KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Afyon Kocatepe Üniversitesi Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi / 2026 / Cilt: 20 Sayı: 1

Batum Döngüsünün Zamansal ve Alansal Değişkenliğinin Sayısal Okyanus Modeli ile Belirlenmesi

Identification of the Temporal and Spatial Variability of Batumi Eddy by a Numerical Ocean Model

Bilge Tutak(İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-2885-9338
Sayfa
165–173
Yayın Tarihi
2020-03-17
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Döngünün içerisinde kalan pasif taşınabilir maddelerin büyük bir çoğunluğunun bu 4 aylık sürede döngünün etkisinden kurtulması mümkün olmamaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Doğu Karadeniz’de bulunan Batum döngüsü oldukça dinamik ve değişken bir yapıdadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Zamansal ve mekânsal olarak değişikliklerin tespit edilmesi için yüksek çözünürlüklü (1.5km x 1.5km) 3 boyutlu bir okyanus modeli kullanılarak Karadeniz üzerinde bulunan tüm döngüler belirlenmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Döngünün içerisinde kalan pasif taşınabilir maddelerin büyük bir çoğunluğunun bu 4 aylık sürede döngünün etkisinden kurtulması mümkün olmamaktadır.
🔬Tür:Modelleme & Sayısal Simülasyon
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Karadeniz · Okyanus Modelleme · ROMS

Özet

Doğu Karadeniz’de bulunan Batum döngüsü oldukça dinamik ve değişken bir yapıdadır. Zamansal ve mekânsal olarak değişikliklerin tespit edilmesi için yüksek çözünürlüklü (1.5km x 1.5km) 3 boyutlu bir okyanus modeli kullanılarak Karadeniz üzerinde bulunan tüm döngüler belirlenmiştir. Özellikle 30 km ve daha büyük çaptaki döngülerin detaylı analizi yapılarak Batum döngüsünün zamansal ve mekânsal olarak nasıl değişiklik geçirdiği belirlenmiştir. Batum döngüsü Rim Akıntısı dengesizlikleri sonucu özellikle bahar mevsimi başında ya da ortasında oluşur ve sonbahara kadar Doğu Karadeniz’de varlığını sürdürür. Yaz boyu Rim Akıntısının kıyı sularını zorlayarak üretimine sebep olduğu kıyısal antisiklonlardan bazıları filamentler oluşturarak Batum döngüsüne karışır ve döngünün zayıfladığı dönemlerde genişlemesine ve gücünün artmasına sebep olur. Dönemsel olarak Batum döngüsü yavaş hareketler ile kuzey - kuzey batı yönünde hareketleri sonucu Kırım kıyılarına doğru küçülerek varlığını kaybeder. Döngü varlığını yaklaşık 4 ay sürdürür ve 1 km/gün’den daha yavaş bir hız ile hareket eder. Döngünün içerisinde kalan pasif taşınabilir maddelerin büyük bir çoğunluğunun bu 4 aylık sürede döngünün etkisinden kurtulması mümkün olmamaktadır.

Abstract

Batumi eddy has a highly dynamic and variable structure. All eddies were identified using a three-dimensional high resolution (1.5km x 1.5km) numerical ocean model. Especially the temporal and spatial variation of eddies larger than 30 km were analyzed in detail to understand how Batumi eddy is changing spatially and temprorally.Batumi eddy is formed by the instabilities of the Rim current during early-mid spring and exist until early autumn in the East Black Sea. Some of the anticyclones that was forced out of the coastal waters by the Rim current turns into filaments to join with the Batumi eddy increasing the strength and size during when the eddy becomes weaker and smaller. The Batumi eddy moves moves slowly north - northwest towards Crimean shore, gets smaller and vanishes. The Batumi eddy exists for around four months and moves with a speed of less then 1 km /day. Most of the passive tracers that are released inside the eddy cannot escape the effect of Batumi eddy during the 4 month life time.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Tutak, B. (2020). Batum Döngüsünün Zamansal ve Alansal Değişkenliğinin Sayısal Okyanus Modeli ile Belirlenmesi. Afyon Kocatepe Üniversitesi Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi, Cilt: 20 Sayı: 1, 165–173. https://doi.org/10.35414/akufemubid.627279

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (27)

