Dergiler / Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi / 2026 / Sayı: 34

“Sıradan Hayatlar”ın Psikanalitik Tahlili

PSYCHOANALYTIC ANALYSIS OF “ORDİNARY LIVES”

Sayfa
112–138
Yayın Tarihi
2020-04-28
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Güner’in bu hikâyeyi yazmasındaki temel etkenin katarsis (arınma) olduğunun kanıtlanmasına çalışılacaktır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Jale Sancak’ın “Sıradan Hayatlar” adlı hikâyesi iç içe geçmiş iki hikâyeden oluşan çok katmanlı bir yapıya sahiptir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Ana çerçeve, yaşadıklarından yola çıkarak hikâyesini kurgulayan Güner’i anlatır.
💡
Sonuç & Katkı:Güner’in bu hikâyeyi yazmasındaki temel etkenin katarsis (arınma) olduğunun kanıtlanmasına çalışılacaktır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Postmodern · psikanaliz · üstkurmaca

Özet

Jale Sancak’ın “Sıradan Hayatlar” adlı hikâyesi iç içe geçmiş iki hikâyeden oluşan çok katmanlı bir yapıya sahiptir. Ana çerçeve, yaşadıklarından yola çıkarak hikâyesini kurgulayan Güner’i anlatır. Birinci iç hikâye Güner’in yazma sürecini, ikinci iç hikâye ise Güner’in yarattığı Ömer ve Aslı’nın yaşadıklarını anlatır. Hikâye, çoklu anlatım, bilinçakışı, üstkurmaca, iç konuşma, geriye dönüş, imgesel anlatım ve metinlerarasılık gibi tekniklerle kurgulanmıştır. Olay örgüsü içerisinde serbest çağrışım, aktarım, yansıtma gibi psikanalitik tekniklerin kullanılabilirliği açısından uygun haller bulunmaktadır. Aslı, çocukken kendisini tacize uğratan babasını öldürmeyi planlayan nevrotik bir kişiliktir. Güner’in üstkurmacayla yazdığı iç öykünün aslında kendi yaşadıklarının bir yansıması olduğu, bilinçaltındaki travmaların zaman zaman bilinç düzeyine çıkarak hikâye kişilerine yansımasıyla anlaşılır. Bu çalışmada, hikâyede kullanılan tekniklerin olay örgüsü, kişiler ve mekân bağlamındaki çağrışımlarından hareketle, Güner ve Aslı’nın psikanalitik tahlilleri yapılacaktır. Bu yöntem, Freud’un öğretisi esas alınarak “metin merkezli” okunan hikâyedeki kahramanlara uygulanacaktır. Güner’in bu hikâyeyi yazmasındaki temel etkenin katarsis (arınma) olduğunun kanıtlanmasına çalışılacaktır.

Abstract

Jale Sancak's story, The Ordinary Lives, has a multi-layered structure consisting of two interwined stories. The story is constructed multi-narration, stream of consciousness, metafiction, inner speech, inversion, imaginary expression and intertextuality. Within the plot, there are suitable situations that include some techniques such as free association, transferring, reflecting, which are the techniques of psychoanalysis. Aslı is a neurotic person who plans to kill her abusive father. It is understood that the inner story that Güner wrote by fictionalising with metafiction is actually a reflection of her own experiences, and that the traumas in her subconscious are occasionally raised to the level of consciousness by reflecting them to the characters in the story. In this study, the psychoanalytic analyses of Güner and Aslı, will be made based on what the postmodern techniques used in the story evoke within the context of plot, people and space. This method will be applied to the heroes of the story which is read in a text centered format based on Freud's teaching will be exempted from this analysis. This will try to prove that the main factor in Güner's writing this story as a reflective consciousness is catharsis.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Kale, Ö. (2020). “Sıradan Hayatlar”ın Psikanalitik Tahlili. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Sayı: 34, 112–138. https://doi.org/10.14520/adyusbd.565503

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (45)

