Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightBulgular: Hasta grubunda laktat dehidrogenaz, total bilirubin, hemoglobin ve CRP düzeyleri daha yüksek, lenfosit sayıları ise daha düşük bulunmuştur; ancak mortalite, YBÜ yatışı ve NIMV gereksinimi açısından gruplar arasında anlamlı fark saptanmamıştır.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Amaç: Şiddetli Akut Solunum Yolu Sendromu Koronavirüsü 2 (SARS-CoV-2) tarafından oluşturulan Koronavirüs Hastalığı 2019 (COVID-19) esas olarak solunum sistemini etkilemekle birlikte, hepatik disfonksiyonla da seyredebilir. Bu çalışmada, hastanede yatan COVID-19 hastalarında karaciğer enzim anormalliklerinin değerlendirilmesi ve bunların mortalite ile ilişkisi araştırılmıştır. Gereç ve Yöntemler: Bu retrospektif çalışmaya COVID-19 tanısıyla hastanede yatan 1455 erişkin hasta dahil edilmiştir. Başvuru anındaki periferik oksijen satürasyonu (SpO₂), yoğun bakım ünitesi (YBÜ) ve non-invaziv mekanik ventilasyon (NIMV) gereksinimi ile laboratuvar parametreleri kaydedilmiştir. Başvuruda aspartat aminotransferaz (AST) ve/veya alanin aminotransferaz (ALT) düzeyleri normal üst sınırın ≥ 2 katı olan hastalar hasta grubunu, < 2 katı olanlar ise kontrol grubunu oluşturmuştur. Mortalitenin belirleyicileri lojistik regresyon analizi ile değerlendirilmiş; yaş, C-reaktif protein (CRP) ve SpO₂ için en uygun eşik değerler ROC analizi ile belirlenmiştir. Sağkalım Kaplan–Meier yöntemi ile analiz edilmiş ve gruplar arası karşılaştırmalar log-rank testi ile yapılmıştır. Bulgular: Hasta grubunda laktat dehidrogenaz, total bilirubin, hemoglobin ve CRP düzeyleri daha yüksek, lenfosit sayıları ise daha düşük bulunmuştur; ancak mortalite, YBÜ yatışı ve NIMV gereksinimi açısından gruplar arasında anlamlı fark saptanmamıştır. Çok değişkenli analizde ileri yaş, semptom durumu, başvuruda daha düşük SpO₂ ve yüksek CRP düzeyleri mortalitenin bağımsız belirleyicileri olarak tanımlanmıştır. ROC analizinde yaş için 59,5 yıl, CRP için 122,5 mg/L ve SpO₂ için %90,5 eşik değerleri belirlenmiş olup, bu sınırların ötesinde sağkalımın daha kısa olduğu gösterilmiştir (AUC: 0,771; p < 0,001). Sonuç: Hastanede yatan ağır COVID-19 hastalarında, başvuru anındaki AST ve/veya ALT yüksekliği mortalite veya solunum desteği gereksinimi ile ilişkili bulunmamıştır. Buna karşılık mortalite; ileri yaş, semptom durumu, başvuruda düşük SpO₂ ve yüksek CRP düzeyleri ile bağımsız olarak ilişkili bulunmuş olup, bu bulgular COVID-19 prognozunda izole transaminaz yüksekliğinden ziyade hipoksi ve sistemik inflamasyonun belirleyici rol oynadığını ortaya koymaktadır.
Abstract
Aim: Coronavirus disease 2019 (COVID-19), caused by Severe Acute Respiratory Syndrome Coronavirus (SARS-CoV-2), predominantly affects the respiratory system but may also involve hepatic dysfunction. This study evaluated liver enzyme abnormalities in hospitalized COVID-19 patients and their association with in-hospital mortality. Material and Methods: This retrospective study enrolled 1455 adults hospitalized with COVID-19. Admission peripheral oxygen saturation (SpO₂), intensive care unit (ICU) and non-invasive mechanical ventilation (NIMV) requirements, and laboratory parameters were recorded. Patients with admission aspartate aminotransferase (AST) and/or alanine aminotransferase (ALT) levels ≥ 2 times the upper limit of normal (ULN) formed the patient group, while those with values < 2 times the ULN served as the control group. Mortality predictors were analyzed using logistic regression; cut-off values for age, C-reactive protein (CRP), and SpO₂ were determined by ROC analysis, and survival was evaluated using Kaplan-Meier analysis with log-rank comparisons. Results: The patient group exhibited higher lactate dehydrogenase, total bilirubin, hemoglobin, and CRP levels and lower lymphocyte counts, without differences in in-hospital mortality, ICU admission, or NIMV requirement. Multivariable analysis identified older age, symptom status, lower admission SpO₂, and elevated CRP as independent mortality predictors. ROC analysis yielded cut-offs of 59.5 years, 122.5 mg/L CRP, and 90.5% SpO₂, beyond which survival was shorter (AUC 0.771; p < 0.001). Conclusion: In hospitalized patients with severe COVID-19, admission AST and/or ALT elevations were not associated with mortality or respiratory support, whereas mortality was independently driven by older age, symptom status, elevated CRP, and reduced admission SpO₂, highlighting the prognostic dominance of hypoxia and systemic inflammation over isolated transaminase elevations.