Dergiler / Türkbilig / 2024 / Cilt: 2024 Sayı: 47

Eski Türkçe Daśakarmapathāvadānamālā’da Tutkuya Karşı Bir Araç Olarak “Çirkinin Tasavvuru” (Skt. aśubhasaṃjñā)

The “Imagination of the Ugly” (Skt. aśubhasaṃjñā) as a Means Against Passion in the Old Turkic Daśakarmapathāvadānamālā

Arzu Kaygusuz(ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ, FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ, KARŞILAŞTIRMALI EDEBİYAT BÖLÜMÜ, KARŞILAŞTIRMALI EDEBİYAT PR.)0000-0002-8465-1200
Sayfa
232–243
Yayın Tarihi
2024-06-29
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu çalışmanın amacı, DKPAM’daki “dokuz çirkinlik tasavvurunun” farklı kategorilerinin sırasını belirlemek ve karşılarında işledikleri “tutkuları” daha ayrıntılı olarak analiz etmektir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Budizm’de kadının konumuna dair değerli çalışmalar mevcuttur: ancak Eski Türkçe metinlerde kadının konumuna dair çok az çalışma mevcuttur.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu çalışmalardan Budizm’de kadının konumuna başlangıçta olumlu bakılmadığı anlaşılmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu çalışmanın amacı, DKPAM’daki “dokuz çirkinlik tasavvurunun” farklı kategorilerinin sırasını belirlemek ve karşılarında işledikleri “tutkuları” daha ayrıntılı olarak analiz etmektir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Eski Türkçe · DKPAM · Budizm

Özet

Budizm’de kadının konumuna dair değerli çalışmalar mevcuttur: ancak Eski Türkçe metinlerde kadının konumuna dair çok az çalışma mevcuttur. Bu çalışmalardan Budizm’de kadının konumuna başlangıçta olumlu bakılmadığı anlaşılmaktadır. Buddha, kadınların rahibe olması durumunda Budizm’in beş yüz yıl önce sona ereceğini ilan etmiştir. Bunun nedeni ise kadınların tüm kötülüklerin temeli olmasıdır. Bu bağlamda, on faydalı ve faydasız davranış biçimini ele alan Eski Türkçe metin Daśakarmapathāvadānamālā’da (= DKPAM) kadın cesedinin temsili ve “çirkin tasavvuru” birlikte ele alınır. Dört tür “tutku” (Skt. rāga) ve dokuz tür “çirkin tasavvuru” (Skt. aśubhasaṃjñā) bu eserde önemli bir rol oynamaktadır. Bu çalışmanın amacı, DKPAM’daki “dokuz çirkinlik tasavvurunun” farklı kategorilerinin sırasını belirlemek ve karşılarında işledikleri “tutkuları” daha ayrıntılı olarak analiz etmektir.

Abstract

There are valuable studies on the position of women in Buddhism, however very few studies on the position of women in Old Turkic texts. It is understood from these studies that the position of women in Buddhism was not initially viewed positively. The Buddha proclaimed that Buddhism would end five hundred years earlier if women became nuns. The reason for this is that women are the basis of all evil. In this context, in the Old Turkic text Daśakarmapathāvadānamālā (= DKPAM), which deals with the ten wholesome and unwholesome ways of acting, the representation of the female corpse and the “conception of the ugly” are treated together. The four types of “passion” (Skt. rāga) and the nine types of “conception of the ugly” (Skt. aśubhasaṃjñā) play an essential role. The purpose of this research is to establish the order of the different categories of the “nine conceptions of ugliness” in the DKPAM and to analyze in more detail the “passions” against which they work

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Dıetz, S., Kaygusuz, A. (2024). Eski Türkçe Daśakarmapathāvadānamālā’da Tutkuya Karşı Bir Araç Olarak “Çirkinin Tasavvuru” (Skt. aśubhasaṃjñā). Türkbilig, Cilt: 2024 Sayı: 47, 232–243. https://doi.org/10.59257/turkbilig.1507022

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (18)