  1. Aktulum, K. (2013). Folklor ve Metinlerarasılık. Konya: Çizgi Kitabevi.Aydın, M. (2008). “Postmodernizm ve Eleştirisi”. Hece Dergisi (Modernizmden Postmodernizme Özel Sayısı), 138 (12). Brecht, B. (2011).
  2. Epik Tiyatro. Çev., Kâmuran Şipal. İstanbul:
  3. Agora Kitaplığı.Çaldak, M. (2013). Hasan Ali Toptaş Romanlarının Psikanalitik Çözümlenmesi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, İnönü Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Malatya.Çetişli, İ. (2009). Batı Edebiyatında Edebi Akımlar. Ankara:
  4. Akçağ Yayınları.
  5. Eagleton, T. (2004). Edebiyat Kuramı (giriş). Çev.,Taner Birkan. İstanbul:
  6. Ayrıntı Yayınları.Ecevit, Y. (2012). Türk Romanında Postmodernist Açılımlar. İstanbul:
  7. İletişim Yayınları.Ekiz, T. (2007). “Alımlama Estetiği mi Metinlerarasılık mı?”. Ankara Üniversitesi Dil Tarih ve Coğrafya Fakültesi Dergisi, 47(2), 119-127.Emre, İ. (2006). Edebiyat ve Psikoloji. Ankara:
  8. Anı Yayınları.Freud, S. (1999).
  9. Psikopatoloji. Çev., Hakan Atalay. İstanbul:
  10. Payel Yayınları.Freud, S. (2010).
  11. Psikanaliz Üzerine. Çev., Avni Öneş. İstanbul:
  12. Say Yayınları.Hançerlioğlu, O. (2016). Felsefe sözlüğü. İstanbul:
  13. Remzi Kitabevi.Kıran, A. & Kıran, Z. (2003). Yazınsal Okuma Süreçleri. İstanbul:
  14. Seçkin Yayınları.Korkmaz, F. (2017). “Metinlerarası İlişkilerin Klasik Retorikteki Kökeni Üzerine Bir Araştırma”. Hikmet: Akademik Edebiyat Dergisi (Gelenek ve postmodernizm özel sayısı), 3, 71-88.Moran, B. (1988). Edebiyat Kuramları ve Eleştiri. İstanbul:
  15. Cem Yayınevi.Nutku, Ö. (2016). “Brecht’in Kişiliği Üzerine”. Aydınlık, 12, 1-3.Parla, J. (2018). Don Kişot’tan Bugüne Roman. İstanbul:
  16. İletişim Yayınları.Reich, W. (2018).
  17. Dinle, Küçük Adam. İstanbul: Cem Yayınevi.saitfaikmuzesi.org/sait-faik-abasiyanik-hakkında-dusunceler-02.03.2019.Sancak, J. (2016). Belki Yarın. İstanbul:
  18. Hep Kitap Yayınları.Shakespeare, W. (2010). Julius Caesar. İstanbul:
  19. Oda Yayınları.
  20. Stevick, P. (2017).
  21. Roman Teorisi. Çev., Sevim Kantarcıoğlu. İstanbul:
  22. Akçağ Yayınları.Sunat, H. (2000). “Freud, Psikanaliz, Yaratma Süreçleri”. Milliyet Sanat, 479, 5.Yavuz, H. (2012). Okuma Biçimleri. İstanbul:
  23. Timaş Yayınları.
  24. Aktulum, K. (2013). Folklor ve Metinlerarasılık. Konya: Çizgi Kitabevi.Aydın, M. (2008). “Postmodernizm ve Eleştirisi”. Hece Dergisi (Modernizmden Postmodernizme Özel Sayısı), 138 (12). Brecht, B. (2011).
  25. Epik Tiyatro. Çev., Kâmuran Şipal. İstanbul:
  26. Agora Kitaplığı.Çaldak, M. (2013). Hasan Ali Toptaş Romanlarının Psikanalitik Çözümlenmesi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, İnönü Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Malatya.Çetişli, İ. (2009). Batı Edebiyatında Edebi Akımlar. Ankara:
  27. Akçağ Yayınları.
  28. Eagleton, T. (2004). Edebiyat Kuramı (giriş). Çev.,Taner Birkan. İstanbul:
  29. Ayrıntı Yayınları.Ecevit, Y. (2012). Türk Romanında Postmodernist Açılımlar. İstanbul:
  30. İletişim Yayınları.Ekiz, T. (2007). “Alımlama Estetiği mi Metinlerarasılık mı?”. Ankara Üniversitesi Dil Tarih ve Coğrafya Fakültesi Dergisi, 47(2), 119-127.Emre, İ. (2006). Edebiyat ve Psikoloji. Ankara:
  31. Anı Yayınları.Freud, S. (1999).
  32. Psikopatoloji. Çev., Hakan Atalay. İstanbul:
  33. Payel Yayınları.Freud, S. (2010).
  34. Psikanaliz Üzerine. Çev., Avni Öneş. İstanbul:
  35. Say Yayınları.Hançerlioğlu, O. (2016). Felsefe sözlüğü. İstanbul:
  36. Remzi Kitabevi.Kıran, A. & Kıran, Z. (2003). Yazınsal Okuma Süreçleri. İstanbul:
  37. Seçkin Yayınları.Korkmaz, F. (2017). “Metinlerarası İlişkilerin Klasik Retorikteki Kökeni Üzerine Bir Araştırma”. Hikmet: Akademik Edebiyat Dergisi (Gelenek ve postmodernizm özel sayısı), 3, 71-88.Moran, B. (1988). Edebiyat Kuramları ve Eleştiri. İstanbul:
  38. Cem Yayınevi.Nutku, Ö. (2016). “Brecht’in Kişiliği Üzerine”. Aydınlık, 12, 1-3.Parla, J. (2018). Don Kişot’tan Bugüne Roman. İstanbul:
  39. İletişim Yayınları.Reich, W. (2018).
  40. Dinle, Küçük Adam. İstanbul: Cem Yayınevi.saitfaikmuzesi.org/sait-faik-abasiyanik-hakkında-dusunceler-02.03.2019.Sancak, J. (2016). Belki Yarın. İstanbul:
  41. Hep Kitap Yayınları.Shakespeare, W. (2010). Julius Caesar. İstanbul:
  42. Oda Yayınları.
  43. Stevick, P. (2017).
  44. Roman Teorisi. Çev., Sevim Kantarcıoğlu. İstanbul:
  45. Akçağ Yayınları.Sunat, H. (2000). “Freud, Psikanaliz, Yaratma Süreçleri”. Milliyet Sanat, 479, 5.Yavuz, H. (2012). Okuma Biçimleri. İstanbul: Timaş Yayınları.