KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi / 2026 / Cilt: 13 Sayı: 1

Demografik Faktörlere ve Farklı Çalışma Koşullarına Göre Hemşirelerin Okupasyonel Dengesinin İncelenmesi

Examining the Educational Balance of Nurses According to Demographic Factors and Different Working Conditions

Mustafa Cemali(TRAKYA ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-7823-6628
Serkan Pekçetin(SAĞLIK BİLİMLERİ ÜNİVERSİTESİ, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ, ERGOTERAPİ BÖLÜMÜ, ERGOTERAPİ ANABİLİM DALI)0000-0001-5110-633X
Ceren Bayram(SAĞLIK BİLİMLERİ ÜNİVERSİTESİ, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ, ERGOTERAPİ BÖLÜMÜ, ERGOTERAPİ PR. (ANKARA))0009-0009-0671-6003
Meryem Ünal(SAĞLIK BİLİMLERİ ÜNİVERSİTESİ, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ, ERGOTERAPİ BÖLÜMÜ, ERGOTERAPİ PR. (ANKARA))0009-0002-8827-0680
Melike Öztürk(SAĞLIK BİLİMLERİ ÜNİVERSİTESİ, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ, ERGOTERAPİ BÖLÜMÜ, ERGOTERAPİ PR. (ANKARA))0009-0006-8683-762X
Kutlu Bengisu Gümüşçü(SAĞLIK BİLİMLERİ ÜNİVERSİTESİ, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ, ERGOTERAPİ BÖLÜMÜ, ERGOTERAPİ PR. (ANKARA))0009-0009-8271-0500
Aleyna Yazıcı(SAĞLIK BİLİMLERİ ÜNİVERSİTESİ, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ, ERGOTERAPİ BÖLÜMÜ, ERGOTERAPİ PR. (ANKARA))0009-0005-9639-0019
Sude Bolat(SAĞLIK BİLİMLERİ ÜNİVERSİTESİ, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ, ERGOTERAPİ BÖLÜMÜ, ERGOTERAPİ PR. (ANKARA))0009-0004-5173-8926
Furkan Toklu(SAĞLIK BİLİMLERİ ÜNİVERSİTESİ, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ, ERGOTERAPİ BÖLÜMÜ, ERGOTERAPİ PR. (ANKARA))0009-0008-8990-5207
Buse Sayar(SAĞLIK BİLİMLERİ ÜNİVERSİTESİ, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ, ERGOTERAPİ BÖLÜMÜ, ERGOTERAPİ PR. (ANKARA))0009-0001-0407-2664
Sayfa
50–58
Yayın Tarihi
2025-01-02
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Tartışma: Cinsiyet, çalışılan bölüm, çalışma şekli, iş memnuniyeti, nöbet sayısı, uyku süresi hastalık durumu değişkenlerinin hemşirelerin okupasyonel dengelerini olumsuz etkileyen faktörler olduğu görüldü.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Amaç: Demografik faktörlere ve farklı çalışma koşullarına göre hemşirelerin okupasyonel dengesinin incelenmesidir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Gereç ve Yöntem: Çalışmaya yaş ortalaması 37,11± 8,35 yıl olan 23-55 yaş arası 128 hemşire (40 yoğun bakım, 48 servis ve 40 poliklinik hemşiresi) katıldı.
💡
Sonuç & Katkı:Tartışma: Cinsiyet, çalışılan bölüm, çalışma şekli, iş memnuniyeti, nöbet sayısı, uyku süresi hastalık durumu değişkenlerinin hemşirelerin okupasyonel dengelerini olumsuz etkileyen faktörler olduğu görüldü.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Hemşire · Okupasyonel denge · Ergoterapi

