Dergiler / Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi / 2025 / Cilt: 14 Sayı: 2

FANTASTİK TÜRÜN TARİHSEL OLUŞUMU VE TZVETAN TODOROV’UN PERSPEKTİFİNDEN YAPISI

THE HISTORICAL FORMATION OF THE FANTASTIC GENRE AND ITS STRUCTURE FROM TZVETAN TODOROV’S PERSPECTIVE

Gökçe Kolcu(KARADENIZ TECHNICAL UNIVERSITY)
Mehmet Başak Uysal(ATATÜRK ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-7077-6475
Sayfa
541–552
Yayın Tarihi
2025-06-15
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu anlamda, bu çalışma fantastik türü daha geniş bir edebi ve kültürel bağlamda konumlandırarak, onun evrilen doğasını ve süregelen teorik keşfini ortaya koymaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma, fantastik türü inceleyerek, onun kolektif kültürel anlatıları şekillendirmedeki rolünü ve insanlık tarihi boyunca doğaüstü ve olağanüstü öğelerle etkileşimini vurgulamaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Yapısal ve işlevsel boyutlarının analizi aracılığıyla, bu çalışma, tanıdık dünyadan farklı alternatif gerçeklikler inşa eden fantastik türün arkasındaki mekanizmaları incelemektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Bu anlamda, bu çalışma fantastik türü daha geniş bir edebi ve kültürel bağlamda konumlandırarak, onun evrilen doğasını ve süregelen teorik keşfini ortaya koymaktadır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Fantastik · Todorov · edebî tür

Özet

Bu çalışma, fantastik türü inceleyerek, onun kolektif kültürel anlatıları şekillendirmedeki rolünü ve insanlık tarihi boyunca doğaüstü ve olağanüstü öğelerle etkileşimini vurgulamaktadır. Yapısal ve işlevsel boyutlarının analizi aracılığıyla, bu çalışma, tanıdık dünyadan farklı alternatif gerçeklikler inşa eden fantastik türün arkasındaki mekanizmaları incelemektedir. Özellikle Tzvetan Todorov'un eseri; tekinsiz ile olağanüstü arasındaki gerilimin hem karakterlerde hem de okuyucuda bir tereddüt duygusu yarattığı yerde fantastik türü anlamak için temel bir çerçeve sunar. Todorov’un analizinde fantastik türün sosyal işlevi ele alınmakta, toplumsal normları aşma ve doğaüstü olaylar aracılığıyla bastırılmış duyguları ifade etme yeteneği vurgulanmaktadır. Fantastik eserleri "saf tekinsiz", fantastik- tekinsiz, fantastik-olağanüstü ve saf olağanüstü gibi kategorilere ayıran Todorov, türün geleneksel gerçekliği nasıl sorguladığına dair daha incelikli bir anlayış sunmaktadır. Bu anlamda, bu çalışma fantastik türü daha geniş bir edebi ve kültürel bağlamda konumlandırarak, onun evrilen doğasını ve süregelen teorik keşfini ortaya koymaktadır.

Abstract

This study explores the fantastic genre, emphasizing its role in shaping collective cultural narratives and engaging with supernatural and extraordinary elements throughout human history. Through an analysis of its structural and functional dimensions, the study investigates the mechanisms behind the fantastic genre, which constructs alternative realities distinct from the known world. The work of Tzvetan Todorov, in particular, provides a foundational framework for understanding the fantastic, where the tension between the uncanny and the marvellous creates a sense of hesitation for both the characters and the reader. Todorov's analysis addresses the social function of the fantastic genre, highlighting its ability to transgress societal norms and express repressed emotions through supernatural occurrences. By classifying fantastic works such as pure uncanny, fantastic-uncanny, fantastic-marvellous, and pure marvellous, Todorov provides a nuanced understanding of how the genre challenges conventional reality. In this sense, this paper situates the fantastic genre within a broader literary and cultural context, revealing its evolving nature and ongoing theoretical exploration.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Kolcu, G., Uysal, M. B. (2025). FANTASTİK TÜRÜN TARİHSEL OLUŞUMU VE TZVETAN TODOROV’UN PERSPEKTİFİNDEN YAPISI. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, Cilt: 14 Sayı: 2, 541–552. https://doi.org/10.7884/teke.1679669

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (17)

  1. Bloom, H. (1982). Bridges to fantasy: Essays from the Eaton Conference on Science Fiction and Fantasy Literature (G. E. Slusser, E. S. Rabkin, & R. Scholes, Eds.). Southern Illinois University Press.
  2. Frye, N. (1957). Anatomy of criticism: Four essays. New Jersey: Princeton University Press.
  3. Furby, J., & Hines, C. (2014). Fantastik (S. Yavuz, Trans.). İstanbul: Kolektif.
  4. Gunn, J. (2005). Speculations on speculation: Theories of science fiction (J. Gunn & M. Candelaria, Eds.). Lanham: Scarecrow Press.
  5. Jackson, R. (1981). Fantasy: The literature of subversion. Methuen & Co. Ltd. (Taylor & Francis e-Library, 2009).
  6. Larousse, P. (1817-1875), & Augé, C. (1854-1924). (n.d.). Nouveau Larousse illustré: Dictionnaire universel encyclopédique (Vol. 4). Éditions Larousse
  7. Kane, D. C. (2019). A modern fairy-story: Jonathan Strange & Mr. Norrell seen through the prism of Tolkien’s classic essay. Mythlore: A Journal of J.R.R. Tolkien, C.S. Lewis, Charles Williams, and Mythopoeic Literature, 37(1), Article 9.
  8. Michel, A. (2001). Dictionnaire des genres et notions littéraires. Paris: Encyclopædia Universalis.
  9. Moran, B. (1994). Türk romanına eleştirel bir bakış 3 (N. Aksoy & O. Berk, Eds., 4th ed., Bölüm V). İletişim Yayınları.
  10. Rabkin, E. S. (1979). Fantastic worlds: Myths, tales, and stones. New York: Oxford University Press.
  11. Sartre, J. P. (1947). “Aminadab” or the fantastic considered as a language. In Situations I. Paris.
  12. Steinmetz, J. L. (2006). Fantastik edebiyat (H. F. Nemli, Trans.). Ankara: Dost Kitabevi Yayınları.
  13. Todorov, T. (1975). The fantastic: A structural approach to a literary genre. New York: Cornell University Press.
  14. Todorov, T. (1976). The origin of genres. New Literary History, 8.
  15. Tolkien, J. R. R. (1999). Peri masalları üzerine (S. Erincin, Trans.). İstanbul: Altıkırkbeş Yayın.
  16. Wicher, A. (2014). Basic categories of fantastic literature revisited (A. Wicher, P. Spyra, & J. Matyjaszczyk, Eds.). Newcastle: Cambridge Scholars Publishing.
  17. Wolfe, G. K. (2011). Evaporating genres: Essays on fantastic literature. Middletown and Connecticut: Wesleyan University Press.