Dergiler / Afyon Kocatepe Üniversitesi Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi / 2026 / Cilt: 20 Sayı: 3

Yersel ve Fotogrametrik Yöntemler ile Kaya Bloklarının Hacimlerinin Hesaplanması: Selime Örneği, Aksaray

Calculating the Volume of Rock Blocks with Classical and Photogrammetric Methods: A Case Study of Selime, Aksaray

Müge Ağca(İZMİR KATİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ, MÜHENDİSLİK VE MİMARLIK FAKÜLTESİ)0000-0003-0190-7280
Efdal Kaya(Aksaray İl Özel İdaresi)0000-0002-5553-0143
Hacı Murat Yılmaz(AKSARAY ÜNİVERSİTESİ, MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ)0000-0002-9725-5792
Sayfa
465–471
Yayın Tarihi
2020-06-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu nedenle bu tür çalışmalarda hassas modelleme ve hacim bilgileri oldukça büyük öneme sahiptir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Kapadokya bölgesinde bulunan peri bacaları ve kayalık alanlar, yağmur, rüzgâr, sıcaklık ve diğer fiziki etmenler nedeniyle sürekli deformasyona maruz kalmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Çalışmada düşme potansiyeli olan kaya blokları belirlenmiş ve üç boyutlu (3B) olarak modellenmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Bu nedenle bu tür çalışmalarda hassas modelleme ve hacim bilgileri oldukça büyük öneme sahiptir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:İnsansız hava aracı (İHA) · Yersel Lazer Tarama (YLT) · 3B Modelleme

Özet

Kapadokya bölgesinde bulunan peri bacaları ve kayalık alanlar, yağmur, rüzgâr, sıcaklık ve diğer fiziki etmenler nedeniyle sürekli deformasyona maruz kalmaktadır. Bu deformasyonlar ve kayaç yapıları nedeniyle bölgede çok fazla kaya düşmesi olayı meydana gelmektedir. Bu çalışmada, düşen ve düşme potansiyeli olan kaya bloklarının hacimleri haritacılıkta gelinen en son teknolojik ölçme tekniği olan insansız hava aracı (İHA), yersel lazer tarayıcı (YLT) ve klasik yöntemler (fotoğraf ölçeklendirme ve çelik şerit metre) ile hesaplanmıştır. Çalışmada düşme potansiyeli olan kaya blokları belirlenmiş ve üç boyutlu (3B) olarak modellenmiştir. Çalışma alanı sınırları içerisinde seçilen dört farklı kaya bloğunun hacimleri üç farklı yöntemle hesaplanmış ve sonuçları karşılaştırılmıştır. Ayrıca, tüm yöntemlerin avantaj ve dezavantajları tartışılmıştır. Kaya bloklarının formu, hacmi ve şekli alan üzerinde düşecek olan bloğun sıçrama ve ilerleme mesafesinin hesaplanmasında önemli rol oynamaktadır. Ayrıca, ortaya çıkacak olan zararın büyüklüğünü belirleyecektir. Bu nedenle bu tür çalışmalarda hassas modelleme ve hacim bilgileri oldukça büyük öneme sahiptir.

Abstract

Fairy chimneys and rocky areas in the Cappadocia region are subject to constant deformation due to rain, wind, temperature and other physical factors. Due to these deformations and rock structures, many rock falls occur in the region. In this study, the volumes of fallen rock blocks were calculated by using the latest technological measurement technique, unmanned aerial vehicle (UAV), terrestrial laser scanner (YLT) and classical methods (photo scaling and tape measurement). Detailed 3D model of study area was created. The volumes of selected four different rock blocks were calculated by three different methods and the results were compared in this study. In addition, advantages and disadvantages of all methods are discussed. The form, volume and shape of the rock blocks play an important role in the calculation of fallen rock's jump and advance distance over the area. It will also determine the magnitude of the damage that will occur. Therefore, precise modeling and volume information are of great importance in such studies.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Ağca, M., Kaya, E., Yılmaz, H. M. (2020). Yersel ve Fotogrametrik Yöntemler ile Kaya Bloklarının Hacimlerinin Hesaplanması: Selime Örneği, Aksaray. Afyon Kocatepe Üniversitesi Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi, Cilt: 20 Sayı: 3, 465–471. https://doi.org/10.35414/akufemubid.679005

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (23)