  1. Becker, J.J., Sandwell, D.T., Smith, W.H.F., Braud, J., Binder, B., Depner, J., Fabre, D., Factor, J., Ingalls, S., Kim, S.H. and Ladner, R., 2009. Global bathymetry and elevation data at 30 arc seconds resolution: SRTM30_PLUS. Marine Geodesy, 32(4), 355-371.
  2. Budgell, W.P., 2005. Numerical simulation of ice-ocean variability in the Barents Sea region. Ocean Dynamics, 55(3-4), 370-387.
  3. Callendar, W., Klymak, J.M. and Foreman, M.G.G., 2011. Tidal generation of large sub-mesoscale eddy dipoles. Ocean Science, 7(4), 487.
  4. Capet, X., McWilliams, J.C., Molemaker, M.J. and Shchepetkin, A.F., 2008. Mesoscale to submesoscale transition in the California Current System. Part I: Flow structure, eddy flux, and observational tests. Journal of physical oceanography, 38(1), 29-43.
  5. Chelton, D.B., Schlax, M.G. and Samelson, R.M., 2011. Global observations of nonlinear mesoscale eddies. Progress in Oceanography, 91(2), 167-216.
  6. Dee, D.P., Uppala, S.M., Simmons, A.J., Berrisford, P., Poli, P., Kobayashi, S., Andrae, U., Balmaseda, M.A., Balsamo, G., Bauer, D.P. and Bechtold, P., 2011. The ERA‐Interim reanalysis: Configuration and performance of the data assimilation system. Quarterly Journal of the royal meteorological society, 137(656), 553-597.
  7. Di Lorenzo, E., 2003. Seasonal dynamics of the surface circulation in the Southern California Current System. Deep Sea Research Part II: Topical Studies in Oceanography, 50(14-16), 2371-2388.
  8. Dinniman, M.S., Klinck, J.M. and Smith Jr, W.O., 2003. Cross-shelf exchange in a model of the Ross Sea circulation and biogeochemistry. Deep Sea Research Part II: Topical Studies in Oceanography, 50(22-26), 3103-3120.
  9. Döös, K., Jönsson, B. and Kjellsson, J., 2017. Evaluation of oceanic and atmospheric trajectory schemes in the TRACMASS trajectory model v6. 0. Geoscientific Model Development, 10(4), 1733-1749.
  10. Enriquez, C.E., Shapiro, G.I., Souza, A.J. and Zatsepin, A.G., 2005. Hydrodynamic modelling of mesoscale eddies in the Black Sea. Ocean Dynamics, 55(5-6), 476-489.
  11. Fichaut, M., Garcia, M.J., Giorgetti, A., Iona, A., Kuznetsov, A., Rixen, M. and Group, M., 2003. MEDAR/MEDATLAS 2002: A Mediterranean and Black Sea database for operational oceanography. In Elsevier Oceanography Series, 69, 645-648.
  12. Haidvogel, D.B., Arango, H.G., Hedstrom, K., Beckmann, A., Malanotte-Rizzoli, P. and Shchepetkin, A.F., 2000. Model evaluation experiments in the North Atlantic Basin: simulations in nonlinear terrain-following coordinates. Dynamics of atmospheres and oceans, 32(3-4), 239-281.
  13. Huthnance, J.M., 1995. Circulation, exchange and water masses at the ocean margin: the role of physical processes at the shelf edge. Progress in Oceanography, 35(4), 353-431.
  14. Kubryakov, A.A. and Stanichny, S.V., 2015. Dynamics of Batumi anticyclone from the satellite measurements. Physical Oceanography, 2, 59-68
  15. Kubryakov, A.A., Bagaev, A.V., Stanichny, S.V. and Belokopytov, V.N., 2018. Thermohaline structure, transport and evolution of the Black Sea eddies from hydrological and satellite data. Progress in oceanography, 167, 44-63.
  16. Marchesiello, P., McWilliams, J.C. and Shchepetkin, A., 2003. Equilibrium structure and dynamics of the California Current System. Journal of physical Oceanography, 33(4), 753-783.
  17. Oguz, T., Latun, V.S., Latif, M.A., Vladimirov, V.V., Sur, H.I., Markov, A.A., Özsoy, E., Kotovshchikov, B.B., Eremeev, V.V. and Ünlüata, Ü., 1993. Circulation in the surface and intermediate layers of the Black Sea. Deep Sea Research Part I: Oceanographic Research Papers, 40(8), 1597-1612.
  18. Oguz, T., Aubrey, D.G., Latun, V.S., Demirov, E., Koveshnikov, L., Sur, H.I., Diaconu, V., Besiktepe, S., Duman, M., Limeburner, R. and Eremeev, V., 1994. Mesoscale circulation and thermohaline structure of the Black Sea observed during HydroBlack'91. Deep Sea Research Part I: Oceanographic Research Papers, 41(4), 603-628.
  19. Özsoy, E. and Ünlüata, Ü., 1997. Oceanography of the Black Sea: a review of some recent results. Earth-Science Reviews, 42(4), 231-272.
  20. Peliz, Á., Dubert, J. and Haidvogel, D.B., 2003. Subinertial response of a density-driven eastern boundary poleward current to wind forcing. Journal of Physical Oceanography, 33(8), 1633-1650.
  21. SeaDataNet, 2015. Black Sea - Temperature and salinity observation collection V2. https://doi.org/10.12770/227e9f7b-ddfc-4004-b0e5-f4785d36d43fShapiro, G. I., 2009. Black Sea Circulation. Steele, J.H. (ed). Encyclopedia of Ocean Sciences, 401–414.
  22. Staneva, J.V., Dietrich, D.E., Stanev, E.V. and Bowman, M.J., 2001. Rim current and coastal eddy mechanisms in an eddy-resolving Black Sea general circulation model. Journal of Marine Systems, 31(1-3), 137-157.
  23. Thyng, K.M. and Hetland, R.D., 2014. Tracpy: wrapping the Fortran Lagrangian trajectory model TRACMASS. In Proceedings of the 13th Python in Science Conference (SCIPY 2014), 85-90.
  24. Vorosmarty, C.J., Fekete, B.M. and Tucker, B.A., 1998. Global river discharge, 1807–1991, V. 1.1 (RivDIS). Data set. Available on-line [http://www. daac. ornl. gov] from Oak Ridge National Laboratory Distributed Active Archive Center, Oak Ridge, TN, USA.
  25. Warner, J.C., Sherwood, C.R., Arango, H.G. and Signell, R.P., 2005. Performance of four turbulence closure models implemented using a generic length scale method. Ocean Modelling, 8(1-2), 81-113.
  26. Warner, J.C., Geyer, W.R. and Lerczak, J.A., 2005. Numerical modeling of an estuary: A comprehensive skill assessment. Journal of Geophysical Research: Oceans, 110(C5), 1-13.
  27. Wilkin, J.L., Arango, H.G., Haidvogel, D.B., Lichtenwalner, C.S., Glenn, S.M. and Hedström, K.S., 2005. A regional ocean modeling system for the Long‐term Ecosystem Observatory. Journal of Geophysical Research: Oceans, 110(C6), 1-13.