Özet

Amaç: Demografik faktörlere ve farklı çalışma koşullarına göre hemşirelerin okupasyonel dengesinin incelenmesidir. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya yaş ortalaması 37,11± 8,35 yıl olan 23-55 yaş arası 128 hemşire (40 yoğun bakım, 48 servis ve 40 poliklinik hemşiresi) katıldı. Katılımcılara aktivite-rol denge anketi uygulandı. Demografik özelliklere ve çalışma koşullarına göre verilere göre okupasyonel denge karşılaştırmaları yapıldı. Sonuçlar: Kadın (p=0,006), yoğun bakımda çalışan (p=0,023), vardiyalı çalışan (p=0,032), işinden memnun olmayan (p=0,000), aylık nöbet sayısı 5’ten çok olan (p=0,023), düşük uyku süresi olan (p<0,05), kronik hastalıkları olan (p=0,015) ve son bir ayda hastalık geçiren (p=0,005) hemşirelerin Aktivite-Rol Denge Anketi puanlarının düşük olduğu bulundu. Medeni durum (p=0,041), eğitim seviyesi (p=0,957) ve birlikte yaşanılan kişilere (p=0,228) göre okupasyonel denge bakımından fark bulunmadı. Tartışma: Cinsiyet, çalışılan bölüm, çalışma şekli, iş memnuniyeti, nöbet sayısı, uyku süresi hastalık durumu değişkenlerinin hemşirelerin okupasyonel dengelerini olumsuz etkileyen faktörler olduğu görüldü.

Abstract

Purpose: Examining the educational balance of nurses according to demographic factors and different working conditions. Material and Methods: One hundred twenty-eight nurses (40 intensive care, 48 ward and 40 outpatient clinic nurses) between the ages of 23 and 55, with an average age of 37.11± 8.35 years, participated in the study. Occupational Balance Questionnaire was applied to the participants. Occupational balance comparisons were made based on data based on demographic characteristics and working conditions. Results: Occupational balance scores of the nurses that are; female (p=0.006), working in intensive care (p=0.023), working in shifts (p=0.032), being dissatisfied with their job (p=0.000), having more than 5 shifts per month (p=0.023), having low sleep time (p<0.05), those with chronic diseases (p=0.015) and those who had an illness in the last month (p=0.005) were found to be low. There was no statistically significant difference between the groups in terms of educational balance according to marital status (p = 0.041), education level (p = 0.957) and cohabitants (p = 0.228). Discussion: It was observed that gender, department, working style, job satisfaction, number of shifts, sleep duration and disease status variables were factors that negatively affected the nurses' occupational balance.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Cemali, M., Pekçetin, S., Bayram, C., Ünal, M., Öztürk, M., Gümüşçü, K. B., Yazıcı, A., Bolat, S., Toklu, F., Sayar, B. (2025). Demografik Faktörlere ve Farklı Çalışma Koşullarına Göre Hemşirelerin Okupasyonel Dengesinin İncelenmesi. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi, Cilt: 13 Sayı: 1, 50–58. https://doi.org/10.30720/ered.1455409

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (50)

