Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightSonuç: SMF ve MC'nin anatomik özellikleri önemli bireysel farklılıklar göstermektedir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Amaç: Bu çalışmanın amacı, konik ışınlı bilgisayarlı tomografi (KIBT) kullanarak mandibular birinci ve ikinci molar bölgelerinde submandibular fossa derinliğini (SMFD), mandibular kanalın (MC) anatomik özelliklerini ve bunların cinsiyet ve yaşa göre ilişkisini değerlendirmektir. Materyal ve Yöntem: Bu retrospektif çalışma, Ocak-Haziran 2026 tarihleri arasında Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Ağız ve Çene Radyolojisi Anabilim Dalı'nda elde edilen 550 yetişkinin (≥18 yaş) KIBT görüntülerini içermektedir. Bu çalışmada bilateral birinci ve ikinci molar bölgelerinde; SMFD, MC çapı, MC ile SMF arasındaki ilişki ve MC'yi çevreleyen bukkal, lingual ve inferior kemik kalınlıkları değerlendirilmiştir. Ölçümler cinsiyet ve yaş gruplarına (18–35, 36–50 ve ≥51 yaş) göre karşılaştırıldı. Cinsiyet, yaş, çene bölgesi ve molar bölgenin SMFD ve MC çapı üzerindeki etkilerini belirlemek için doğrusal karma etkili modeller kullanıldı. Sonuçlar: Gözlemci içi güvenilirlik mükemmeldi (ICC = 0,90; %95 CI: 0,81–0,94). SMFD, MC çapı ve bukkal kemik kalınlığı, birinci molar bölgesine göre ikinci molar bölgesinde anlamlı derecede daha büyüktü, ancak lingual ve inferior kemik kalınlıkları daha düşüktü (p < 0,05). Erkekler, değerlendirilen tüm bölgelerde kadınlara göre anlamlı derecede daha büyük SMFD, MC çapı ve inferior kemik kalınlığı sergiledi (p < 0,001). Tip I SMFD en yaygın anatomik patern iken, inferior pozisyon MC'nin en sık görüldüğü yerdi. Yaşın değerlendirilen parametreler üzerinde sınırlı bir etkisi vardı. Doğrusal karma etkili analiz, cinsiyet ve molar bölgenin SMFD'nin önemli belirleyicileri olduğunu, buna karşılık cinsiyetin MC çapının tek önemli belirleyicisi olduğunu göstermiştir. Sonuç: SMF ve MC'nin anatomik özellikleri önemli bireysel farklılıklar göstermektedir. Cinsiyetin, posterior mandibular anatomi üzerinde yaştan daha büyük bir etkisi olduğu görülmektedir. Anatomik varyasyonlar lingual kortikal perforasyon ve nörovasküler yaralanma riskini artırabileceğinden, ameliyat öncesi CBCT değerlendirmesi, implant planlaması ve posterior mandibula ile ilgili diğer cerrahi işlemlerin önemli bir bileşeni olarak kabul edilmelidir.
Abstract
Objective: The present study aimed to evaluate the depth of the submandibular fossa (SMFD), the anatomical characteristics of the mandibular canal (MC), and their relationship according to sex and age using cone-beam computed tomography (CBCT) in the mandibular first and second molar regions. Materials and Methods: This retrospective study included CBCT images of 550 adults (≥18 years) obtained at the Department of Oral and Maxillofacial Radiology, Aydın Adnan Menderes University, between January and June 2026. SMFD, MC diameter, the vertical relationship between the MC and the SMF, and the buccal, lingual, and inferior bone thicknesses surrounding the MC were evaluated in the bilateral first and second molar regions. Measurements were compared according to sex and age groups (18–35, 36–50, and ≥51 years). Linear mixed-effects models were used to determine the effects of sex, age, mandibular side, and molar region on SMFD and MC diameter. Results: Intra-observer reliability was excellent (ICC = 0.90; 95% CI: 0.81–0.94). SMFD, MC diameter, and buccal bone thickness were significantly greater in the second molar region than in the first molar region, whereas lingual and inferior bone thicknesses were lower (p < 0.05). Males exhibited significantly greater SMFD, MC diameter, and inferior bone thickness than females in all evaluated regions (p < 0.001). Type I SMFD was the most common anatomical pattern, while the inferior position was the predominant location of the MC. Age had a limited effect on the evaluated parameters. Linear mixed-effects analysis demonstrated that sex and molar region were significant predictors of SMFD, whereas sex was the only significant predictor of MC diameter. Conclusion: The anatomical characteristics of the SMF and MC exhibit considerable individual variation. Sex appears to have a greater influence than age on posterior mandibular anatomy. Because anatomical variations may increase the risk of lingual cortical perforation and neurovascular injury, preoperative CBCT evaluation should be considered an essential component of implant planning and other surgical procedures involving the posterior mandible.