Dergiler / Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi / 2026 / Cilt: 5 Sayı: 2

Abdülazîz Âsım Efendi’nin Kaside Nazım Şekliyle Yazdığı Türkçe Sâl-i Cedîd Şiirleri

Sâl-i Cedîd The Turkısh Poems Written By Abdülazîz Âsım Efendi In The Style of Ode

Sayfa
1479–1488
Yayın Tarihi
2021-08-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu bağlamda, Muallim Nâcî’nin Tercümân-ı Hakîkat gazetesinin edebiyat köşesini yönetmeye başlamasıyla, gazetede sâl-i cedîd şiirlerinin de yayımlandığı gözlemlenmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Klâsik Türk Şiirinde “sâl-i cedîd, tebrîk-i sâl, tebrîk-i sâl-i cedîd” başlıklarıyla yeni yılı tebrik için kaleme alınan tarih manzumeleri tespit edilebildiği kadarıyla 16. yüzyılda Cevrî ile görülmeye başlanmıştır. 17. yüzyılda Aynî; 18. yüzyılda ise Şeyh Gâlib, Nedîm ve Sünbül-zâde Vehbî’nin manzumeleri ile devam etmiştir. 19. yüzyılda divanların yanı sıra bazı gazetelerin edebiyat köşelerinde sâl-i cedîd şiirleri yayımlanmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Klâsik Türk Şiirinde “sâl-i cedîd, tebrîk-i sâl, tebrîk-i sâl-i cedîd” başlıklarıyla yeni yılı tebrik için kaleme alınan tarih manzumeleri tespit edilebildiği kadarıyla 16. yüzyılda Cevrî ile görülmeye başlanmıştır. 17. yüzyılda Aynî; 18. yüzyılda ise Şeyh Gâlib, Nedîm ve Sünbül-zâde Vehbî’nin manzumeleri ile devam etmiştir. 19. yüzyılda divanların yanı sıra bazı gazetelerin edebiyat köşelerinde sâl-i cedîd şiirleri yayımlanmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu bağlamda, Muallim Nâcî’nin Tercümân-ı Hakîkat gazetesinin edebiyat köşesini yönetmeye başlamasıyla, gazetede sâl-i cedîd şiirlerinin de yayımlandığı gözlemlenmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Sâl-i cedîd · Abdülaziz Asım Efendi · Medhiye

Özet

Klâsik Türk Şiirinde “sâl-i cedîd, tebrîk-i sâl, tebrîk-i sâl-i cedîd” başlıklarıyla yeni yılı tebrik için kaleme alınan tarih manzumeleri tespit edilebildiği kadarıyla 16. yüzyılda Cevrî ile görülmeye başlanmıştır. 17. yüzyılda Aynî; 18. yüzyılda ise Şeyh Gâlib, Nedîm ve Sünbül-zâde Vehbî’nin manzumeleri ile devam etmiştir. 19. yüzyılda divanların yanı sıra bazı gazetelerin edebiyat köşelerinde sâl-i cedîd şiirleri yayımlanmıştır. Bu bağlamda, Muallim Nâcî’nin Tercümân-ı Hakîkat gazetesinin edebiyat köşesini yönetmeye başlamasıyla, gazetede sâl-i cedîd şiirlerinin de yayımlandığı gözlemlenmiştir.

Abstract

In Classical Turkish Poetry, historical poems written to congratulate the new year with the titles “sâl-i cedîd, tebrîk-i sal, tebrîk-i sal-i cedid” began to appear with Cevrî in the 16th century, as far as can be determined. Ayni in the 17th century; In the 18th century, it continued with the poems of Sheikh Galib, Nedim and Sünbül-zâde Vehbi. In the 19th century, poems of sâl-i cedîd were published in the literature corners of some newspapers as well as divans. In this context, it has been observed that when Muallim Nâcî started to manage the literature column of the newspaper Tercümân-ı Hakîkat, the poems of sal-i cedîd were also published in the newspaper.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Yerdemir, D. F. (2021). Abdülazîz Âsım Efendi’nin Kaside Nazım Şekliyle Yazdığı Türkçe Sâl-i Cedîd Şiirleri. Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi, Cilt: 5 Sayı: 2, 1479–1488. https://doi.org/10.34083/akaded.971467

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (9)

  1. Ahmed Vefik Paşa (1308). Lehce-i Osmânî, Mahmud Bey Matbaası.
  2. Yazar, Sadık (2020). Ali Emîrî Dîvânı, Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Yayınları.
  3. Arslan, Mehmet (2021, 25 Haziran). Âsım, Bağdatlı. Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü. http://teis.yesevi.edu.tr: http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/asim-bagdatli
  4. Ekinci, Hasan (2019). Alî Emîrî’nin Levâmi’u’l-Hamîdiyye’si. [Basılmamış Yüksek Lisans Tezi]. Mardin Artuklu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  5. Haykır, Tayfun (2012). İbrahim Necmi Dilmen Tarih-i Edebiyat Dersleri. Polat, Nazım H (Ed.), Yöntem Bilgisi Açısından Osmanlı Dönemi Edebiyat Tarihleri (1. Baskı, s. 193-222). Kurgan Edebiyat.
  6. Mermer Ahmet, Alıcı, Lütfi, Eflatun, Muvaffak, Keskin Koç, Neslihan & Bayram, Yavuz (2007). Eski Türk Edebiyatına Giriş (2. Baskı). Akçağ Yayınları. Mehmed Salâhî. (1313). Kâmûs-ı Osmânî (Cilt II), Mahmud Bey Matbaası.
  7. Özdemir, Mehmet (2017). Bağdatlı Abdülaziz Âsım’ın Türkçe Divan’ının Sonunda Bulunan Mesnevî’nin On Sekiz Beyit Şerhi. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 6(1), 368-382.
  8. Tercümân-ı Hakîkat Nr. 1325, 15 Teşrinisani 1882.
  9. Tuğluk, Halil İbrahim (2010). “Divan Şiiri’nde Manzum Tebrik-nâmeler”. A. Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi(42), 41-68.