  1. Aruldoss, A., Kowalski, K. B., & Parayitam, S. (2021). The relationship between quality of work life and work-life-balance mediating role of job stress, job satisfaction and job commitment: evidence from India. Journal of Advances in Management Research, 18(1), 36-62. https://doi.org/10.1108/JAMR-05-2020-0082
  2. Bolin, M. C., & Sweetman, M. M. (2022). Sleep in the intensive care unit: an overlooked opportunity for occupational therapists to fill a gap in health care service. Open J Occup Ther, 10(1), 1-5. https://doi.org/10.15453/2168-6408.1846
  3. Books, C., Coody, L. C., Kauffman, R., & Abraham, S. (2020). Night shift work and its health effects on nurses. Health Care Manag, 39(3), 122-127. https://doi.org/10.1097/HCM.0000000000000297
  4. Cai, Z., Cui, Q., Liu, Z., Li, J., Gong, X., Liu, J., et al. (2020). Nurses endured high risks of psychological problems under the epidemic of COVID-19 in a longitudinal study in Wuhan China. J Psychiatr Res, 131, 132-137. https://doi.org/10.1016/j.jpsychires.2020.09.007
  5. Cappadona, R., De Giorgi, A., Boari, B., Tiseo, R., Lopez-Soto, P. J., Fabbian, F., et al. (2021). Nurses, sleep disturbances, desynchronization of circadian rhythms, and performance: a dangerous liaison? A narrative mini-review. Eur Rev Med Pharmacol Sci, 25(22), 6924-6933. https://doi.org/10.26355/eurrev_202111_27241
  6. Cheung, T., & Yip, P. S. (2015). Depression, anxiety and symptoms of stress among Hong Kong nurses: a cross-sectional study. Int J Environ Res Public Health, 12(9), 11072-11100. https://doi.org/10.3390/ijerph120911072
  7. Dai, C., Qiu, H., Huang, Q., Hu, P., Hong, X., Tu, J., et al. (2019). The effect of night shift on sleep quality and depressive symptoms among Chinese nurses. Neuropsych Dıs Treat, 2019(15), 435-440. https://doi.org/10.2147/ndt.S190689
  8. Delice, E. K. (2016). Acil servis hekimlerinin nasa-rtlx yöntemi ile zihinsel iş yüklerinin değerlendirilmesi: bir uygulama çalışması. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 30(3), 645-662.
  9. Dilig-Ruiz, A., MacDonald, I., Varin, M. D., Vandyk, A., Graham, I. D., & Squires, J. E. (2018). Job satisfaction among critical care nurses: a systematic review. Int J Nurs Stud, 88, 123-134. https://doi.org/10.1016/j.ijnurstu.2018.08.014
  10. Eklund, M., & Argentzell, E. (2016). Perception of occupational balance by people with mental illness: a new methodology. Scand J Occup Ther, 23(4), 304-313. https://doi.org/10.3109/11038128.2016.1143529
  11. Freimann, T., Pääsuke, M., & Merisalu, E. (2016). Work-related psychosocial factors and mental health problems associated with musculoskeletal pain in nurses: a cross-sectional study. Pain Res Manag, 2016, 9361016-7. http://dx.doi.org/10.1155/2016/9361016
  12. Günal, A., Pekçetin, S., Demirtürk, F., Şenol, H., Håkansson, C., & Wagman, P. (2020). Validity and reliability of the Turkish occupational balance questionnaire (OBQ11-T). Scand J Occup Ther, 27(7), 493-499. https://doi.org/10.1080/11038128.2019.1673479
  13. Håkansson, C., Gunnarsson, A. B., & Wagman, P. (2023). Occupational balance and satisfaction with daily occupations in persons with depression or anxiety disorders. J Occup Sci, 30(2), 196-202. https://doi.org/10.1080/14427591.2021.1939111
  14. Han, L., Wong, F. K. Y., She, D. L. M., Li, S. Y., Yang, Y. F., Jiang, M. Y., et al. (2020). Anxiety and depression of nurses in a north west province in China during the period of novel coronavirus pneumonia outbreak. J Nurs Scholarsh, 52(5), 564-573. https://doi.org/10.1111/jnu.12590
  15. Hava, K., & Altun, Ö. Ş. (2015). Hemşirelerin temel psikolojik ihtiyaçları ve etkileyen faktörler. Sağlık Bilimleri ve Meslekleri Dergisi, 5(3), 295-305. https://doi.org/10.1111/jnu.12590
  16. Hellín Gil, M. F., Ruiz Hernández, J. A., Ibáñez-López, F. J., Seva Llor, A. M., Roldán Valcárcel, M. D., Mikla, M., et al. (2022). Relationship between job satisfaction and workload of nurses in adult inpatient units. Int J Environ Res Public Health, 19(18), 11701. https://doi.org/10.3390/ijerph191811701
