen örgütlerin performansları da artacaktır. Bu doğrultuda örgütteki iletişim yapılarını inceleyen örgütsel iletişim daha fazla araştırılan bir konu haline gelmiştir. Araştırma kapsamında örgütsel iletişim kalıpları incelenmiştir. Bu kapsamda örgüt iletişimini etkileyen kalıpları ele alan bu araştırmanın amacı, Mikkelson ve Hesse (2023)’nin literatüre kazandırdığı Örgütsel İletişim Kalıpları Ölçeği’ni Türkçeye uyarlama, ulusal literatüre katkı sağlanmak, bu ölçeğin kullanılması ile katılımcıların örgütsel iletişim düzeylerinin belirlenmesi amaçlanmaktadır. Araştırmada İstanbul ilindeki tekstil üretim sektöründe faaliyet gösteren işletmelerin mavi yakalı çalışanlarına (n=412) yönelik veriler toplanmış ve verilere AMOS 26 ve SPSS 25 programları kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda iki alt boyutu (uyuma yönelik iletişim kalıpları ve konuşmaya yönelik iletişim kalıpları) bulunan 22 ifadeli bir ölçme aracı elde edilmiştir Bu araştırma ile Örgütsel İletişim Kalıpları Ölçeği’nin Türk örnekleminde ilk psikometrik özellikleri oluşturulmuş, geçerlik ve güvenirliği belirlenmiş ve ulusal literature katkı sağlanmıştır.

Abstract

The social structures of societies influence the psychological experiences and frameworks of individuals. With the advancement of communication technologies, these structures are evolving even more, which in turn affects how individuals communicate. This shift also impacts the communication behaviors of employees within organizations. Organizations that successfully adapt to these changes tend to perform better. Consequently, the study of organizational communication—focusing on communication structures within organizations—has gained increasing attention. This research aims to understand the factors influencing organizational communication by translating the Organizational Communication Patterns Scale developed by Mikkelson and Hesse (2023). The goal is to enhance the national literature and assess the organizational communication levels of participants using this scale. The primary research question is: "What factors lead to and result from the organizational communication patterns scale? Is it adaptable to Turkish?" Data was collected from 412 blue-collar employees in the manufacturing sector in Istanbul. The analyses were conducted using SPSS 25 and AMOS 26 software. The results produced a 22-item measurement tool with two sub-dimensions: patterns for compliance and patterns for approval. In this research, the first psychometric properties of the scale were established in the Turkish sample, validity and reliability studies were conducted, and it was observed that the Turkish Organizational Communication Patterns Scale was consistent and reliable during the research process, thus contributing to the national literature.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Altan, S., Erdem, A. T. (2026). Örgütsel İletişim Kalıpları Ölçeği: Türkçeye Uyarlama, Geçerlilik ve Güvenirlik Araştırması. Alanya Akademik Bakış, Cilt: 10 Sayı: 2, 280–294. https://doi.org/10.29023/alanyaakademik.1634067

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (58)

  1. Albright, J. J., & Park, H. M. (2009). Confirmatory factor analysis using amos, LISREL, Mplus, SAS/STAT CALIS.
  2. Alfina, S. R., & Mardhiyah, A. (2023). The influence of communication patterns, organizational culture and rewards on improving employee performance at pt bakrie sumatra plantation kisaran. Journal Of Humanities Social Sciences And Business (JHSSB), 2(3), 515-523. https://doi.org/10.55047/jhssb.v2i3.638
  3. Arslan, A., & Gül, H. (2022). Örgütsel iletişim ikliminin kuruma duyulan güvene etkisi. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11(4), 1542-1558. https://doi.org/DOI:10.33206/mjss.1075159
  4. Avcı, K., & Dalfidan, E. (2026). Kamu hizmeti yayıncılığında yeni medyanın önemi: TRT’nin yeni medya uygulamaları üzerine bir inceleme. Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 12(2), 219-242.