  1. Altuntaş, C. ve Yıldız, F., 2008. Yersel Lazer Tarayıcı Ölçme Prensipleri ve Nokta Bulutlarının Birleştirilmesi, Jeodezi, Jeoinformasyon ve Arazi Yönetimi, 1, 98-117.
  2. Besly, P.J. and Mckay, N.D., 1992. A Method for Registration of 3-D Shapes, IEEE Trans. On Pat.Anal. and Mach.Intelligence, 14, 239-256.
  3. Binal A. and Ercanoğlu M., 2010. Assessment of rockfall potential in the Kula (Manisa, Turkey) Geopark Region, Environmental Earth Sciences, 61, 7, 1361–1373.
  4. Godin, G., Laurendeau, D. and Bergevin, R., 2001. A Method for the Registration of Attributed Range Images, International Conference on 3D Imaging and Modelling, 1,179-186.
  5. Gümüş, K., 2008. Yersel Lazer Tarayıcılar ve Konum Doğruluklarının Araştırılması, Yüksek Lisans Tezi, YTÜ, Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul, 124.
  6. Karasaka, L., 2012. Mobil Yersel Lazer Tarama Sistemlerinin Fotogrametrik Rölöve Projelerinde Kullanılabilirliği Üzerine Bir Çalışma, Doktora Tezi, SÜ, Fen Bilimleri Enstitüsü, Konya, 245.
  7. Lichti, D.D. and Gordon, S.J., 2004. Error Propagation in Directly Georeferenced Terrestrial Laser Scanner Point Clouds for Cultural Heritage Recording, Proceedings of FIG Working Week, s.on CD, Athens, Greece, 2-27.
  8. Remondino, F., Barazzetti, L., Nex, F., Scaioni, M. and Sarazzi, D., 2011. UAV photogrammetry for mapping and 3d modeling–current status and future perspectives, International Archives of the Photogrammetry, Remote Sensing and Spatial Information Sciences, 1, 22-38.
  9. Santana, D., Corominas, J., Mavrouli, O. and Garcia-Sellés, D., 2012. Magnitude–frequency relation for rockfall scars using a Terrestrial Laser Scanner, Engineering Geology, 4, 145–146.
  10. Saripalli, S., Montgomery, J.F. and Sukhatme, G.S., 2003. Visually guided landing of an unmanned aerial vehicle, IEEE Transactions on Robotics and Automation, 3, 371-380.
  11. Sharp, G.C., Lee, S.W. and Wehe, D.K., 2002. ICP Registration Using Invariant Features, IEEE Pattern Analysis and Machine Intelligence, 24, 90-102.
  12. Topal T., Akın M. and Özden U.A., 2007. Assessment of rockfall hazard around Afyon Castle, Turkey. Environment Geology, 1, 191–200.
  13. Wang, X., Zhang, L., Wang, S., Agliardi, F., Frattini, P. and Crosta, G.B., 2012. Field investigation and rockfall hazard zonation at the Shijing Mountains Sutra caves cultural heritage (China). Environmental Earth Sciences, 66, 1897-1908.
  14. Yakar, M., 2009. Digital Elevation Model Generation By Robotictotal Station Instrument, Experimental Techniques, March/April 2009, doi: 10.1111/j.1747-1567.2009.00375.x
  15. Yakar, M., Yılmaz, M.H., ve Mutluoğlu, Ö., 2009b. Hacim Hesaplarında Lazer tarama ve Yersel Fotogrametrinin Kullanılması, TMMOB Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası 12.Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı 11- 15 Mayıs 2009, Ankara.
  16. Yakar, M., Yilmaz H.M., ve Mutluoglu O., 2010a. Close range photogrammetry and robotic total station in volume calculation, International Journal of the Physical Sciences, 5, 086-096.
  17. Yakar, M., Yilmaz, H.M. and Yurt, K., 2010b. The Effect Of Grid Resolution In Defining Terrain surface, Experimental Techniques, doi: 10.1111/j.1747-1567.2009.00553.
  18. Yakar, M., 2011a. Using Close Range Photogrammetry to Measurethe Position Of Inaccessible Geological Features, Experimental Techniques,doi:10.1111/j.1747 567.2009.00583. Yakar, M. and Yilmaz, H.M. 2011b. Determination Of Erosion On A Small Faırychimney, Experimental Techniques, doi: 10.1111/j.1747-1567.2010.00661.
  19. Yılmaz, M., Yakar, M.H., Karabörk, H. and Bayrak, T., 2005. Dijital Yersel Fotogrametri ile Hacim Hesabı, Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası, Mühendislik Ölçmeleri STB Komisyonu 2.Mühendislik Ölçmeleri Sempozyumu 23- 25 Kasım 2005. İTÜ – İstanbul.
  20. Zhang, Z.Y., 1994. Iterative Point Matching for Registration of Free-Form Curves and Surfaces, International Journal of Computer Vision. 13,119-152.
  21. www.selime.bel.tr/tr, (07.03.2017)
  22. www.paksoyteknik.com.tr/index.php/paksoy-topcon/iha/sensefly-ebeex, (31.05.2019)
  23. www.topconcare.com/en/hardware/scanning/ gls_1000/, (31.05.2019)