  17. Jensen, H. I., Larsen, J. W., & Thomsen, T. D. (2018). The impact of shift work on intensive care nurses’ lives outside work: a cross‐sectional study. J Clin Nurs, 27(3-4), e703-e709. https://doi.org/10.1111/jocn.14197
  18. Kaçan, C. Y., Örsal, Ö., & Köşgeroğlu, N. (2016). Hemşirelerde tükenmişlik düzeyinin incelenmesi. Cumhuriyet Hemşirelik Dergisi, 5(2), 65-74.
  19. Kaliyaperumal, D., Elango, Y., Alagesan, M., & Santhanakrishanan, I. (2017). Effects of sleep deprivation on the cognitive performance of nurses working in shift. J Clin Diagn Res, 11(8), CC01. https://doi.org/10.7860/JCDR/2017/26029.10324
  20. Karakaş, S. A., Gönültaş, N., & Okanli, A. (2017). Vardiyali çalişan hemşirelerde uyku kalitesi. Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 4(1), 17-26.
  21. Kim, M., & Windsor, C. (2015). Resilience and work-life balance in first-line nurse manager. Asian Nurs Res, 9(1), 21-27. https://doi.org/10.1016/j.anr.2014.09.003
  22. Kütükçü, E., & Kocataş, S. (2019). Bir devlet hastanesinde çalışan hemşirelerin tükenmişlik düzeyleri ve sigara içme durumları arasındaki ilişki. Halk Sağlığı Hemşireliği Dergisi, 1(3), 84-102.
  23. Lakshmi, N., & Prasanth, V. S. (2018). A study on work-life balance in working women. Int J Adv Multidiscip Res, 1(7), 76-88. https://doi.org/10.31426/ijamsr.2018.1.7.718
  24. Melnyk, B. M., Orsolini, L., Tan, A., Arslanian-Engoren, C., Melkus, G. D. E., Dunbar-Jacob, J., et al. (2018). A national study links nurses’ physical and mental health to medical errors and perceived worksite wellness. J Occup Environ Med, 60(2), 126-131. https://doi.org/10.1097/JOM.0000000000001198
  25. Moghadam, K. N., Chehrzad, M. M., Masouleh, S. R., Mardani, A., Maleki, M., Akhlaghi, E., et al. (2021). Nursing workload in intensive care units and the influence of patient and nurse characteristics. Nurs Crit Care, 26(6), 425-431. https://doi.org/10.1111/nicc.12548
  26. Moradi, Y., Baghaei, R., Hosseingholipour, K., & Mollazadeh, F. (2021). Challenges experienced by ICU nurses throughout the provision of care for COVID‐19 patients: a qualitative study. J Nurs Manag, 29(5), 1159-1168. https://doi.org/10.1111/nicc.12548
  27. Moreno, C. R., Marqueze, E. C., Sargent, C., Wright, Jr., K. P., Ferguson, S. A., & Tucker, P. (2019). Working time society consensus statements: evidence-based effects of shift work on physical and mental health. Industrial Health, 57(2), 139-157. https://doi.org/10.2486/indhealth.SW-1
  28. Niskala, J., Kanste, O., Tomietto, M., Miettunen, J., Tuomikoski, A. M., Kyngäs, H., et al. (2020). Interventions to improve nurses' job satisfaction: a systematic review and meta‐analysis. J Adv Nurs, 76(7), 1498-1508. https://doi.org/10.1111/jan.14342
  29. Nursalam, N., Fibriansari, R. D., Yuwono, S. R., Hadi, M., Efendi, F., & Bushy, A. (2018). Development of an empowerment model for burnout syndrome and quality of nursing work life in Indonesia. Int J Nurs Sci, 5(4), 390-395. https://doi.org/10.1016/j.ijnss.2018.05.001
  30. Oh, H.-K., & Cho, S.-H. (2020). Effects of nurses’ shiftwork characteristics and aspects of private life on work-life conflict. PLoS One, 15(12), e0242379. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0242379
  31. Okechukwu, C. E., Griffiths, M. D., Carta, M. G., Nwobodo, E., Islam, M. S., Forbes, M., et al. (2022). Biological and practical considerations regarding circadian rhythm and mental health relationships among nurses working night shifts: a narrative review and recommendations. Revista di Psichiatria, 57(2), 1-13.
  32. Ozvurmaz, S., & Öncü, A. Z. (2018). Vardiyali ve nöbet sistemi şeklinde çalişma düzeninin hemşireler üzerine etkisi. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 2(1), 39-46.
  33. Özyürek, P., Çevik, C., Kılıç, İ., & Aslan, A. (2021). Effects of day and night shifts on stress, anxiety, quality of life, and oxidative stress parameters in nurses. Florence Nightingale J Nurs, 29(1), 81. https://doi.org/10.5152/FNJN.2021.19141
  34. Penconek, T., Tate, K., Bernardes, A., Lee, S., Micaroni, S. P., Balsanelli, A. P., et al. (2021). Determinants of nurse manager job satisfaction: a systematic review. Int J Nurs Stud, 118, 103906. https://doi.org/10.1016/j.ijnurstu.2021.103906