  1. Dietz, S. (1984). Die buddhistische Briefliteratur Indiens. Nach dem tibetischen Tanjur herausgegeben, übersetzt und erläutert. Wiesbaden: Otto Harrassowitz.
  2. Findly, E. B. (2000). Women's Buddhism, Buddhism's women: tradition, revision, renewal. Boston: Wisdom Publications.
  3. Geng S., Klimkeit H. J. & Laut J. P. (1998). Eine buddhistische Apokalypse. Die Höllenkapitel (20-25) und die Schlußkapitel (26-27) der Hami-Handschrift der alttürkischen Maitrisimit. Unter Einbeziehung von Manuskriptteilen des Textes aus Säŋim und Murtuk. Einleitung, Transkription und Übersetzung. Opladen / Wiesbaden: Westdeutscher Verlag.
  4. Horner, I. B. (1930). Women under Primitive Buddhism: laywomen and almswomen. London: Routledge.
  5. Lamotte, É. (1970). Le Traité de la Grande Vertu de Sagesse de Nāgārjuna (Mahāprajñāpāramitāśāstra). Tome III. Chapitres XXXI-XLII. Louvain: Institut Orientaliste.
  6. Laut, J. P. (2017). Tod im Buddhismus. Eine systemimmanente Zwischenstation. Akademie der Wissenschaften zu Göttingen (Hrsg.), Leben und Tod içinde (s. 69-90). Göttingen: Universitätsverlag.
  7. Laut, J. P. (2001). Uigurische Sünden. Louis Bazin und Peter Zieme (Hrsgg.), De Dunhuang à Istanbul. Hommage à James Russell Hamilton içinde (s. 127-148). Turnhout: Brepols.
  8. Paul, D. (1981). Die Frau im Buddhismus: Das Bild des Weiblichen in Geschichten und Legenden. Hamburg: Papyrus Verlag.
  9. Pitzer-Reyl, R. (1984). Die Frau im frühen Buddhismus. Berlin: Reimer.
  10. Roesler, U. (2000). Aspekte des Weiblichen in der indischen Kultur. Swisttal-Odendorf: Indica-et-Tibetica-Verlag.
  11. Schmidt, M. (1993). Bhīkṣuṇī-Karmavācanā. Die Handschrift Sansk. C. 25(R) der Bodleian Library Oxford. R. Grünendahl/ J. Hartmann, / P. Kieffer-Pülz (Hrsg.), Studien zur Indologie und Buddhismuskunde. Festgabe des Seminars für Indologie und Buddhismuskunde für Professor Dr. Heinz Bechert zum 60. Geburtstag am 26, Juni 1992 içinde (s. 239-288). Bonn: Indica et Tibetica Verlag.
  12. Schreiber, M. (1903). Buddha und die Frauen. Tübingen: Mohr Verlag.
  13. Shaw, M. E. (1994). Passionate Enlightenment: women in Tantric Buddhism. 3. printing, with corrections. Princeton: Princeton University Press.
  14. Uluscu, G. (2022a). Eski Türkçe “kisi/kişi” sözcükleri üzerine. RumeliDE, 31, 413-421. https://doi.org/10.29000/rumelide.1221866
  15. Uluscu, G. (2022b). Eski Türk yazıtlarında sözlüksel cinsiyet kategorisi. Gazi Türkiyat, 30, 191-213. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2423364
  16. Vasubandhu Abhidharmakośabhāṣyam (1975). Ed. By P. Pradhan. Revised Second Edition by Aruna Haldar. Patna: K. P. Jayaswal Research Institute.
  17. Wilkens, J. (2016). Buddhistische Erzählungen aus dem alten Zentralasien. Edition der altuigurischen Daśakarmapathāvadānamālā. 1-3. Turnhout: Brepols.
  18. Wilkens, J. (2021). Handwörterbuch des Altuigurischen. Altuigurisch – Deutsch – Türkisch. Eski Uygurcanın el sözlüğü. Eski Uygurca – Almanca – Türkçe. Göttingen: Universitätsverlag.