  5. Balcı, A. (2018). Sosyal bilimlerde araştırma yöntem, teknik ve ilkeler. Pegem Atıf İndeksi, 001-398.
  6. Bektaş, M., & Erdem, R. (2015). Örgütlerde informal iletişim süreci: Kavramsal bir çerçeve. Afyon Kocatepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 17(1), 125-139. https://doi.org/https://doi.org/10.5578/jeas.9446
  7. Cohen, L., Manion, L., & Morrison, K. (2002). Research methods in education. routledge.
  8. Çokluk, Ö., Şekercioğlu, G., & Büyüköztürk, Ş. (2012). Sosyal bilimler için çok değişkenli istatistik: SPSS ve LISREL uygulamaları (Vol. 2). Pegem akademi Ankara.
  9. Eker, D. (2015). Öğretim elemanı örgütsel özdeşleşme ölçeği geçerlik ve güvenirlik çalışması. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 4(4), 118-124.
  10. Erdem, A. T., & Alav, O. (2023). İletişim isteksizliği ölçeği: Türkçeye uyarlama, geçerlik ve güvenirlik çalişması. Abant Sosyal Bilimler Dergisi, 23(3), 1387-1404. https://doi.org/10.11616/asbi.1327859
  11. Erdem, A. T., & Sine Nazlı, R. (2025). Çevresel iletişim ölçeği (ÇİÖ): Geçerlik ve güvenirlik çalışması. İletişim Kuram Ve Araştırma Dergisi(69), 157-176. https://doi.org/10.47998/ikad.1586971
  12. Erkorkmaz, Ü., Etikan, İ., Demir, O., Özdamar, K., & Sanisoğlu, S. Y. (2013). Doğrulayıcı faktör analizi ve uyum indeksleri. Turkiye Klinikleri Journal of Medical Sciences, 33(1), 210-223. https://doi.org/10.5336/medsci.2011 -26747
  13. Feldman, D. C. (1981). The multiple socialization of organization members. Academy of management review, 6(2), 309-318. https://doi.org/https://doi.org/10.5465/amr.1981.4287859
  14. Fitzpatrick, M. A. (2004). Family communication patterns theory: Observations on its development and application. Journal of Family communication, 4(3-4), 167-179. https://doi.org/https://doi.org/10.1080/15267431.2004.9670129
  15. Fornell, C., & Larcker, D. F. (1981). Evaluating structural equation models with unobservable variables and measurement error. Journal of marketing research, 18(1), 39-50. https://doi.org/10.2307/3151312
  16. Geçkil, T., & Tikici, M. (2015). Örgütsel demokrasi ölçeği geliştirme çalişması. Amme İdaresi Dergisi, 48(4).
  17. Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., Anderson, R. E., & Tatham, R. (2006). Multivariate data analysis. Uppersaddle River. In: NJ: Pearson Prentice Hall.
  18. Hair, J. F., Sarstedt, M., Ringle, C. M., & Mena, J. A. (2012). An assessment of the use of partial least squares structural equation modeling in marketing research. Journal of the academy of marketing science, 40(3), 414-433. https://doi.org/10.1007/s11747-011-0261-6
  19. Hee, O. C., Qin, D. A. H., Kowang, T. O., Husin, M. M., & Ping, L. L. (2019). Exploring the impact of communication on employee performance. International Journal of Recent Technology and Engineering, 8(3), 654-658. https://doi.org/10.35940/ijrte.C1213.1083S219
  20. Heider, F. (1958). The psychology of interpersonal relations. New York: Wiley
  21. Hesse, C., Rauscher, E. A., Goodman, R. B., & Couvrette, M. A. (2017). Reconceptualizing the role of conformity behaviors in family communication patterns theory. Journal of Family communication, 17(4), 319-337. https://doi.org/https://doi.org/10.1080/15267431.2017.1347568
  22. Joreskog, K., & Sorbom, D. (1993). Structural equation modelling: Guidelines for determining model fit. NY: University Press of America.
