Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightÇalışmada, İbrâhîm Edhem hakkında kısaca bilgi verildikten sonra söz konusu nüsha tanıtılacak; nüshanın başında Tâlib’e ait olan bölümden hareketle müstensih hakkında bazı tespitlerde bulunulacak, eser dil özellikleri bakımından değerlendirilecek, İbrâhîm Edhem ilglili yapılan çalışmalardan bahsedilecek ve bu nüsha, benzer nüshalardaki farklılıkları göstermek için iki nüsha ile karşılaştırılacak ve aralarındaki farklılıklar dipnotlarla gösterilecektir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
İbrâhîm Edhem, Türk-İslâm edebiyatında en çok ele alınan İslâm büyüklerinden biridir. Onun hayatını ve menkâbelerini konu alan çok sayıda manzum ve mensur eser kaleme alınmıştır. Özellikle Belh diyarındaki hükümranlığından ve sahip olduklarından vazgeçerek züht yolunu seçmesi, bütünüyle Allah’a yönelmesi, edipler tarafından sıkça işlenmiştir. Bu konuyu içeren manzum menakıb-nāmenin birçok nüshası kaleme alınmıştır. Bu çalışmanın konusunu oluşturan nüsha, Tâlib isimli müstensih tarafından Hicrî 1197 yılında istinsah edilmiştir. Söz konusu nüsha, Süleymaniye Kütüphanesi Fatih Koleksiyonu’nda 02581-003 koleksiyon numarası ile kayıtlı olup, kütüphane kaydında müstensih adı Meydânî olarak yer almaktadır. Ancak metinde yer alan iki beyitte, müstensihin Tâlib olduğu açıkça belirtilmektedir. Çalışmada, İbrâhîm Edhem hakkında kısaca bilgi verildikten sonra söz konusu nüsha tanıtılacak; nüshanın başında Tâlib’e ait olan bölümden hareketle müstensih hakkında bazı tespitlerde bulunulacak, eser dil özellikleri bakımından değerlendirilecek, İbrâhîm Edhem ilglili yapılan çalışmalardan bahsedilecek ve bu nüsha, benzer nüshalardaki farklılıkları göstermek için iki nüsha ile karşılaştırılacak ve aralarındaki farklılıklar dipnotlarla gösterilecektir.
Abstract
Ibrahim Edhem is one of the most frequently portrayed eminent figures of Islam in Turkish-Islamic literature. Numerous verse and prose works have been composed about his life and hagiographical anecdotes. In particular, his renunciation of sovereignty and worldly possessions in the land of Balkh, his choice of an ascetic way of life, and his complete devotion to God have often been treated by men of letters. The verse hagiography that relates this process has also survived in many manuscript copies. The manuscript that constitutes the subject of this study was copied by a scribe named Tālib in 1197 AH. It is preserved in the Süleymaniye Library, Fatih Collection, under the shelfmark 240457, where the scribe is recorded under the pen name “Meydānī.” However, in two couplets within the text, it is explicitly stated that the scribe is Tālib. In this study, after giving brief information about Ibrahim Edhem, the copy in question will be introduced; some determinations will be made about the copyist based on the section belonging to Talib at the beginning of the copy, the work will be evaluated in terms of its linguistic features, the studies about Ibrahim Edhem will be mentioned and this copy will be compared with two other copies to show the differences in similar copies and the differences between them will be indicated with footnotes.