  35. Phillips, K., Knowlton, M., & Riseden, J. (2022). Emergency department nursing burnout and resilience. Adv Emerg Nurs J, 44(1), 54-62. https://doi.org/10.1097/TME.0000000000000391
  36. Rosa, D., Terzoni, S., Dellafiore, F., & Destrebecq, A. (2019). Systematic review of shift work and nurses’ health. Occupational Medicine, 69(4), 237-243. https://doi.org/10.1093/occmed/kqz063
  37. Ruiz-Fernández, M. D., Pérez-García, E., & Ortega-Galán, Á. M. (2020). Quality of life in nursing professionals: burnout, fatigue, and compassion satisfaction. Int J Environ Res Public Health, 17(4), 1253. https://doi.org/10.3390/ijerph17041253
  38. Sarafis, P., Rousaki, E., Tsounis, A., Malliarou, M., Lahana, L., Bamidis, P., et al. (2016). The impact of occupational stress on nurses’ caring behaviors and their health related quality of life. BMC Nursing, 15, 1-9. https://doi.org/10.1186/s12912-016-0178-y
  39. Savic, M., Ogeil, R. P., Sechtig, M. J., Lee-Tobin, P., Ferguson, N., & Lubman, D. I. (2019). How do nurses cope with shift work? A qualitative analysis of open-ended responses from a survey of nurses. Int J Environ Res Public Health, 16(20), 3821. https://doi.org/10.3390/ijerph16203821
  40. Shiffer, D., Minonzio, M., Dipaola, F., Bertola, M., Zamuner, A. R., Dalla Vecchia, L. A., et al. (2018). Effects of clockwise and counterclockwise job shift work rotation on sleep and work-life balance on hospital nurses. Int J Environ Res Public Health, 15(9), 2038. https://doi.org/10.3390/ijerph15092038
  41. Soomro, A. A., Breitenecker, R. J., & Shah, S. A. M. (2018). Relation of work-life balance, work-family conflict, and family-work conflict with the employee performance-moderating role of job satisfaction. South Asian J Bus Stud, 7(1), 129-146. https://doi.org/10.1108/SAJBS-02-2017-0018
  42. Stimpfel, A. W., Brewer, C. S., & Kovner, C. T. (2015). Scheduling and shift work characteristics associated with risk for occupational injury in newly licensed registered nurses: an observational study. Int J Nurs Stud, 52(11), 1686-1693. https://doi.org/10.1016/j.ijnurstu.2015.06.011
  43. Şahin, S., Özgen, D., Özdemir, K., & Ünsal, A. (2018). Bir hastanede çalışan hemşirelerin empati ve tükenmişlik düzeylerinin değerlendirilmesi. Konuralp Medical Journal, 10(3), 318-325. https://doi.org/10.18521/ktd.307194
  44. Tahghighi, M., Brown, J. A., Breen, L. J., Kane, R., Hegney, D., & Rees, C. S. (2019). A comparison of nurse shift workers’ and non‐shift workers’ psychological functioning and resilience. J Adv Nurs, 75(11), 2570-2578. https://doi.org/10.1111/jan.14023
  45. Uthede, S., Nilsson, I., Wagman, P., Håkansson, C., & Farias, L. (2023). Occupational balance in parents of pre-school children: potential differences between mothers and fathers. Scand J Occup Ther, 30(8), 1199-1208. https://doi.org/10.1080/11038128.2022.2046154
  46. Vasconcelos, E. M. D., Martino, M. M. F. D., & França, S. P. D. S. (2018). Burnout and depressive symptoms in intensive care nurses: relationship analysis. Rev Bras Enf, 71, 135-141. https://doi.org/10.1590/0034-7167-2016-0019
  47. Wagman, P., & Håkansson, C. (2014a). Exploring occupational balance in adults in Sweden. Scand J Occup Ther, 21(6), 415-420. https://doi.org/10.3109/11038128.2014.934917
  48. Wagman, P., & Håkansson, C. (2014b). Introducing the occupational balance questionnaire (OBQ). Scand J Occup Ther, 21(3), 227-231. https://doi.org/10.3109/11038128.2014.900571
  49. Wagman, P., Hjärthag, F., Håkansson, C., Hedin, K., & Gunnarsson, A. B. (2021). Factors associated with higher occupational balance in people with anxiety and/or depression who require occupational therapy treatment. Scand J Occup Ther, 28(6), 426-432. https://doi.org/10.1080/11038128.2019.1693626
  50. Zurlo, M. C., Vallone, F., & Smith, A. P. (2020). Work–family conflict and psychophysical health conditions of nurses: gender differences and moderating variables. Jpn J Nurs Sci, 17(3), e12324. https://doi.org/10.1111/jjns.12324