  23. Kline, P. (2014). An easy guide to factor analysis. Routledge.
  24. Kline, R. B. (2011). Principles and practice of structural equation modeling (3. Baskı). New York, NY: Guilford.
  25. Koerner, A. F., & Fitzpatrick, M. A. (2002). Toward a theory of family communication. Communication theory, 12(1), 70-91. https://doi.org/https://doi.org/10.1111/j.1468-2885.2002.tb00260.x
  26. Koerner, A. F., Schrodt, P., & Fitzpatrick, M. A. (2017). Family communication patterns theory: A grand theory of family communication. In Engaging theories in family communication (pp. 142-153). Routledge. https://doi.org/https://doi.org/10.4324/9781315204321-13
  27. Lee, E., Kang, M., Kim, Y., & Yang, S.-U. (2022). Exploring the interrelationship and roles of employee–organization relationship outcomes between symmetrical internal communication and employee job engagement. Corporate Communications: An International Journal, 27(2), 264-283. https://doi.org/https://doi.org/10.1108/CCIJ-12-2020-0167
  28. Ma, C., Yang, B., & Shen, Y. (2022). Linking organizational identification with employee outcomes. Journal of Personnel Psychology, 21(4), 175-184. https://doi.org/10.1027/1866-5888/a000300
  29. MacKenzie, S. B., & Podsakoff, P. M. (2012). Common method bias in marketing: Causes, mechanisms, and procedural remedies. Journal of retailing, 88(4), 542-555. https://doi.org/10.1016/j.jretai.2012.08.001
  30. Mardia, I. M. A., & Peranginangin, I. F. D. (2024). The effectiveness of organizational communication in improving employee performance at PT. Tirta Sibayakindo. Jurnal Ilmu Komunikasi Dan Media Sosial (JKOMDIS), 4(2), 650-654. https://doi.org/10.47233/jkomdis.v4i2.1942
  31. Meng, Z., Ma, D., Wei, Z., Zhou, Y., & Feng, Z. (2026). Communication, sensing and control integrated closed-loop system: modeling, control design and resource allocation. Science China Information Sciences, 69(3), 132301. https://doi.org/10.1007/s11432-025-4551-x
  32. Merdan, E., & Erdem, A. T. (2024a). Hizmet sabotaji ölçeği’nin geçerlik ve güvenirlik analizi. Denetişim, (31), 75-85. https://doi.org/10.58348/denetisim.1537181
  33. Merdan, E., & Erdem, A. T. (2024b). İleri Görev Bilincinin Rol Performansı Etkisinde İçsel Güdülenmenin Aracı Rolü. İş ve İnsan Dergisi, 11(2), 125-137. https://doi.org/10.18394/iid.1463454
  34. McLeod, J. M. & Chaffee, S. H. (1972). The construction of social reality. In J. Tedeschi (Ed.). The social influence processes (pp. 50-59). Chicago. IL: Aidine-Atherton. https://doi.org/10.4324/9781315134970
  35. McLeod, J. M., & Chaffee, S. H. (1973). Interpersonal approaches to communication research. American behavioral scientist, 16(4), 469-499. https://doi.org/10.1177/000276427301600402
  36. McLeod, J. M., & Chaffee, S. R. (2017). The construction of social reality. In The social influence processes (1st Edition ed., pp. 50-99). Routledge.
  37. Mikkelson, A. C., & Hesse, C. (2023). Conceptualizing and validating organizational communication patterns and their associations with employee outcomes. International Journal of Business Communication, 60(1), 287-312. https://doi.org/10.1177/2329488420932299
  38. Miller, V. D., & Jablin, F. M. (1991). Information seeking during organizational entry: Influences, tactics, and a model of the process. Academy of management review, 16(1), 92-120. https://doi.org/https://doi.org/10.2307/258608
  39. Myers, K. K., & Sadaghiani, K. (2010). Millennials in the workplace: A communication perspective on millennials’ organizational relationships and performance. Journal of business and psychology, 25, 225-238. https://doi.org/https://doi.org/10.1007/s10869-010-9172-7
  40. Newcomb. T. M. (1953). An approach to the study of communicative acts. Psychological Review, 60. 393-404.
  41. Ostermeier, K., Anzollitto, P., Cooper, D., & Hancock, J. (2023). When identities collide: organizational and professional identity conflict and employee outcomes. Management Decision, 61(9), 2493-2511. https://doi.org/https://doi.org/10.1108/MD-07-2022-0971
  42. Özcan, K., & Balyer, A. (2013). Liderlik oryantasyon ölçeğinin Türkçeye uyarlanması. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 9(1), 136-150.
  43. Rajhans, K. (2012). Effective organizational communication: A key to employee motivation and performance. Interscience Management Review, 2(2), 81-85.
  44. Ramirez, D. L. (2012). Organizational communication satisfaction and job satisfaction within university foodservice Kansas State University].
  45. Ritchie, L. D., & Fitzpatrick, M. A. (1990). Family communication patterns: Measuring intrapersonal perceptions of interpersonal relationships. Communication research, 17(4), 523-544. https://doi.org/https://doi.org/10.1177/009365090017004007
  46. Sabuncuoğlu, Z. (2013). İşletmelerde halkla ilişkiler. Alfa Akademi. İstanbul: Basım Yayım Dağıtım.
  47. Sias, P. M. (2008). Organizing relationships: Traditional and emerging perspectives on workplace relationships. Sage Publication.
  48. Sinitsyna, E. (2024). Connected digitally and dedicated loyally: the features and impact of internal online events on employee outcomes. Management Research Review, 47(10), 1520-1551. https://doi.org/10.1108/MRR-11-2023-0866
  49. Sümbüloğlu, K., & Sümbüloğlu, V. (2005). Klinik ve saha araştırmalarında örnekleme yöntemleri ve örneklem büyüklüğü. Alp Ofset Matbaacılık.
  50. Triana, N., & Suratman, A. (2022). The influence of work life balance and work discipline on employee performance. Selekta Manajemen: Jurnal Mahasiswa Bisnis & Manajemen, 1(1), 222-247.
  51. Tutar, H. (2009). Örgütsel İletişim: Seçkin Yayıncılık. Baskı, Ankara.
  52. Tutar, H., & Erdem, A. T. (2022a). Örnekleriyle bilimsel araştirma yöntemleri ve-SPSS uygulamaları. Seçkin Yayıncılık.
  53. Tutar, H., & Erdem, A. T. (2022b). İşgören yıpranması ölçeği (İYÖ): Ölçek geliştirme çalışması. İktisadi İdari Ve Siyasal Araştırmalar Dergisi, 7(18), 316-336. https://doi.org/10.25204/iktisad.1023806
  54. Tutar, H., Erdem, A. T., & Şahin, N. (2024). Kurumsal dijital yeterlilik ölçeği (KDYÖ): Bir ölçek geliştirme çalışması. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 15(2), 498-516.
  55. Weldeghebriel, Z. F., Mberia, H. K., & Ndavula, J. (2019). Influence of communication patterns on employee performance in selected large manufacturing businesses in eritrea, The International Journal Of Humanities & Social Studies, 5(7), https://doi.org/10.24940/theijhss/2019/v7/i5/HS1905-013
  56. Wicaksono, A. S., Hendri, M. I., Daud, I., & Rosnani, T. (2024). The effect of communication, work discipline and work life balance on employee performance. Jurnal Ilmiah Manajemen Kesatuan, 12(4), 1219-1226. https://doi.org/10.37641/jimkes.v12i4.2728
  57. Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., Anderson, R. E., & Tatham, R. (2006). Multivariate data analysis. Uppersaddle River. In: NJ: Pearson Prentice Hall.
  58. McLeod, J. M. & Chaffee, S. H. (1972). The construction of social reality. In J. Tedeschi (Ed.). The social influence processes (pp. 50-59). Chicago. IL: Aidine-Atherton. https://doi.org/10.4324/9781315134970